ጥዑይ ስድራቤት ምምስራት ናይ ካልኣይ መልእኽቲ ዮሃንስ መጽናዕቲ
ናይ ዮሃንስ ካልኣይ መልእኽቲ ንሓንቲ ሰበይቲ ጥራይ ዝተጻሕፈት መልእኽቲ እያ፡ «ንዝተመርጸት እመቤት ምስ ደቃ» (2 ዮሃንስ 1 NIV)። ገሊኦም ተንተንቲ ዮሃንስ ምሳልያዊ ቛንቋ ይጥቀም ከም ዘሎ ይገልጹ፡ ስለዚ እዛ «እመቤት ምስ ደቃ» ንሓንቲ ከባብያዊት ቤተ ክርስቲያን እተመልክት እያ፤ ኣብ መወዳእታ ድማ፡ «ደቂ እታ ዝተመርጸት ሓብትኺ ሰላም ይብሉኺ» (13) ክብል ከሎ፡ ንኻልእ ከባብያዊት ቤተ ክርስቲያን እዩ ዝጠቅስ ዘሎ። እቲ ኣብዛ ሓጻር መልእኽቲ ዘሎ ተግባራዊ መምርሒታት ንውልቀሰብን ንኸባብያዊት ቤተ ክርስቲያንን ዝምልከት ክኸውን ከሎ፡ ንሓንቲ ስድራቤት፡ ምናልባት እውን ንሓንቲ ወላዲት ዘለዋ ስድራቤት፡ ከም ቃላት ምትብባዕን መጠንቀቕታን ጌርካ ከም ዘይተንበብ ምኽንያት የለን።
ሰለስተ ቃላት ኣብ ፈለማ ሽዱሽተ ፍቕድታት እዛ መልእኽቲ እንተወሓደ ኣርባዕተ ግዜ ተደጊሞም ኣለዉ። እዞም ቃላት እዚኦም «ፍቕሪ፡» «ሓቂ» ከምኡ’ውን «ትእዛዛት» እዮም። ኣገደስቲ ሓሳባት ንምጕላሕ ተደጊሞም ኣለዉ። ንሃዋርያ ዮሃንስ፡ ሓቂ ከም ፍቕሪ ኣገዳሲት ነበረት። ናይ ሓቂ ክርስትና ክልቲኡ የድልዮ። እንተኾነ ግን ዮሃንስ እንታይ ሓቂ እዩ ኣብ ኣእምሮኡ ዘሎ? ኣብ ወንጌሉ፡ ዮሃንስ ንየሱስ፡ «ኣነ እየ መገዲ፡ ሓቅን ህይወትን» (ዮሃንስ 14፡6) ከም ዝበለ ይጠቅስ – ማለት የሱስ ሓቂ እዩ። እንተኾነ ግን ዮሃንስ ንየሱስ ንኣቦኡ፡ «ብሓቂ ኣቕድሶም፤ ቃልካ ሓቂ እዩ» (ዮሃንስ 17፡17) ከም ዝበለ እውን ይጠቅስ። ኣብዚ ሓቂ ንቓል ኣምላኽ እዩ ዝጠቅስ። ምናልባት ዮሃንስ ንኽልቲኡ ትርጉማት ኣብ ኣእምሮኡ ሒዝዎ ይኸውን፡ «እታ ኣባና እትነብርን ንዘለኣለም ምሳና እትኸውንን ሓቂ» (2 ዮሃንስ 2) ክብል ከሎ።
ጥዑይ ስድራቤት ንሓቂ ኣምላኽ ትፈልጥ (2 ዮሃንስ 1-3)።
ኣብ መንጎ እዛ «ዝተመርጸት እመቤት ምስ ደቃ»ን «ሓቂ»ን እንታይ ምትእስሳር ኣሎ? ዮሃንስ፡ እዛ ስድራቤት እዚኣን ብዙሓት ካልኦትን ንሓቂ ፍልጠት ከም ዝነበሮም ንርኢ (1)። ኣብ ከምዚ ኹሉ ነገር ንጽባቐ ዝምልከት ዝመስል ዓለም፡ ምትሕግጋዝ ን«ናይ ገዛእ ርእስና ሓቂ» ክንዕገስ ዘተባብዕሉ፡ ጐይታ የሱስን ቃል ኣምላኽን ተጨባጢ ሓቂ ምዃኖም ምዝካር ጽቡቕ እዩ፤ ንኣተሓሳስባናን ትርጉማትናን ብዘየገድስ ከም ዝኾኑ ይቕጽሉ።
ሓቂ ክትፍለጥ ትኽእል እያ። ጥዑያት ስድራቤታት ንኣምላኽን ንቓሉን ምፍላጥ ብንጥፈት የተባብዑ። ንደቂ ትርጉም ዘለዎ ብዝኾነ መገዲ፡ ከም ስድራቤት ቍዱሳት ጽሑፋት ምምባብን ምጽላይን ጽቡቕ እዩ። ንኣምላኻውያንን ወፈይተኛታትን መምህራን ሰንበት ቤት ትምህርትን ክርስትያን ሰራሕተኛታት መንእሰያትን ንጐይታ ነመስግኖ። እዚኦም ሓገዝቲ ክኾኑ ከለዉ፡ ንስድራቤትና ብሓቂ ንምምራሕ ዘለና ሓላፍነት ክንውክል የብልናን።
ከም ወለዲ፡ ንደቅና ኣብ ከባብያዊት ቤተ ክርስቲያን፡ ሰንበት ቤት ትምህርቲ፡ ሰፈራት መንእሰያት፡ ጉባኤታት መጽሓፍ ቅዱስ፡ ከምኡ’ውን ብክርስትያናዊ ሙዚቃ፡ ፊልምታትን መጽሓፍትን ክሳተፉ ብምምሕጻን ንሓቂ ኣምላኽ ከቃልዑ የድልየና። እቲ ናይዚ ዓለም ፍሰት ሓያልን ንክርስትያን ስድራቤታት ዘይጥዑምን ምዃኑ ኣይንረስዕ።
ፍልጠት ሓቂ፡ ብመሰረት ዮሃንስ፡ ደረቕን ኣካዳሚያዊን ከም ዘይኮነ ኣስተብህል። ጸጋ፡ ምሕረትን ሰላምን ኣብ ኣውድ ሓቅን ፍቕርን ክግለጹ ኣለዎም (3)። ንየሱስ ዝበለጸ ክንፈልጦን ኣብ ምስትውዓል ቃል ኣምላኽ ክንዓብን ከለና፡ ንኻልኦት ሰባት እንሕዘሉ መገዲ ክቕየር እዩ። ፍልጠት ሓቂ ኣምላኽ ንፍቕሪ ጥራይ ዘይኮነስ፡ ንገለጻታት ጸጋን ምሕረትን እውን የብጽሕ፡ እዚኦም ድማ ንሰላም የብጽሑ። ናይ ሓቂ ፍልጠት ሓቂ ኣምላኽ ንዝምድናታት ይቕይሮም።
ጥዑይ ስድራቤት ንሓቂ ኣምላኽ ትነብር (2 ዮሃንስ 4-6)።
ዮሃንስ ነዛ መልእኽቲ እዚኣ ክጽሕፍ ከሎ፡ ኣረጊት ሰብኣይ ነበረ። ኣብ ፈለማ ደርዘናት ናይ ክርስትያን ቤተ ክርስቲያን ይነብር ነበረ። ንኣዝዩ ዘሐጕስ ምዕባለኣን ከምኡ’ውን ንኸቢድ ጸገማታን መሰከረ። ኹሉ ብቕንዕና ንጐይታ ኣይተኸተለን። ኹሉ ንዋጋ ደቀመዝሙርነት ክኸፍል ድሉው ኣይነበረን። ኹሉ ንሓቂ ኣይነበረን። ዮሃንስ ነዛ መልእኽቲ እዚኣ ክጽሕፍ ከሎ፡ ልምድ ዘለዎ ሓቀኛ ነበረ።
ንልቢ እዚ ኣረጊት ሰብኣይ «ዓብዪ ሓጐስ» ዘምጽኣሉ እንታይ እዩ? ዜናታት ብዛዕባ ዝተመሓየሹ ስታቲስቲክስ ምእታው ቤተ ክርስቲያን ወይ ኣብ ይሁዳ ንማሕበራዊ ድሌታት ዝዓበየ ገንዘብ ምእካብ ድዩ? ኣይፋሉን! ዮሃንስ ነታ እመቤት፡ «ገሊኦም ደቅኺ ብሓቂ ኺመላለሱ ኸለዉ ረኺበ፡ ከምቲ ኣቦ ዝኣዘዘና፡ ኣዝዩ ኣሐጒሱኒ» (4) ይብላ። ንደቅኻ ወይ ንመንእሰያት ኣብ ከባብያዊት ቤተ ክርስቲያንካ ክትርኢ ከለኻ እንታይ እዩ ዘሐጕሰካ? ንቓል ኣምላኽ ክእዘዙን «ብሓቂ ክመላለሱን» ይምሃሩ ድዮም?
ኣብ ኣእምሮ ብዙሓት፡ ፍቕርን ምእዛዝን ተጻረርቲ እዮም። ገሊኦም ንትእዛዛትን ስልጣንን ምስ ሕጋውነት የዛምዱን ዝያዳ ተጣጣሚ፡ ሓጐስ ዝመልኦ ክርስትና ብፍቕሪ፡ ድንገትነትን ናጽነትን ዝተፈልየ – ወሰን ዘይብሉ ክርስትና ይመርጹ። እንተኾነ ግን ኣብ ጽሑፋት ዮሃንስ ናይዚ ፍልልይ እዚ መርትዖ የለን። ንስልጣን ኣምላኽ ምምብርካኽ፡ ንትእዛዛት ኣምላኽ ምእዛዝን ንኣምላኽን ንሰባትን ምፍቃርን ኹሉ ብተፈጥሮኣዊን ብሓጐስን ይሓባበር።
ልክዕ ከምቲ ግቡእ ናይ ትራፊክ ሕግታት ንጽፉፍን ናጻን ምንቅስቓስ ዝመርሕ፡ ከምኡ’ውን ሕግታት ኣምላኽ ንሓጐስ፡ ድንገትነትን ናጽነትን መሰረት ይኸውን። ብተኣምር፡ ንኣምላኽ ክንእዘዝ ከለና፡ ንፍቕርና ንኣምላኽ ብናጻን ብሓጐስን ክንገልጽ ንኽእል፡ ብጸሎትን መዝሙርን ጥራይ ዘይኮነስ፡ ብምእዛዝና ንቓሉ እውን። «እዚ ድማ ፍቕሪ እዩ፡ ንትእዛዛቱ ምእዛዝና» (6)።
ምናልባት ብሰንኪ ኣብ ዝሓለፈ ግዜ ዝነበረ ምግሃስ ስልጣን፡ እቲ ዘመናዊ ኣእምሮ ንስልጣን ክጸልእ፡ ክሓትት፡ ክቃወም፡ ከምኡ’ውን ክነጽግ ተምሂሩ እዩ። ዓለም፡ «ሓደ እኳ እንታይ ክትኣምን ወይ ክትገብር ከም ዘሎካ ክነግረካ ኣይኽእልን» ትብል። እንተኾነ ግን ብምልዋጥ ንርእስና ብናጻ ንጐይታ የሱስ ንህብ። ንሱ ገዚኡና እዩ እሞ ሕጂ ናቱ ኢና። ኣብ ትሕቲ ስልጣኑ ምዃንና ንሕጐስ። ጐይታ እንታይ ከም ዝደሊ ምስ ተረዳእና፡ ምእዛዝ እቲ ተፈጥሮኣዊ ዝቕጽል ስጕምቲ እዩ። ጐይታ ድማ ነዚ ምእዛዝ እዚ ካብ ንኣእሽቱን ዓበይትን ብማዕረ ይጽበዮ።
ጥዑይ ስድራቤት ንሓቂ ኣምላኽ ትከላኸል (2 ዮሃንስ 7-13)።
ኣብ ካልኣይ ፍርቂ እዛ መልእኽቲ ዮሃንስ ጸገማት ይርኢ። ነዛ እመቤት እዚኣን ንደቃን ክጥንቀቑ፡ ሓቀኛታት ክኾኑ፡ ኣዒንቶም ክኸፍቱ፡ ንቤቶም ክከላኸሉ የጠንቅቕ። እምነቶም፡ ከም ናትና ሎሚ፡ ንሰለስተ ከቢድ ሓደጋታት ተቓሊዑ እዩ።
1. ነገራት ክንሰርሕ ንኽእል ኢና፦
«ዝሰረሕኩምዎ ከይትስእኑ ተጠንቀቑ፡ እንተኾነ ግን ምሉእ ዓስቢ ክትረኽቡ ኢኹም» (8)። ንምድሓንና ክንሰርሕ ኣይንኽእልን፤ ካብ ኣምላኽ ዝተዋህበ ህያብ እዩ። ምድሓንና እውን ክንሰርሕ ኣይንኽእልን፤ ካብ ኣምላኽ ዝተዋህበ ህያብ ኮይኑ ይቕጽል። እንተኾነ ግን ከም ክርስትያናት ብዙሕ ነገራት ክንሰርሕ ንኽእል ኢና። ብሓሜትን መሪርነትን ጽቡቕ ዝምድናታት ክንሰርሕ ንኽእል ኢና። ብዘይጥንቃቐ ሓንቲ ከባብያዊት ቤተ ክርስቲያን ጽቡቕ ፍልጠት መጽሓፍ ቅዱስን ተግባርን ክትሰርሕ ትኽእል እያ። ብዓለማውነትን ስንፍናን ኣብ ኣገልግሎት ዘለና ፍረ ክንሰርሕ ንኽእል ኢና። ብዘይምእዛዝ ድማ እቲ ኣምላኽ ዝሓሰቦ በረኸት ክንሰርሕ ንኽእል ኢና።
2. ክንሓልፍ ንኽእል ኢና፦
«ዝቕድም ኹሉ...» (9)። እዚ ብፍላይ ንፈተውቲ፡ ንጥፋትን፡ ንዕብየትን፡ ንፈጠራን ሓደጋ እዩ። እንተዘይተጠንቂቕና፡ ሓሳባትና ንወሰናት ሓቂ ኣምላኽ ክሓልፍን ብጌጋ ኣንፈት ክመርሓናን ይኽእል እዩ።
3. ጌጋ ንምብራታዕ ንኽእል ኢና፦
«ዝቕበሎ ኹሉ ኣብ እኩይ ተግባሩ ይሳተፍ» (11)። ዮሃንስ ነዛ ስድራቤት እዚኣ እከይ ቀልጢፉ ናብ ደገኦም ከም ዝመጽእ ኣጠንቀቓ። ኣፍደገታት ክፍቱ ኣይትግደፉ። ብጥንቃቐ ርኣዩ። «ኣይፋል» ብኣኽብሮት ግና ብጽንዓት ክትብሉ መዓስ ከም ዘሎኩም ተምሃሩ። ንመንፈሳዊ ጥዕና ስድራቤትኩም ዝሃንጽ ጥራይ ተቐበሉ። ጌጋ ብምቕባል፡ ንብልሽውና ነተባብዕ። መንን እንታይን ኢና ናብ ኣባይትና እንቕበል? እኩያት ኣዕሩኽ ኣብ መንፈሳዊ ህይወት ደቅና ዘለዎም ሓያል ጽልዋ ንፈልጥ ዲና? እንታይ ቴሌቪዥን ጣቢያታት፡ ቪድዮታት፡ ሙዚቃ፡ መርበብ ሓበሬታታት፡ ኮምፒተር ጸወታታትን መጽሔታትን ኢና ኣብ ቤትና እንፈቅድ? ኣብ ቤትኩም ክትቕበልዎ ዘይብልኩም ነገር ኣሎ ድዩ? ክርስትያን ስድራቤታት – ሰላምን ስምምዕን ኣምላኽ ክትንፍሱ እንተኾይኖም፡ ከምኡ’ውን ጥዑያት ኮይኖም ክቕጽሉ እንተኾይኖም – ንኣፍደገታቶም ኣብ ምሕላው ሓያላት ክኾኑ የድልዮም።
መደምደምታ
ኣምላኽ ንስድራቤታት ይፈቱን ይሓልየለንን። ስድራቤታትና ጥዑይ ዕብየት ንምምዕባል እንተኾይነን፡ ንጐይታ የሱስ ኣብ ማእከለን ክቕበላን ንነፍሲ ወከፍ ኣባል ስድራቤት ንቓል ኣምላኽ ክፈልጥን ክእዘዝን ንምብራታዕ ፈጠራዊ መገድታት ክደልያ ይግባእ። ንስድራቤትኩም ንሓቂ ዝበለጸ ክትፈልጥን ብሓቂ ክትመላለስን ንምብራታዕ ክትጅምርዎ እትኽእሉ ነገር ኣሎ ድዩ? እቲ ናይ ዘይኣምላኻዊ ሕብረተሰብ ፍሰት ንጥዑያት ክርስትያናዊ ባህልታት ከም ዝጻረር እናፈለጥና፡ ናብ ኣባይትና እንቕበሎ ነገር ኣዝዩ ክንጥንቀቕ ይግባእ።
ጐይታ ንወለድን ንደቅን ብማዕረ፡ ኣብ ህይወት ስድራቤትና ዕላማዊን ሓያልን ንምዃን ሓይሊ ይሃበና፡ ከምኡ’ውን ጐይታ የሱስ ኣብ መዘናግዕና፡ ኣብ በዓላትና፡ ከምኡ’ውን ኣብ መዓልታዊ ንጥፈታትና ምቾት ክስምዖ። እዚ እዩ ንጥዑይ ክርስትያን ስድራቤት ዝገብራ።
