ምምላስ ናብ ጽሑፋት

ቀዳማይ መልእኽቲ ዮሃንስ ምምርማር፡ ሓጎስ፡ ቅድስናን ምርግጋጽን

ብሩስ ኮሊንስ
20 ጥሪ 2024
10 ዝተሓተ ንባብ

«እዚ ነገር እዚ ንኣኻትኩም ንጽሕፍ ኣሎና፡ ሓጎስኩም ምእንቲ ክኸውን።» — 1 NKJV

«እዚ ነገር እዚ ንኣኻትኩም ንጽሕፍ ኣሎና፡ ሓጢኣት ከይትገብሩ። ሓደ እኳ ሓጢኣት እንተ ገበረ ድማ፡ ኣብ ኣቦና ኣሎና፡ የሱስ ጻድቕ።» — 1

«እዚ ነገር እዚ ንኣኻትኩም፡ ብስም ወዲ ኣምላኽ እትኣምኑ፡ ከም ዘሎኩም ምእንቲ ክትፈልጡ፡ ከምኡ’ውን ብስም ወዲ ኣምላኽ ክትቅጽሉ ምእንቲ ጽሒፈልኩም ኣሎኹ።» — 1

እቶም ኣብ ላዕሊ ዘለዉ ፍቕድታት፡ ዮሃንስ ቀዳማይ መልእኽቱ ንምጽሓፍ ሰለስተ ምኽንያታት ከም ዝነበሮ ይነግሩና። ቀዳማይ፡ መልእኽቱ ንክርስትያናት ሓጎስ ክህብ ይደሊ። ካልኣይ፡ መልእኽቱ ንክርስትያናት ሓጢኣት ክሕልዎም ይደሊ። ሳልሳይ፡ ንክርስትያናት ከም ዘለዎም ከረጋግጸሎም ይደሊ። ነቲ መልእኽቲ ክንበብ ከለና፡ ሓደ ኻብዚኦም ዕላማታት እንተ ዘይተረዲእናዮ፡ ዮሃንስ ዝብሎ ዘሎ ከም ዘይተረዲእናዮ ክንገምት ይግባእ።

እዚ መልእኽቲ እዚ ንክርስትያናት ከም ስድራ ቤት ይርእዮም። ገለ ኻብ ኣርእስትታቱ ፡ ፡ ሓጢኣት ( ምሕላው)፡ ከምኡ’ውን ፍቕሪ፡ እቲ ቀንዲ ኣርእስቲ እዩ።

ዮሃንስ ዝጽሕፈሉ መገዲ ምስትውዓል

ዮሃንስ ቃላት ካብቲ ኣብ ካልኦት ክፍሊ ቅዱስ ዝጥቀሙሉ ብዝተፈላለየ መገዲ ይጥቀም። ንኣብነት፡ ኣብዚ መልእኽቲ እዚ ክንሕልዎም እተላበና እንታይ እዮም፡ ሓጢኣት ድማ ከመይ ተገሊጹ? ዮሃንስ ንትእዛዛት ኣብ ይገልጾም፡ «እዚ ድማ ትእዛዙ እዩ፡ ብስም ወዱ የሱስ ክንኣምን፡ ከምኡ’ውን ንሓድሕድና ክንፋቐር፡ ከምቲ ንሱ ትእዛዝ ዝሃበና።» ሓጢኣት ነዞም ክልተ ዘይምእዛዝ እዩ። ምሕላዎም ማለት ንሳቶም ወይ ምሕላው ማለት እዩ።

ዮሃንስ ብዓንኬላዊ መገዲ ይጽሕፍ፡ እዚ ድማ ብኣሉታዊ መገዲ ኣይብሎን። ሓደ ኣርእስቲ ይጥቅስ፡ ድሕሪኡ ብገለ ደረጃ የማዕብሎ፡ ድሕሪኡ ድማ ናብቲ ሓደ ኣርእስቲ ተመሊሱ ብዝያዳ የማዕብሎ። ንኣብነት፡ «ኣብ ምኻድ» ኣብ ንመጀመርታ ተጠቒሱ ኣሎ። ኣብ ምኻድ ኣብ ንሓውካ ምጽላእ ተባሂሉ ተገሊጹ ኣሎ። ድሕሪኡ ንሓውካ ምጽላእ ኣብ ምዕራፍ 3 ተማዕቢሉ ኣሎ፡ ሰይጣን ምንጪ ጽልኢ እዩ፡ ቃየል ድማ ንሓዉ ስለ ዝቐተለ እዩ። እዚ ኩሉ ብሓንሳብ ክንገብሮ ከለና፡ ኣብ ምኻድ ንሓውካ ምፍቃር ምዃኑ ንጹር ይኸውን። ምሕላው ንኣምላኽ ምፍቃርን ንሓውካ ምፍቃርን እዩ። ሓጢኣት ዘይምግባር ከም ድያብሎስ ወይ ከም ቃየል ዘይምዃን እዩ።

ክልተ ትእዛዛቱ ምስትውዓል

ነዞም ኣገባባት እዚኦም ኣብ ኣእምሮና ምሓዝ፡ ካልእ ዝጋጮ ዝመስል ነገር ንምስትውዓል ይሕግዘና። ንኣብነት፡ ኣብ ከምዚ ንብብ፡ «ሓጢኣት ከም ዘይገበርና እንተ በልና፡ ንእኡ ሓሳዊ ንገብሮ፡ ቃሉ ድማ የለን።» ድሕሪኡ ኣብ ከምዚ ንብብ፡ «ንእኡ እፈልጦ እየ ዝብል፡ ትእዛዛቱ ድማ ዘይሕሉ፡ ሓሳዊ እዩ፡ ድማ ኣባኡ የለን።» እቲ ልሙድ ትምህርትና፡ ሓጢኣት ንትእዛዛት ኣምላኽ ምጥሓስ ወይ ዘይምሕላው እዩ ይብል። እሞ ከመይ ጌርና ንሓጢኣትና ክንእመን ከለና፡ ክንሕሉ ንኽእል? ዮሃንስ ከምዚ ኣይብልን ምዃኑ ኣስተብህል ንሞክር ንምሕላው – ንሱ ከምዚ ይብል ብሓቂ ንሕልዎም።

ቅድም ቀዳድም፡ እቶም ክንሕልዎም ዘሎና ፡ እቶም ቅድሚ ዝጠቐስኩዎም ክልተ እዮም። ሓደ እኳ ናይ ክርስትያን፡ ብስም ወይ ምትእምማን ዝብል ትእዛዝ ክጥሕስ ኣይኽእልን። ከምኡ ኢና እንደሕን፤ መሲሕ ምዃኑን ንሓጢኣትና ከም ዝሞተን ምዃኑ ምስ ፈለጥና ድማ፡ ነቲ ክንክሕዶ ኣይንኽእልን። ይኹን እምበር፡ እቲ ካልኣይ ትእዛዝ ንጎረቤትና ምፍቃር እዩ። እኛ እቶም ዝደሓና፡ ከም ቃየል ወይ ከም ድያብሎስ «ክንጸልእ» ከምኡ’ውን ንኻልእ ሰብ፡ ብፍላይ ድማ ንኻልእ ክርስትያን ክንቐትል ክንደሊ ኣይንኽእልን እኳ እንተኾና፡ ንናይ ኣምላኽ ደረጃ ክንበጽሕ ክንፍሽል ንኽእል ኢና። ስለዚ ሓጢኣት ክንገብር ንኽእል ኢና። ይኹን እምበር፡ ሓጢኣትና ከምቲ ኣብ ዝብሎ ክንእመን ከለና፡ ብሓቂ ምስ ኣምላኽ ኢና እንስምማዕ እሞ እቲ ትእዛዝ ቅኑዕ እዩ፡ ንሕና ድማ ጌጋ ኢና ንብል። ድማ ብሓቂ ነቲ ትእዛዝ ይሕሉ ወይ ይሕሉ፡ እቶም ሓጢኣት ከም ዘይገበሩ ዝብሉ ድማ ነቲ ትእዛዝ የጥፍእዎ ኣለዉ። ነዚ እዚ ኣስተብህል፦

ንበል፡ መኪና እዝውር ኣሎኹ እሞ ምልክት ደው ምባል ኣይረኣኹን። ምልክት ደው ምባል ሕጊ እዩ እሞ ደው ክብል ይግባእ። ደው ምስ ዘይብል፡ ሰበይተይ ክትነቕነቐኒ እሞ፡ «ንኣብ ምልክት ደው ምባል ደው ኣይበልካን» ክትብለኒ ትኽእል እያ። ኣብቲ እዋን እቲ ክልተ ምርጫታት ኣሎኒ፡ ቀዳማይ፡ «ቅኑዕ ኢኺ፡ ደው ክብል ነይሩኒ» ምባል እዩ። ከምኡ ብምግባር፡ ነቲ ትእዛዝ «ሓሊየዮ» ወይ ሓሊየዮ፡ ሓጢኣተይ ድማ ኣሚነ። ካልኣይ ምርጫይ፡ «መን እዩ ነቲ ምልክት ደው ምባል ኣብኡ ዘንበረ? ኣብኡ ክህሉ የብሉን እሞ ኣብኡ ዝኾነ ጽቡቕ ኣይገብርን!» ምባል እዩ። ዮሃንስ ዝዛረበሉ ዘሎ ትርጉም፡ ነቲ ትእዛዝ ኣይሕልዎን ወይ ኣይሕልዎን። እዚ ኸምቲ ንሓዉ «ዝጸልእ» እሞ ንምቕታል ዘይብሉ ሰብ እዩ። እዚ እቲ ሓጢኣቱ ዘይእመን፡ ግን ከም ዮሃንስ ገለጻ ኣብኡ ዝጸንዕ ሰብ እዩ።

ንሓጢኣት ኩሉ ሓጢኣት ገይርና ክንርእዮ ከለና፡ ከምኡ’ውን ንትእዛዛት ምሕላው ኩሉ ሕጊ ዝጠልቦ ገይርና ክንርእዮ ከለና፡ ኣብ ምድሓንና ሓጎስ ወይ ኣይህልወናን። ኩላትና ድሒና እኳ እንተኾና፡ ሓጢኣት ከም እንደብር ንፈልጥ ኢና። ግን ንሓጢኣት ሓደ ኻብ ምሕላው ምዃኑ ክንርእዮ ከለና፡ ከምኡ’ውን ንሓጢኣት ንሓውና ዘይምጽላእ ምዃኑ ክንርእዮ ከለና፡ እቲ ደረጃ ክበጽሕ ዝኽእል እዩ። ክርስትያናት ብስሱዕ ፡ ሓጢኣቶም ክእመኑ ከለዉ እውን ሓጎስ ክህልዎም ይኽእል እዩ፤ ኣብቲ ሓጢኣት ከይቅጽሉ ክገብሩ ይደልዩ፡ ከምኡ’ውን ከም ዝደሓኑ ክርግግጹ ይኽእሉ እዮም። ስለዚ እቶም ሰለስተ ምኽንያታት ናይ መልእኽቲ ዮሃንስ ክረኽቡ እዮም።

ሓጺር ምርምር ናይ ነፍሲ ወከፍ ምዕራፍ

ምዕራፍ 1

ምዕራፍ 1 ውበት ኣብ ውሽጢ ስድራ ቤት የላልየና። ምስ ኣምላኽ እንተ ዘይብልና፡ ንሓድሕድና ክህልወና ከም ዘይንኽእል ንዝክር። እቲ ቀጥታዊ ዝምድና (ምስ ኣምላኽ) ቅኑዕ ክኸውን ኣለዎ፡ እቲ ኣግድማዊ ዝምድና (ምስ ካልኦት) ቅኑዕ ንምዃን።

ምዕራፍ 2

ምዕራፍ 2 ናብ ኣብ ምኻድን ምሕላውን የላልየና።

ምዕራፍ 3

ምዕራፍ 3 እዚ ብዝያዳ የብርሆ። ኣብ ምኻድ ንሓው ምጽላእ እዩ፡ ንሓው ምጽላእ ድማ ንሰብ ነፍሰ-ቐታሊ ይገብሮ። ስለዚ ሓደ ዝደሓነ ሰብ ብኸምዚ መገዲ ኣብ ክኸይድ ኣይኽእልን። ኣብዚ መልእኽቲ እዚ፡ ገለ ኣብ ፡ ገለ ድማ ኣብ ኣይንኸይድን። ወይ ኣብ ንኸይድ ወይ ኣብ ። ብኻልእ ኣዘራርባ፡ ወይ ድሒና ኢና ወይ ጠፊእና። እቶም ዝደሓኑ ኣብ ይኸዱ፡ እቶም ዘይደሓኑ ድማ ኣይኮኑን። ስለዚ ኣብ ፡ እታ ዘይደሓነት ዓለም ንክርስትያን ፈታዊት ከም ዘይኮነት ንርኢ። እታ ዓለም ፈታዊትና እንተኾይና፡ ኣብ ንኸይድ ኣለና እሞ ኣይደሓናን።

ምዕራፍ 4

ምዕራፍ 4 ብዛዕባ ምትላል መናፍስቲ (ብሓሰተኛ ነብያት ዝግለጽ)፡ የሱስ ከም ሓቀኛ ሰብ ከም ዘይመጸ ዝኽሕዱ ዝምልከት እዩ። እዞም ሰባት እዚኦም ፍሉይ ምስጢራዊ ፍልጠት ከም ዘለዎም፡ እሞ ካብቲ ብሃዋርያት ዝምሃር ዝበልጽ ከም ዝኾነ ይብሉ ነበሩ። እዚ መልእኽቲ እዚ ድሕሪ ምምስራት ቤተ ክርስቲያን ኣስታት 60 ዓመት ዝተጻሕፈ ክኸውን ይኽእል እዩ፡ እሞ ድሮ ብዛዕባ መሰረታዊ ሓቅታት ዝኽሕዱ ሰባት ነበሩ። እቲ ሓደ ሰብ ክርስትያን ምዃኑ ወይ ዘይምዃኑ ዝምርምር ሓቀኛ ፈተና፡ «ብዛዕባ እንታይ ትሓስብ? ወዲ መን እዩ?» ()። እቶም የሱስ ዝበሎ ኩሉ ከም ዘይኮነ ዝኽሕዱ፡ «ጸረ-» እዮም (1 )። ሎሚ እዚ ኣብቲ ልሙድ ክርስትያናዊ ዝብሃል እውን ጸገም እዩ። እቶም የሱስ ብስጋ ከም ዝመጸ ዝኽሕዱ፡ እቲ ቀዳማይ ትእዛዝ፡ ብስም ወዲ ኣምላኽ፡ የሱስ ክንኣምን ዝብል፡ ይጥሕሱ ኣለዉ። ንሳቶም ኣብ ሓጢኣት ናይ ቀዳመይቲ ቤተ ክርስቲያን ይጸንዑ ኣለዉ።

ድሕሪኡ ዮሃንስ ብዛዕባ ፍቕሪ እንታይ ማለት ምዃኑ ብግብሪ ይዛረብ። 1 ከምዚ ይብል፡ «ዘይፈቅር ንኣምላኽ ኣይፈልጦን እዩ፡ ምኽንያቱ ኣምላኽ ፍቕሪ እዩ።» ብሓጎስ፡ ፍቕርና ክንገልጽ እንተ ዘይከኣልና፡ ሓጢኣትና ከምቲ ኣብ ዝብሎ ክንእመን ንኽእል ኢና። ግን እንተ ዘይፈቐርና – ከምቲ ክንፈቅር እንተ ዘይከኣልና እንተ ዘይብልና – ድማ፡ ብሓቂ ዳግማይ ኣይተወለድናን። 1 ዳግማይ ከም ዝተወለድና ንምርኣይ ሓደ ግብራዊ መገዲ ይህበና – ዘሎና ምስቶም ዝደኸዩ ንካፈል።

1

1 ድማ ዳግማይ ይነግረና፡ ዳግማይ እንተ ተወሊድና፡ ንኣምላኽ ንፈቅር፡ ከምኡ’ውን ንእኡ ዝፈቕሩ ንፈቅር። ንዓለም ድማ ንስዕር፡ ኣምላኽ ኣሎና፡ ጸሎትና ድማ ይሰማዕ ()። እቲ እቲ፡ መንፈስ ቅዱስ እዩ፡ ንሕና ከም ዝደሓና ዝምስክረልና፡ ምኽንያቱ እቲ ኣብዚ ተጻሒፉ ዘሎ ነገራት የረጋግጸና እምበር ኣይኮንነናን። ግን እቲ እቲ፡ ካልኦት ክርእይዎ ዝኽእሉ ነገር እውን ክኸውን ኣለዎ፡ ምኽንያቱ እቲ እንዛረበሉ ዘሎና ፍቕሪ፡ ብግብርና ዝርአ ፍቕሪ እዩ።

መደምደምታ

1 ዮሃንስ፡ ኣብ ኣምላኽ ከም ዝደሓና ንምፍላጥ እኹል ከም ዝተዋህበና ንምርኣይ ይሕግዘና። ኣብ ምድሓንና ሓጎስ ክህልወና ይኽእል እዩ፡ ከምኡ’ውን ብዛዕባ ሓጢኣት ክህልወና ይኽእል እዩ። ሰባት ከም ዝደሓኑ ክዛረቡ ከለዉ፡ ብ ከም ዝደሓኑ ከም ዝፈልጡ እውን ክዛረቡ ከም ኣብ ኣእምሮይ ዝኾነ የብለይን፡ «እዚ ነገር እዚ ንኣኻትኩም፡ ብስም ወዲ ኣምላኽ እትኣምኑ፡ ከም ዘሎኩም ምእንቲ ክትፈልጡ፡ ከምኡ’ውን ብስም ወዲ ኣምላኽ ክትቅጽሉ ምእንቲ ጽሒፈልኩም ኣሎኹ።» ብጐይታ ስለ ዝኣመኑን ንሓዎም ከምቲ ዮሃንስ ኣብ ዝጸሓፎ ስለ ዝፈቐሩን ከም ዝደሓኑ ክፈልጡ ይግባእ።

እቶም ዝደሓኑ ክገብርዎ ዘይኽእሉ ሓጢኣታት፡ ንምድሓን ብጐይታ ዘይምእማን ሓጢኣት፡ ከምኡ’ውን ንሓውና ምጽላእ ሓጢኣት እዩ። ንሓውና ብፍጹም ፍቕሪ ዘይንፈቅር እኳ እንተኾና፡ እሞ ከም ውጽኢት ሓጢኣትና ክንእመን እንተደለና፡ ከም ቃየል ንምቕታል ክንደሊ ክሳዕ ዝኸውን ክንጸልኦ ኣይንኽእልን። እሞ «ናብ ሞት ዝመርሕ ሓጢኣት» () እንታይ እዩ? ብጽልእን ቅትለትን ዝግለጽ ሓጢኣት ዘይምእማንዶ ኣይኮነን? እቲ «ናብ ሞት ዘይመርሕ ሓጢኣት» እቲ እንእመኖ ፍሽለት እዩ። ንርእስና ጣኦታት ክንሕሉ ኣሎና ()፡ ምኽንያቱ እዚ ንምሉእ መልእኽቲ እዚ መልእኽቲ፡ ብጐይታ የሱስ ፡ ስለ ዝጥሕስ።

ብሓጎስ፡ ከምቲ ኣብ (NIV) ዝብሎ፡ «ሓደ እኳ ኣምላኽ ዝተወለደ ሓጢኣት ከም ዘይቅጽል ንፈልጥ ኢና፤ እቲ ኻብ ኣምላኽ ዝተወለደ ይሕልዎ፡ እቲ እኩይ ድማ ክጎድኦ ኣይኽእልን።» ንኽልተ ናይ ኣይንጥሕስን፡ «ብስም ወዱ የሱስ ክንኣምን፡ ከምኡ’ውን ንሓድሕድና ክንፋቐር፡ ከምቲ ንሱ ትእዛዝ ዝሃበና።» እዚ ቀንዲ ኣርእስቲ ናይ ብሉይን ኪዳንን እዩ (፤ ፤ )። ብሓጺሩ፡ ቀዳማይ መልእኽቲ ዮሃንስ ምስ ኣምላኽ ቅኑዕ ክንከውንን ምስ ሓድሕድና ቅኑዕ ክንከውንን ከመይ ከም የርእየና።

ተዛማጅ ጽሑፋት

ብመጀመርታ ኣብ GTPress ተኣሊዩ። ብሰውራዊ ኣእምሮ ተተርጒሙ፣ ጥቕስታት መጽሓፍ ቅዱስ ከኣ ተኣቲቶም — ዝኾነ ኣገናዕቲ ክፈቱ ኣብ መፅሓፍ ቅዱስ ንኽትንብቡ።

© Bible Society of Ethiopia