መጠንቀቕታ ካብ ኣርሜሮ
ብ3 ሕዳር 1985 ኣብ ኮሎምብያ ዝርከብ ሓደ እሳተ ገሞራ፡ ደቡብ ኣሜሪካ ፈነወ። እቲ ላቫ ኣብ ልዕሊ እቲ ከረን ዝነበረ በረድ ብቕልጡፍ ኣምለኾ፡ ብዓብዪ መጠን ማይ ኣይሂ ምስ ጭቃ ተሓዊሱ ንንእሽቶ ከተማ ኣርሜሮ ኣጥለቖ።
ናይ ቀረባ ሓደጋ ምልክታትን መጠንቀቕታታትን ነበሩ። እቲ እሳተ ገሞራ ንገለ ግዜ ይጓዝም ነበረ፡ ትኪን ንእሽቶ መጠን ላቫን የውጽእ ነበረ። ሓሙኹሹኹሹ ድማ መዓልታዊ ኣብታ ከተማ ይወርድ ነበረ። ይኹን እምበር፡ ህዝቢ ኣርሜሮ ካብ ካልኦት ዝሓሹን ሓደጋ ድማ ከይበጽሖም ዝሓስቡን ትዕቢተኛታት ከም ዝነበሩ ይንገር። ብሓፈሻ እቲ መጠንቀቕታታት ኣይተሰምዐን።
ከም ዝንገር፡ ከንቲባ እታ ከተማ ኣብቲ ከባቢያዊ ራድዮ ጣብያ እናዛረበ፡ ንፍርሂ ህዝቢ እናህድአን ሓደጋ ከም ዘየለ እናነገረን ከሎ፡ እቲ ጣብያ ብሃንደበት ጠፍአ። እቲ እሳተ ገሞራ ፈኒዉ፡ እቲ ማይ ኣይሂ ድማ ወቒዑ! ኣብ ውሽጢ ደቓይቕ እታ ከተማ ጠፍአት እሞ ኣስታት 23,000 ሰባት ሞቱ። ሎሚ ነቲ ከባቢ ክትበጽሖን ነቲ ዕንወት ክትርእዮን ትኽእል ኢኻ። እዚ ዘስካሕክሕ ትርኢት እዩ።
እዚ ንኣብ ግዜ ኖህ ዝነበረ ይዝክር። ኣምላኽ “ክፍኣት ሰብ ኣብ ምድሪ ብዙሕ ከም ዝዀነ፡ ኵሉ ሓሳብ ልቡ ኸኣ ኵሉ ግዜ ኽፉእ ጥራይ ከም ዝዀነ ረአ። እግዚኣብሔር ድማ ንሰብ ብምፍጣሩ ተጣዕሰ … ኣብ ልቡ ድማ ሓዘነ” (ዘፍጥረት 6:5-6 NKJV)። ስለዚ፡ ንምድሪ ኸም ዝፈርድ ኣወጀ። ግናኸ፡ ፍርዲ ከይመጸ፡ ኣምላኽ መገዲ ምህዳም ገበረ። ንኖህ፡ ኣብ ማእከል እዚ ኹሉ ክፍኣት “ምስ ኣምላኽ ዝኸደ” (ቍ.9) ሰብ፡ ተዛረቦ እሞ ንሱ ንቤተሰቡን ንእንስሳታትን ንዝደለየ ኻልእ ሰብን ንምድሓን መርከብ – ዓባይ ጃልባ – ኪሰርሕ ነገሮ።
ኖህ ነዛ ጃልባ ንምስራሕ 120 ዓመት ወሰደሉ፡ በዚ ግዜ እዚ ድማ ንሰባት ብዛዕባ እቲ ዝመጽእ ዝነበረ ፍርዲ ዓብዪ ማይ ኣይሂ ኣጠንቀቖም፡ ግናኸ ሓደ እኳ ንመጠንቀቕታታቱ ኣይሰምዐን። እቲ ናይ ምእታው ዕድመ ንዝኾነ ይኹን ሰብ ብዘይ ክፍሊት ክፉት ነበረ። እቲ ሓደ ነገር ክገብርዎ ዝነበሮም፡ ብኣምላኽ ብኖህ ኣቢሉ ዝወሃብ ዝነበረ መልእኽቲ እምነቶም ብምርኣይ ምእታው ጥራይ ነበረ። ሓደ መዓልቲ እግዚኣብሔር ንኖህን ንቤተሰቡን ክኣትዉ ነገሮም፡ ንሳቶም ድማ ኣተዉ። ኣምላኽ ድማ ብዙሓት እንስሳታት ናብታ መርከብ ኣምጸአ፡ ንሳቶም ድማ ኣተዉ።
ማዕጾ እታ መርከብ ንሸውዓተ መዓልቲ ኸፊቱ ጸንሐ፡ ሽዑ ኣምላኽ ዓጸዎ። ድሕሪኡ ድማ ዝናብን ማይ ኣይሂን መጺኡ ንኹላ ምድሪ ንፍርቂ ዓመት ሸፈና። እቶም ኣብ ውሽጢ እታ መርከብ ዝነበሩ ጥራይ ድማ ድሓኑ።
ብቑሩብ ዝመጸ ምብልሻው ንሰብ ኣምጺእዎ፡ ናብቲ ቕድሚ ማይ ኣይሂ ዝነበረ ዝተሓተ ስነ-ምግባራዊ ደረጃ። ጥቕስታት መጽሓፍ ቅዱስ ስነ-ምግባራዊ ምብኻርና ብንጹር ይገልጹ። “ኵላትና ኸም ርኹስ ነገር ኢና፡ ኵሉ ጽድቅና ኸኣ ከም ርኹስ ክዳን እዩ፡ ኵላትና ኸም ቈጽሊ ንቕምስል፡ ኣበሳና ኸኣ ከም ንፋስ ወሲዱና” (ኢሳይያስ 64:6)። “ጻድቕ የልቦን፡ ሓደ እኳ የልቦን፡ ዝርድኦ የልቦን፡ ንኣምላኽ ዝደሊ የልቦን … ጽቡቕ ዝገብር የልቦን፡ ሓደ እኳ የልቦን … ኵሉ ሰብ ሓጢኣት ገበረ እሞ ኽብሪ ኣምላኽ ስኢኑ” (ሮሜ 3:10-12,23)።
ከምቲ ኣብ ግዜ ኖህ ዝነበረ፡ ሎሚ ኣምላኽ ካብቲ ዝመጽእ ዘሎ ፍርዲ መገዲ ምህዳም ኣዳልዩ ኣሎ፡ “ዓስቢ ሓጢኣት ሞት እዩ፡ ውህበት ኣምላኽ ግና ኣብ ክርስቶስ የሱስ ጐይታና ዘለኣለማዊ ህይወት እዩ” (6:23)። ኣምላኽ “ብሞት ረሲእ ኣይሕጐስን፡ የግዳስ እቲ ረሲእ ካብ መገዱ ተመሊሱ ኺነብር እዩ” (ህዝቅኤል 33:11)።
ሰብ ገበነኛ እዩ፡ ኣምላኽ ቅዱስ እዩ። ሓጢኣተኛ ሰብ ብዘይ ሓገዝ ኣብ ቅድሚ ኣምላኽ ደው ክብል ኣይክእልን። ስለዚ ኣምላኽ ወዱ የሱስ ክርስቶስ ለኣኸ፡ ንሱ ብፍቓዱ ናብ ምድሪ መጸ፡ ኣብዚ ፍጹም ህይወት ኖረ፡ ከምቲ ሓጢኣት ዘይብሉ ድማ ኣብ ክንዲ ገበነኛ ሰብ ደው በለ። ንሱ ብፍቓዱ እቲ ንሕና ክንከፍሎ ዝነበረና ዋጋ ከፈሎ። በዚ ድማ ኣምላኽ መገዲ ምድሓን ገበረ። ኣብ ግዜ ኖህ፡ ነፍሲ ወከፍ ሰብ ካብ ፍርዲ ንምህዳም ናብታ መርከብ ክኣቱ ነበሮ። ንሕና እውን ብእምነት ብወዱ ኣቢሉ ኣምላኽ ዝህቦ መገዲ ምድሓን ብውልቂ ክንቕበል ኣሎና። “ብወዲ ዝኣምን ዘለኣለማዊ ህይወት ኣለዎ፡ ብወዲ ዘይኣምን ግና ህይወት ኣይርእን፡ የግዳስ ቍጥዓ ኣምላኽ ኣብኡ ይነብር” (ዮሃንስ 3:36)። ብወዲ ምእማን ማለት፡
- ትእመን ኣብ ቅድሚ ኣምላኽ ገበነኛ ሓጢኣተኛ ምዃንካ።
- ትርድእ እሞ ትኣምን የሱስ ሓጢኣት ከም ዘይብሉ፡ ግናኸ ንሓጢኣትካ ካብ ኣምላኽ ዝመጸ መቕጻዕቲ ኣብ መስቀል ኣብ ርእሱ ከም ዝወሰደ፡ ሕጂ ድማ ሓራ ምዃንካ።
- ትሓትቶ መድሓኒኻን ጐይታኻን ክኸውን፡ ንህይወትካ ንርእስኻ ዘይኮነስ ንእኡ ኸመይ ጌርካ ኽትነብር ከም ዘሎካ ኺመርሓካ ትደሊ።
- ኣይትደንጕ! ሕጂ እዩ እቲ እዋን ነዚ ውሳነ እዚ ንምግባር፡ ኣይተናውሖ። “ብጐይታ የሱስ ክርስቶስ እመን፡ ክትድሕን ኢኻ” (ግብሪ ሃዋርያት 16:31)። ንሕና ኸመይ ጌርካ ኸም ዝኸውን ክንነግረካ ንኽእል ኢና።
