ሕቶ: ሰባት ምስ ሞቱ ናበይ ይኸዱ?
መልሲ: ገሊአን ትርጉማት መጽሓፍ ቅዱስ ክርስቶስ ምስ ሞተ ናብ «ሲኦል» ከም ዝኸደ ይገልጻ። ዝበለጹ ትርጉማት ግን «ሃዲስ» ዝብል ቃል ይጥቀማ፣ እዚ ድማ ቦታ ዝሞቱ ኣርዋሕ እዩ። ግን ድሕሪኡ «ንሕና ምስ ሞትናኸ እንታይ ይኸውን?» ኢልና ንሓትት።
ሞት ምስ መጸ እንታይ ይኸውን
ሞት ዝኸውን ነፍሲ-መንፈስ ንስጋ ምስ ሓደገት እዩ: «ስጋ ብዘይ መንፈስ ምዉት እዩ» (ያእቆብ 2:26 NIV)። ስጋ ንኹሉ እቲ ንሓደ ነገር ልሙድ ዝኾነ ኣካላዊ፣ ኬሚካላዊን ባዮሎጂካዊን ለውጥታት ይግዛእ። ንሕና «ይበስብስ» ወይ «ይነድድ» ንብል። መጽሓፍ ቅዱስ ብቐሊሉ «ሓመድ ኢኻን ናብ ሓመድ ድማ ትምለስ» (ዘፍጥረት 3:19) ይብል።
ንዘመናት ሰባት ብዛዕባ ነፍሲ-መንፈስ ክሓቱ ከለዉ ይሓስቡ ነይሮም: «ኣበይ ኣሎ?» (እዮብ 20:7)። ስጋ ናብ መቓብር ይኸይድ፣ ግን ነፍሲ-መንፈስ ናበይ ትኸይድ? ናይ እምነት ሰባት ናይ ብሉይን ሓድሽ ኪዳንን ናብ ሓደ ቦታ ይኸዱ፣ ናይ ዘይኣመንቲ ድማ ናብ ካልእ ቦታ ይኸዱ፣ ከምቲ ቐጺልና እንርእዮ።
ኹሉ ሰብ ክትንስእ እዩ ግን ብሓደ ግዜ ኣይኮነን። «ንህይወት ዝትንስኡ» ኣለዉ፣ «ንፍርዲ ዝትንስኡ» ድማ ኣለዉ (ዮሃንስ 5:28-29)። ምፍልላይ ነፍሲ-መንፈስ ካብ ስጋ ዘይተፈጥሮኣዊ ኩነታት እዩ፣ እዚ ድማ ብሰንኪ ስራሕ ሰይጣን ዝመጸ እዩ። ኣምላኽ እዚ ኩነታት እዚ ንዘለኣለም ክቕጽል ኣይፈቅድን።
ውጽኢት ሞት ንዘይኣምን
ኣርዋሕ ዘይኣመንቲ ምስ ሞቱ ናበይ ይኸዱ? እዚ ሕቶ እዚ ብዛዕባ እቲ ንሃብታምን ንኣልኣዛርን ዝወረዶም ነገር ብጐይታና ዝተዋህበ መልሲ ኣለዎ። እቲ ሃብታም ሰብ፣ ብግልጺ ዘይኣምን፣ ሞተን ናብ «ሃዲስ፣ ኣብኡ ድማ ይሳቐ ነበረ» (ሉቃስ 16:22-23)። ብመሰረት መዝገበ ቃላት ቫይን ናይ ብሉይን ሓድሽ ኪዳንን፣ «ሃዲስ» ብቐሊሉ «ቦታ ዝሞቱ ኣርዋሕ» እዩ፣ «ሲኦል» ድማ ቦታ ስቃይ እዩ፣ እዚ ድማ ገሃና ወይ ገሃናይበሃል። ገሃና ኣብ ወጻኢ የሩሳሌም ዝነበረ ቦታ እዩ፣ ኣብኡ ድማ ኩሉ ግዜ ሓዊ ነበረ፣ ስለዚ ድማ ናይ ዘለኣለማዊ ሓዊ ስቃይ ስእሊ ነበረ። እቶም ዘይኣመንቲ፣ እቶም ኣብ «ሲኦል» ዘለዉ፣ ብመንፈስ ምዉታት እዮም፣ ስሞም ድማ ኣብ መጽሓፍ ህይወት የልቦን። ፍርዶም ኣብ ዓብዪ ጻዕዳ ዝፋን ክቕበሉ እዮም – ናብ ዘለኣለማዊ ስቃይ ኣብ «ቀላይ ሓዊ» ክፍረዱ እዮም (ራእይ 20:11-15)። ኣብ መወዳእታ ግዜ፣ «ሞትን ሃዲስን» ናብ ቀላይ ሓዊ ክድርበዩ እዮም። ኣብ ሃዲስ እቲ ቦታ ኣሎ፣ ኣብኡ ድማ ነፍሲ-መንፈስ ዘይኣምን ቅድሚ «ንፍርዲ» ምትንስኡ ይሳቐ፣ ድሕሪኡ ድማ ቀላይ ሓዊ ኣሎ፣ ኣብኡ ድማ ድሕሪ ትንሳኤን ፍርድን ይሳቐ።
ውጽኢት ሞት ንኣምን
እቲ ዝተሰቕለ ሰራቒ ሓጢኣቱ ዝተናሰሐ (ሉቃስ 23:40-43) ሞተን ናብ «ገነት» ከደ፣ እዚ ድማ ጐይታ ምስ ሞተ ዝኸደሉ ቦታ እዩ! ገነት ፋርሳዊ ቃል እዩ፣ ንንጉሳዊ መናፈሻ ዝገልጽ፣ ድሕሪኡ ድማ ናብ ግሪኽኛ ተወስደ፣ ንኹሉ ድምር በረኸት ንምግላጽ። ኣብ ራእይ 2:7 ንሰማይ የረክብ። ብግልጺ ገነት እቲ መጽሓፍ ቅዱሳዊ ቃል እዩ፣ ንሓደ ቦታ እዩ፣ እዚ ድማ ኣይሁድ «ጎድኒ ኣብርሃም» (ሕቘ፣ KJV) ዝበልዎ፣ ጳውሎስ ድማ ኣመንቲ «ካብ ስጋ ወጺኦም ምስ ጐይታ ኣብ ገዛኦም» (2 ቈረንቶስ 5:8) ዝኸዱሉ ቦታ እዩ።
ኣመንቲ፣ ህያዋንን ምዉታትን፣ ክርበሑን ሓድሽ ስጋ ክወሃቦምን እዩ፣ ምስ ጐይታ ንዘለኣለም ክነብሩ (1 ተሰሎንቄ 4:16-17፤ 1 ቈረንቶስ 15:52-54)። እቲ ብጐይታ የሱስ ክርስቶስ ዝኣምን ንዝኾነ ሓጢኣት ፍርዲ ኣይገጥሞን እዩ፣ ምኽንያቱ ኩሉ ሓጢኣትና ብክርስቶስ ኣብ መስቀል ተኸፊሉ እዩ። ስለዚ እቲ ኣምን «ዝፋን ፍርዲ ኣምላኽ» (ሮሜ 14:10) ወይ «ዝፋን ፍርዲ ክርስቶስ» (2 ቈረንቶስ 5:10) ክፈርህ ኣይግባእን። እቲ ዝፍረድ ድማ «ጥራት» ናይ ኣገልግሎት ስራሕና እዩ፣ ን«ሽልማትና» ንምውሳን (1 ቈረንቶስ 3:13-14)።
ተግባራዊ ኣተገባብራ
ወንጌል ክትሰብኽ ከለኻ፣ ኣብ መንጎ ሲኦልን ገነትን «ዓብዪ መዓሙቕ ተሰሪሑ ኣሎ፣ እዚ ድማ ክሳገር ኣይከኣልን እዩ» (ሉቃስ 16:26) ክብል ኣሎካ። ከምኡ’ውን «ካልኣይ ዕድል» ከም ዘየልቦ ክትገልጽ ኣሎካ – እቲ ኣብዛ ህይወት እዚኣ እንገብሮ ውሳነ ናበይ ንዘለኣለም ከም እንነብር ይውስን፣ እንታይ ከም እንገብር ድማ ኣብኡ እንታይ ከም ዝህልወና ይውስን።
እቲ ሓቂ እዩ፣ እቲ ዘይኣምን ኣብ ዘለኣለማዊ ህይወት ክነብር እዩ፣ ፈለማ ኣብ ቦታ ስቃይ፣ ድሕሪኡ ድማ ኣብ ቀላይ ሓዊ። እቲ ኣምን ድማ ናብ ሽልማቱ ክኸይድ እዩ። ሓደ እኳ ኣምን ናብ ዘለኣለማዊ ቅጽዓት ዘይኸይድ ምዃኑ ብሰንኪ ጸጋ ኣምላኽን ናይ ጐይታና የሱስ ክርስቶስ ድሕነት ስራሕን እዩ። ስለዚ ኩሉ ሰብ ሕጂ ክኣምን ይጅምር!
መልሲ ተዋሂቡ
