ምምላስ ናብ ጽሑፋት

ትንቢት ሚክያስ 5:2፡ ቤትልሄም፣ ልደት የሱስ፣ ከዘለዓለማዊነቱ

ቶም ሰመርሂል
1 ሕዳ 2009
10 ዝተሓተ ንባብ

ትርጉም

«ኣቲ ቤትልሄም ኤፍራታ ግና፡ ንስኺ ኣብ ኣሽሓት ንእሽቶ እኳ እንተ ኾንኪ፡ ገዛኢ ኣብ እስራኤል ኪኸውን ዘለዎ ግና ካባኺ ኺወጸለይ እዩ። ምውጻኡ ኻብ ኻብ ዘለኣለም እዩ።»

ኣብ ቤትልሄም ፍሉጥ

ትንቢት ኣብ ሾውዓተ ምዕራፋት ልዕሊ 3,000 ቃላት ዝሓዘ እዩ። ካልኦት ፍሉይ ብዛዕባ ትንቢቱ ብሓፈሻ ኺዛረቡ ይኽእሉ እዮም፣ ኣነ ግና ንሓንቲ ጥቕሲ – – ጥራይ ክድርት እየ። እዛ ፍልጥቲ ጥቕሲ እዚኣ ኣብ ወንጌል ተጠቒሳ ክትከውን ክብሪ ረኺባ እያ፡ «ኣቲ ቤትልሄም፡ ኣብ ፡ መሳፍንቲ ዝንእሰት ኣይኮንክን፡ ከመይሲ፡ ንህዝበይ እስራኤል ዚጓሲ ገዛኢ ኻባኺ ኺወጽእ እዩ» ()።

ቀዳማይን ዳሕረዋይን

ሎሚ ቤትልሄም ንእግዚኣብሄር ብዛዕባ ወዱ ዜመስግኑ ሰባት ይበጽሑዋ። ናብ ከተማ ኺኸዱ ኸለዉ ድማ፡ ንኣይሁድ ቅድስቲ ዝኾነት ይሓልፉ። ኣብ ነብያት ናብ ቤትልሄም ዝምልከት ዳሕረዋይ ጥቕሲ እዩ። እቲ ቐጺሉ ዘሎ ምጥቃስ ድማ ምፍጻም እቲ ትንቢት እዩ! ስለዚ እቲ ኣብ ዘሎ መለኮታዊ ፡ «የሱስ ኣብ ዘመን ሄሮድስ ኣብ ቤትልሄም ምስ ተወልደ፡ እንሆ፡ ጠቢባን ናብ የሩሳሌም መጹ» () ኢሉ የረጋግጽ። ይኹን እምበር፡ እዚ ኣብ ዘሎ ዳሕረዋይ ጥቕሲ ()፡ ምስቲ ቐዳማይ፡ ማለት ፡ ሰበይቲ ያእቆብ፡ ንብንያም ክትወልድ ከላ ዝሞተትሉ ()፡ ስሙ ብእብራይስጢ «ወዲ የማነይቲ ኢደይ» ማለት እዩ፡ ብሓያል ተቓርኖ ይርከብ። እቲ ነብዪ ብዛዕባ እቲ ኣብ ቤትልሄም ኪውለድ ዘለዎ፡ «ምውጻኡ ኻብ ኻብ ዘለኣለም እዩ» () ኢሉ ኸሎ፡ ከመይ ኢሉ እዩ ኸምኡ ዘይከውን?

ወዲ ኣምላኽ ናይ ቤትልሄም ሕጻን ምስ ኮነ ኻብ ዘለኣለም ወጸ ()። ይኹን እምበር፡ ቤትልሄም መጀመርታ ምስ ሞት (ናይ ) ስለ እተኣሳሰረት፡ ሄሮድስ ኣብቲ ንጹሃት ንከተማ ሓሊፉ። ሄሮድስ ንንጉስ ኣይሁድ ንምቕታል ኣብ ዝገበሮ ፈተነ፡ ኩሎም እቶም ትሕቲ ኽልተ ዓመት ዝዕድሚኦም ቈልዑ ተቐትሉ። ከምኡ ድማ ኤርምያስ፡ «ኣብ ድምጺ ተሰምዔ፡ ዋይዋይታን ብኽያትን ብዙሕ ሓዘንን፡ ንደቃ ትበኪ ነበረት፡ ስለ ዘየለዉ ድማ ክትጸናናዕ ኣይፈቐደትን» (፤ ኤርምያስ ) ኢሉ ተነበየ። በዚ ድማ ቤትልሄም ምስ ሓጎስን ሓዘንን ተኣሳሲራ እያ (መሳፍንቲ )።

ቤት

እዛ ንእሽቶ ከተማ እዚኣ ኣብ ዘመን መሳፍንቲ እውን ዓብዪ ቦታ ነበራ። ከምኡ ድማ ኣብ ሓሙሽተ ተጠቒሳ ፍሉይ ቦታ ረኺባ። ብእብራይስጢ «ቤት » ማለት እዩ። ቤትልሄም እቲ ጸኒሑ፡ «ኣነ እየ... እዚ ኻብ ዝወረደ እዩ፡ ሰብ ካብኡ እንተ በልዔ፡ ኣይመውትን» () ዝበለ ወጸ።

እቲ ነብዪ ብዛዕባ ቦታ ቤትልሄም ብንጹር ከም ዝገለጸ እውን ንርኢ። ኣብ እያ እትርከብ፣ ስለዚ ድማ ኣብ ቤትልሄም ተባሂላ ተሰይማ። እዚ ኻብታ ኣብ እትርከብ ካልአይቲ ቤትልሄም ንምፍላይ እዩ (እያሱ )። እዛ ዳሕረዋይቲ ብሊቃውንቲ ኻብ ሾውዓተ ማይልስ ሰሜናዊ እትርከብ ከተማ ከም ዝነበረት ይግመት። እቲ ኣብ መንጎ እዘን ክልተ ዝነበረ ፍልልይ ኣብ ጽቡቕ ገይሩ ተመስሪቱ ነበረ። ህዝቢ ብዛዕባ መንነት እግዚኣብሄር ክከራኸሩ ኸለዉ፡ «ቅዱስ ጽሑፍሲ ዘርኢ ፡ ከተማ ቤትልሄም፡ ዝነበረላ ኸም ዚመጽእዶ ኣይበለንን?» () ኢሎም ተዛረቡ። ብኻልእ ኣዘራርባ፡ እቶም ተጠራጠርቲ ምስ ዘለዎ ምትእስሳር ንእግዚኣብሄር ብቑዕ ከም ዘይገብሮ ብጌጋ ይከራኸሩ ነበሩ።

ብዛዕባ እቲ ኣብ ቤትልሄም ዝኾነ ድንግልናዊ ኣይፈልጡን ነበሩ፣ እኳ ደኣ እቲ ናቶም ነብዪ፡ « ዛብሎንን ንፍታሊምን... ማዕዶ ፡ ፡ እቲ ኣብ ዝነበረ ህዝቢ ዓብዪ ረኣየ፡ ነቶም ኣብ ሃገርን ጽላል ሞትን ዝነበሩ ድማ ወጸሎም» (፤ ) ኢሉ ኣዊጁ እኳ እንተ ነበረ። እዘን እዚኣተን፡ « ገሊላስ ነብዪ ኣይትንስእን» (፤ 2 ነገስት ) ዝብል ተቓውሞ ኻህናት ይነጽጋ።

ብዝኾነ ይኹን፡ ሎሚ ኻብ የሩሳሌም ናብ ቤትልሄም ዚጓዓዙ ሰባት፡ ክሳዕ ሎሚ እተረጋገጸ ኪሓልፉ ኣለዎም። ግናኸ ብፍሉይ ኣምላኻዊ ፡ ናብ ቦታ ልደቱ እንደገና ከም ዝበጽሐ ኣይንርእን። ድሕሪ 30 ዓመት እውን ኣብቲ ማሕደር ቦታ ኣይነበሮን ድዩ (ሉቃስስ )?

ንእሽቶ ከተማ ቤትልሄም

ካብዚ ኩሉ፡ እቲ መዝሙር «ኦ ንእሽቶ ከተማ ቤትልሄም» ኣብቲ እቲ ቦታ « መሳፍንቲ ዝንእሰት ኣይኮነን» ዝብል ርእይትኡ ብጽቡቕ ከም ዝተመስረተ ንርኢ። ብስፍሓት ንእሽቶ ነበረት፡ ግናኸ ብመንፈሳዊ ደረጃ ኣይነበረትን። እቲ ኾይኑ ዝተወልደ ኣብኣ ሰብኣዊ ህይወቱ ስለ ዝጅምር፡ ኣገዳስነታ ምስ ስፍሓታ ብኣንጻሩ ዝምድና ኺህልዎ እዩ። እዚ እዚ ንኣይሁድ ጽቡቕ ገይሩ ፍሉጥ ነበረ፡ ከመይሲ ሄሮድስ ኣበይ ከም ዚውለድ ኪፈልጥ ምስ ደለየ፡ ኪምኽርዎ ኽኢሎም ነበሩ ()። ከም «ከተማ » እውን ተለልያ እያ ()። ኣብ ቤትልሄም ንዖቤድ ከም ዝወለደት፡ ንሱ ድማ «ኣቦ እሰይ፡ ኣቦ » ከም ዝነበረ ንፈልጥ ()። እዚ ንከተማ ክብሪ እንተ ሃባ እውን፡ ምስቲ ምስ ወዲ ኣምላኽ ዘለዋ ዝዓበየ ክብሪ ኺወዳደር ኣይከኣልን። ከመይሲ ባዕሉ ነቲ ኣምላኽ ወዱ ዝበሎ (መዝሙር ) ንእስነቱ ኺእመን ነበሮ።

ነገስታት

መዝሙር 2 ነቲ ኣብ የማነይቲ ኢድ ኣምላኽ ተቐሚጡ ዘሎ () ዓለማዊ ስልጣን ይገልጽ። እቲ ኣብ ቤትልሄም ዝተወልደ «ገዛኢ ኣብ እስራኤል» ጥራይ ዘይኮነስ፡ ብግዜኡ ድማ « ነገስታትን ጐይተይትን» ኾይኑ ኺርአ እዩ (1 ፤ )። የሱስ ኣብ ፡ ኣብ ምድርን ኣብ ሲኦልን ከም ዚገዝእ የረጋግጽ (ፊልጲ )። እዚ ዕላማ እዚ ብደረጃታት ኪፍጸም እዩ። እውን «ናብ ዐሪጉ፡ ኣብ የማነይቲ ኢድ ኣምላኽ እዩ ዘሎ፡ መላእኽትን ስልጣናትን ሓይልታትን ድማ ተገዚኦምሉ እዮም» (1 ጴጥሮስ )።

ይኹን እምበር፡ እውን እግዚኣብሄር ናብ ወሪዱ፡ ኣብ ልዕሊ እስራኤልን ኣህዛብን ዓለማዊ ስልጣኑ ዜቕውመሉ መዓልቲ ይትንቢ። ፡ «እንሆ፡ እግዚኣብሄር ቦታኡ ይወጽእ፡ ይወርድ ድማ፡ ኣብ ልዕሊ እቲ ልዑል ቦታታት እውን ይረግጽ» () ኢሉ ይእውጅ። እቲ ኺምለሰሉ፡ ደብረ ዘይቲ ኺመቕለሉ () ዘሎ መዓልቲ ይመጽእ ኣሎ። ሽዑ ናብ የሩሳሌም እንደገና ኺኣቱ፡ ኣብቲ እንደገና እተሃንጸ ቤተ ከም ካህን ኪነግስ፡ ብኽብሪ ድማ ኪገዝእ እዩ ()። እቲ መዝሙራዊ ድማ፡ « ባሕሪ ኽሳዕ ባሕሪ፡... ክሳዕ ወሰን ድማ ኺገዝእ እዩ» (መዝሙር ) ኢሉ ይእውጅ።

እቲ ኣብ ዚገዝእ ጸኒሑ ኣብ ኺገዝእ እንተ ኾይኑ፡ ከምኡ ድማ እቲ «መፋትሕ ሲኦልን ሞትን» ዘለዎ () ንታሕተዋይ ዓለም ኬግዝእ እዩ። ፈለማ፡ ሰይጣን ኣብ መዓሙቕ ኪእሰር ኣለዎ። ግናኸ ኣብ መወዳእታ ወዲ ኣምላኽ ንሲኦል ኬንጽሃ፡ ናብቲ «ካልኣይ ሞት» ዝኾነ ሓይመ እሳት ድማ ኬእትዎ እዩ (ራእይ )። ኣብዘን ዝቕጽላ እዚኣተን፡ «ነቲ ኣብ ሰማይን ኣብ ምድርን ኣብ ትሕቲ ምድርን ዘሎ» ኬግዝእ እዩ (ፊልጲ )። «ንበዅሪ ወዳ ወለደት፡ ብመሓረም ድማ ጠቕለለቶ፡ ኣብ መብልዕ ከብቲ ድማ ኣንበረቶ፡ ከመይሲ ኣብቲ ማሕደር ቦታ ኣይነበሮምን» () ከላ፡ ከምዚ ዝኣመሰለ ነገር ኪኸውን ከም ዝኽእል ብዙሕ ኣይተሓስበን።

ዓለማዊ ምግዛእ

መብዛሕትኦም ሰባት ኣምላኽ «ኩሉ ብርኪ ኺምብርከኽ» ንክርስቶስ ከም ዝወሰነ ኣይፈልጡን (ፊልጲ )። እዚ ንጹር ጥራይ ኣይኮነን፡ «ንሱ ንኹሎም ጸላእቱ ኣብ ትሕቲ እግሩ ኽሳዕ ዜንብር ግና ኪገዝእ ኣለዎ» (1 ቈረንቶስ )። ዘይስዓር እዩ፤ እቶም ኪምለሱ ዝኣብዩ ኺዋረዱ እዮም። ከምኡ ድማ ባዕሉ፡ «ከም ተመን ሓመድ ኪልሕሱ እዮም፡ ከም ትልሚ ኻብ ጕድጓዶም ኪወጹ እዮም፡ ንእግዚኣብሄር ኣምላኽና ኺፈርሁ እዮም፡ ብሰንኪ ንስኻ ድማ ኺፈርሁ እዮም» (፤ መዝሙር ) ኢሉ ይእውጅ። ብዛዕባ እቲ ተስፋ ዝተዋህበ ገዛኢ ኻልእ የረጋግጽ – እስራኤል ማለት እዩ። ወዲ ኣምላኽ ከም ወዲ ኣብ ልዕሊ እስራኤልን ኩሎም ኣህዛብን ኪገዝእ እዩ (መዝሙር ፤ )። ምስዘን ሓቅታት እዚኣተን ብምስምማዕ፡ ህዝቢ እስራኤል ድሕሪ እቲ «ዓብዪ መከራ» () « እምበር ጭራ» () ምስ ኮኑ ምስ መሲሕ ኪገዝኡ ኣለዎም።

እዚ ንኹነታት እስራኤል ብምሉእ ዚቕይር እዩ። ከምኡ ድማ ኣብ እዋን እቲ ኣይሁድ ብጌጋ « መሲሕ» ኢሎም ዝገለጽዎ ሆሎኮስት፡ ደቅታት ንምሕረዲ ከም ኣባጊዕ ተቖጺሮም ነበሩ ()። ከመይሲ ንእግዚኣብሄር ከም ገንሸል ናብ መሕረዲ ስለ ዝመርሕዎ፡ ንንጉስ ድማ ስለ ዝሰቐልዎ፡ ኣምላኽ ነጺግዎም እዩ። እዚ ድማ ክሳዕ «ንሱ ብሰሪ ገበናትና ቖሰለ፡ ብሰሪ ኣበሳና ተደቝሰ፡ መቕጻዕቲ ሰላምና ኣብኡ ነበረ፡ ብስምባዱ ድማ ሓዌና» () ኢሎም ዚእመኑ ኸምኡ ኺጸንሕ ኣለዎ። ኣብዚ እዋን እዚ፡ ኩሉ ትጉህ ኣምልኾኦም እኳ እንተ ነበረ፡ «ሽዑ ናብ እግዚኣብሄር ኪጩሑ እዮም፡ ንሱ ግና ኣይሰምዖምን፡ ኣብቲ እቲ ኸምቲ ብግብሮም ሕማቕ ዝገበሩ፡ ገጹ ኻባታቶም ኪሓብእ እዩ» ()።

ድሕሪ ቀራንዮ ን40 ዓመታት ኣምላኽ ነቶም ንወዱ ዝቐተሉ ብጸጋ ገይሩ ተዓሚምዎም፡ ግናኸ ትንቢት ኪፍጸም ነበሮ። ብዛዕባ እቲ ዚመጽእ የሩሳሌም እኳ እንተ በኸየ፡ ንብዓቱ ንከተማ ብሮማውያን ኣብ 70 ድ.ክ. ኻብ ምጥፋእ ኪከላኸል ኣይከኣለን። ከምኡ ድማ እቲ ቓል ተፈጸመ፡ «ስለዚ፡ ሲኦን ብሰሪኹም ከም ግራት ኪሕረስ እዩ፡ የሩሳሌም ድማ ደርቢ ኽትከውን እያ፡ እቲ ኸረን ቤት ድማ ከምቲ ልዑል ቦታታት ዱር ኪኸውን እዩ» ()።

ንኣረማዊ ወራሪ፡ ንቤተ ዘጥፍአ ()፡ ቅዱስ ዝኾነ ነገር ኣይነበረን። ህዝቢ እውን ተበታተነ – እቲ ንሃገር ንምድሓን ንዝቐተሉ ዝነበሮም ዝኸፍአ ፍርሂ ()። ድሕሪ እቲ ከበባ ዝተረፉ ከም ቃየል ኣብ ኺባኽኑ ተደፊኦም፡ ንጥንታዊ ሃይማኖቶም ተጣቢቖም፡ መሲሕ ኬምልሶም ብኸንቱ ይጽበዩ ነበሩ። ከመይሲ፡ « ባሕሪ ኽሳዕ ባሕሪ፡ ክሳዕ ድማ ኪባኽኑ እዮም፡ እግዚኣብሄር ኪደልዩ ኺመላለሱ እዮም፡ ግናኸ ኣይረኽብዎን» ( ) ተባሂሉ ተጻሒፉ ነበረ።

ንስሓ፣ ፣

ትንቢት ብዛዕባ ምሕረትን ምምላስን እዩ። ከመይሲ መሲሕ ምስ ተመልሰ፡ እታ ሃገር ዘመን ዝዓበየ ክብሪ ኽትረክብ እያ። ስለዚ እቲ ነብዪ፡ «ግናኸ ኣብ ዳሕሮት መዓልታት ኪኸውን እዩ፡ እቲ ኸረን ቤት እግዚኣብሄር ኣብ ኣኽራናት ኪቕውም እዩ፡ ኣኽራናት ድማ ኪልዕል እዩ፡ ህዝቢ ድማ ናብኡ ኺውሕዝ እዩ» () ኢሉ ጨደረ። ይኹን እምበር፡ እዚ እዚ ኣብ ንስሓን እምነትን እቶም ንገዛኢ ክብሪ ዝሰቐልዎም ኪምርኮስ እዩ። እቲ ነብዪ ወንጌል ንምስባኽ ኣይድንጕን። ኣብ መበል 21 ክፍለ ዘመን ንሰበኽቲ ህያብ ኾይኖም ዝጸንሑ ገለ ግሩም መግለጺታት ኣለዉ። ከመይሲ ኣምላኽ እስራኤል ኣምላኽና እዩ፡ ብእምነት ብክርስቶስ ድማ ንኹሉ ሓጢኣትና «ናብ መዓሙቕ ባሕሪ» ደርብይዎ እዩ ()።

ብቶም ሳመርሂል″ }

ተዛማጅ ጽሑፋት

ብመጀመርታ ኣብ GTPress ተኣሊዩ። ብሰውራዊ ኣእምሮ ተተርጒሙ፣ ጥቕስታት መጽሓፍ ቅዱስ ከኣ ተኣቲቶም — ዝኾነ ኣገናዕቲ ክፈቱ ኣብ መፅሓፍ ቅዱስ ንኽትንብቡ።

© Bible Society of Ethiopia