ክርስቶስ ብዕበቱ፡ ባርያኡ ዮሃንስ ድማ ኣብ ራእይ 1

ክርስቶስ ብዕበቱ፡ ባርያኡ ዮሃንስ ድማ – ራእይ 1

እቲ ናይ መወዳእታ መጽሓፍ ኣብቲ ዘደንቕ መጽሓፍ ቅዱስና ከምዚ ኢሉ ይጅምር፡ “ራእይ የሱስ ክርስቶስ፡ እቲ ኣምላኽ ንባሮቱ ኼርእዮ ዝሃቦ” (ራእይ 1፡1 NKJV)። ኩሉ እቲ ብዛዕባ የሱስ ክርስቶስ ኣብ ቃል ኣምላኽ ዝተገልጸ ዓብይን ንምሕሳብ ዝግባእን እዩ። ነታ ኣብቲ ፍቕዲ ዘላ ንእሽቶ ቃል “ናይ” ኣስተብህል። ዘሎና ራእይ “ብ” ዘይኮነ፡ ራእይ “ናይ” እዩ፤ እቲ መለኮታዊ፡ ኣምላኽ ባዕሉ ጥራይ እዩ ክህቦ ዝኽእል። ኣብዚ፡ ኣብ ራእይ 1፡ ጎይታ የሱስ ክርስቶስ ብቐንዱ ብፍርዳዊ ክብሩ ከም ወዲ ሰብ ይቐርብ (ፍ.13)።

ኣብ ቅዱሳት ጽሑፋት ኣምላኽ ንወዲ ብዙሕ ነገራት ከም ዝሃቦ ነንብብ። ነቲ ኣብ ዮሃንስ 17 ዝተዋህበ ዝርዝር፡ ጎይታ ምስ ኣቦኡ ኣብ ዝተዛረበሉ እዋን፡ ኣስተብህል። “ስምካ ነቶም ካብ ዓለም ዝሃብካኒ ሰባት ገሊጸዮም … እተን ዝሃብካኒ ቃላት … እቶም ዝሃብካኒ … እቲ ዝሃብካኒ ክብሪ” (ፍ.6,8,12,22)። ድሕሪኡ ኣብ ሓድሽ ኪዳን ከምዚ ነንብብ፡ “እንሆ፡ ኣነን እቶም ኣምላኽ ዝሃበኒ ደቅን” (እብራውያን 2፡13)፡ ከምኡ እውን “ኣምላኽ … ካብ ምዉታት ኣተንስኦን ክብሪ ሃቦን” (1 ጴጥሮስ 1፡21)።

ኣብ መጽሓፍ ዳንኤል፡ ጎይታ የሱስ ከም ሰብ ቅድሚ ምምጽኡ ብዙሕ ዓመታት ዝተጻሕፈ፡ ከምዚ ተጻሒፉ ኣሎ፡ “ስልጣንን ክብሪን መንግስትን ተዋህቦ፡ ኩሎም ህዝብታት፡ ኣህዛብን ቋንቋታትን ከገልግልዎ። ስልጣኑ ዘለኣለማዊ ስልጣን እዩ፡ ዘይሓልፍ፡ መንግስቱ ድማ ዘይትጠፍእ እያ” (ዳንኤል 7፡14)። እዛ መንግስቲ እዚኣ፡ ምስ ስልጣንን ክብሪን፡ ንወዲ ሰብ ተዋህበት።

ኣብ ራእይ፡ ዮሃንስ ንጎይታ የሱስ ክርስቶስ ቅድሚ ሕጂ ብዘይረኣዮ መገዲ ረኣዮ። ዮሃንስ ከም ደቀ መዛሙርቲ ምስኡ ኣብ ዝኸደሉ እዋን፡ ጎይታ የሱስ ህይወቱ ኣብ መስቀል ቅድሚ ምሃቡ፡ ዮሃንስ ኣብ ሕቕፉ ተጸግዐ፡ “ኣብ ሕቕፊ የሱስ ተጸጊዑ” ድማ ተራእየ (ዮሃንስ 13፡23,25)። ሕጂ እቲ ሃዋርያ “ከም ምዉት ኣብ እግሩ ወደቐ”፡ ግናኸ ጎይታ የማነይቲ ኢዱ ኣብኡ ኣንበረ፡ “ኣይትፍራህ” ድማ በለ (ራእይ 1፡17)።

እዚ ከምዚ ዝበለ ቃላት ምጽንናዕ ዝተዛረበ መን እዩ? ብዛዕባ ክብሩ እንታይ ንርኢ? ሒደት ካብቲ ኣብ ራእይ 1 ዝተገልጸ ንሓባር ንሓስብ።

እቲ እሙን ምስክር።

ኣብ ፍቕዲ 5 ጎይታ የሱስ “እቲ እሙን ምስክር” ምዃኑ ንርኢ። ብዙሓት ምስክራት ነበሩ፡ ግናኸ ንሱ ኣብ ምድሪ ከሎ ከም እሙን ምስክር በይኑ ይቐውም።

“ጽድቅኻ ኣብ ልበይ ኣይሓባእኩን፤ እሙንነትካን ምድሓንካን ኣዊጀ፤ ፍቕርኻን ሓቅኻን ካብ ዓቢ ጉባኤ ኣይሓባእኩን” (መዝሙር 40፡10)።

“ስምካ ነቶም ካብ ዓለም ዝሃብካኒ ሰባት ገሊጸዮም” (ዮሃንስ 17፡6)።

“ስምካ ገሊጸሎም” (ፍ.26)።

“ቃልካ ሂበዮም” (ፍ.14)።

ጎይታ የሱስ “እቲ እሙንን ሓቀኛን ምስክር” እዩ (ራእይ 3፡14)።

በዅሪ ምዉታት።

ራእይ 1፡5 እውን ጎይታ “በዅሪ ምዉታት” ምዃኑ ይነግረና።

“ኣነ እቲ ህያው እየ፡ ሞይተ ድማ፡ እንሆ፡ ንዘለኣለም ህያው እየ። ኣሜን” (ፍ.18)።

ንሱ ካብ ኩሎም እቶም ካብ ምዉታት ዝትንስኡ ብደረጃ ቀዳማይ እዩ። ከምኡ እውን፡ ንሱ “በዅሪ ፍረታት” ትንሳኤ እዩ (1 ቈረንቶስ 15፡20)፡ እቲ ብኽቡር ስጋ፡ ዘይጠፍእን ዘለኣለማዊን ካብ ሞት ዝተንስአ ቀዳማይ። ንሱ እቲ ልዕል ዝበለ እዩ፡ “በዅሪ ምዉታት፡ ኣብ ኩሉ ነገር ልዕልና ክህልዎ” (ቈሎሴ 1፡18)።

ገዛኢ ነገስታት ምድሪ።

ንሱ “ገዛኢ ነገስታት ምድሪ” ተባሂሉ ይጽዋዕ (ራእይ 1፡5)።

“በዅረይ ክገብሮ እየ። እቲ ልዕል ዝበለ ነገስታት ምድሪ” (መዝሙር 89፡27)።

“ንጉስ ነገስታትን ጎይታ ጎይቶትን” እዩ (ራእይ 19፡16)።

ጎይታ የሱስ ንጉስ ኮይኑ ተወልደ (ማቴዎስ 2፡2)። ኣብዚ ኣብ ዝነበረሉ እዋን፡ ጩኸት ህዝቢ፡ “እዚ ሰብኣይ እዚ ኣባና ክነግስ ኣይንደልን ኢና” (ሉቃስ 19፡14) ነበረ። ግናኸ፡ ኣምላኽ “ክነግስ ኣለዎ” ኢሉ ወሲኑ (1 ቈረንቶስ 15፡25)።

“ስልጣን ድማ ካብ ባሕሪ ናብ ባሕሪ ክህልዎ እዩ … ኩሎም ነገስታት ኣብ ቅድሚኡ ክወድቁ እዮም፤ ኩሎም ኣህዛብ ድማ ከገልግልዎ እዮም” (መዝሙር 72፡8,11)።

“ክብሪን ስልጣንን ንዘለኣለም ንእኡ ይኹን” (ራእይ 1፡6)።

ኣልፋን ኦሜጋን።

ጎይታ “ኣልፋን ኦሜጋን” ምዃኑ እውን ተገሊጹ (ራእይ 1፡8)። ኣልፋ ቀዳመይቲ ፊደል እያ፡ ኦሜጋ ድማ ዳሕረይቲ ፊደል ኣብ ግሪኽ ፊደላት። ብተመሳሳሊ፡ ንሱ፡ “ኣነ ቀዳማይን ዳሕረዋይን እየ” በለ። ኣርባዕተ ግዜ ኣብ ራእይ ጎይታ የሱስ “ቀዳማይን ዳሕረዋይን” ተባሂሉ ይጽዋዕ (ራእይ 1፡11,17፡ 2፡8፡ 22፡13)። ተመሳሳሊ መግለጺ ሰለስተ ግዜ ኣብ ኢሳይያስ ንርኢ (ኢሳይያስ 41፡4፡ 44፡6፡ 48፡12)። ከም ቀዳማይን ዳሕረዋይን፡ ንሱ እቲ “ዘሎን ዝነበረን ዝመጽእን” እዩ፡ እዚ ነጥቢ እዚ እውን ኣርባዕተ ግዜ ኣብ ራእይ ይርከብ (ራእይ 1፡4,8፡ 4፡8፡ 11፡17)። ንሱ ቅድሚ ኩሉን ልዕሊ ኩሉን ኣምላኽ እዩ፡ ንኹሉ ነገራት ድማ ንፍቓድ ኣምላኽ ክዛዝሞ እዩ።

እቲ ጥንታዊ ዘመናት።

ዮሃንስ ንጎይታ ከም ጥንታዊ ዘመናት ረኣዮ (ዳንኤል 7፡9፤ ራእይ 1፡13-14 ኣወዳድር)። እዚ ስም እዚ ናይ ኣምላኽ እዩ፡ ጎይታ የሱስ ኣምላኽን ሰብን ምዃኑ ድማ የዘኻኽረና። ዮሃንስ ከምዚ ኢሉ ጸሓፈ፡ “ኣብ መዓልቲ ጎይታ ብመንፈስ ነበርኩ፡ ድሕረይ ድማ ከም መለኸት ዝበለ ዓው ዝበለ ድምጺ ሰማዕኩ … ድሕሪኡ ድማ ነቲ ዝተዛረበኒ ድምጺ ንምርኣይ ገጽኩ። ገጺ ድማ ሾብዓተ ወርቃዊ መብራህቲ ረኣኹ፡ ኣብ ማእከል እተን ሾብዓተ መብራህቲ ድማ ሓደ ከም ወዲ ሰብ ዝመስል፡ ክዳን ክሳብ እግሩ ዝወረደ ዝለበሰ፡ ብወርቃዊ መሓውር ድማ ኣብ ደረቱ ዝተዓጥቀ። ርእሱን ጸጉሩን ከም ጸባ ጻዕዳ፡ ከም በረድ ጻዕዳ፡ ኣዒንቱ ድማ ከም ሃልሃልታ ሓዊ፤ ኣእጋሩ ድማ ከም ጽሩይ ኣስራዚ፡ ኣብ እቶን ከም ዝጸረየ፤ ድምጹ ድማ ከም ድምጺ ብዙሓት ማያት፤ ኣብ የማነይቲ ኢዱ ሾብዓተ ከዋኽብቲ ነበራ፡ ካብ ኣፉ ድማ ክልተ ዝኣፉ ዝኾነ ስለታም ሰይፊ ወጸ፡ ገጹ ድማ ከም ጸሓይ ብሓይሉ ዝበርህ ነበረ” (ራእይ 1፡10,12-16)።

ክዳኑ።

እቲ ኣብ ራእይ 1፡12 ዘሎ ክዳን ክህነታዊ ክዳን እዩ። ኣብ ብሉይ ኪዳን እቲ ካህን ናይ ምምርማር፡ ምፍላጥን ምፍራድን ሓላፍነት ነበሮ (ዘሌዋውያን 13 ኣስተብህሉ)። ኣብዚ ጎይታ የሱስ ብፍርዳዊ ክብሩ ይርአ። ኣብ ደረቱ ተዓጢቑ ነበረ። እዚ ኣብ ምፍራድ፡ ፍቕሩ ከም ዝተገትአ የመልክት። ስእሊ ናይዚ ዮሴፍ ንኣሕዋቱ ቅድሚ ምባሉ ዝሓዞም መገዲ ክኸውን ይኽእል፡ “‘ኣነ ዮሴፍ እየ …’ ግናኸ ኣሕዋቱ ኣብ ቅድሚኡ ስለ ዝደሃሉ ክምልሱሉ ኣይከኣሉን። ዮሴፍ ድማ ንኣሕዋቱ፡ ‘በጃኹም ናባይ ቅረቡ’ በሎም። ስለዚ ቐረቡ። ድሕሪኡ ድማ፡ ‘ኣነ ዮሴፍ እየ’ በለ” (ዘፍጥረት 45፡3-4)። ፍቕሪ ዮሴፍ፡ እንተኾነ እውን፡ ክሳብ ናብ ነጥቢ ምእማን ዝበጽሑ ተገቲኡ ነበረ (ዘፍጥረት 44)።

ርእሱ።

ኣብ ራእይ 1፡14 ርእሱ ብዛዕባ ጥበብን ፍልጠትን ይዛረብ። ንሱ ብዛዕባ ዝካየድ ዘሎ ፍጹም ፍልጠት ኣለዎ፡ ንኹሉ ነገራት ድማ ንኽብሪ ኣምላኽ ብፍጽምና ንምፍራድ ፍልጠት ኣለዎ (1 ዮሃንስ 3፡20 ኣስተብህሉ)።

ጸጉሩ።

እቲ ጸጉሩ “ከም ጸባ ጻዕዳ” ምዃኑ ዝጠቕስ (ራእይ 1፡14) ብዛዕባ ፍጹም ንጽህናኡ ይዛረብ። “ሓጥያት ኣይገበረን፡ ኣብ ኣፉ ድማ ተንኮል ኣይተረኽበን” (1 ጴጥሮስ 2፡22)። “ንጹህ እዩ … ኣብኡ ሓጥያት የለን” (1 ዮሃንስ 3፡3,5)። ጻዕዳ ጸጉሪ እውን ዘለኣለማዊ ባህሪ ከም “ጥንታዊ ዘመናት” የመልክት (ዳንኤል 7፡9)።

ኣዒንቱ።

ኣዒንቱ ኣብ ራእይ 1፡14 ኣብ እንሓስበሉ እዋን፡ ዝኾነ ይኹን ካብ ራእዩ ክሃድም ከም ዘይኽእል የዘኻኽረና። ንኹሉ ነገር ይርኢ፤ ዝኾነ ይኹን ካብኡ ክሕባእ ኣይኽእልን።

“ንጉስ ኣብ ዝፋን ፍርዲ ዝቕመጥ ንኹሉ ክፉእ ብኣዒንቱ ይዘርግሖ” (ምሳሌ 20፡8)።

ኣእጋሩ።

ኣብ ራእይ 1፡15 እቲ ኣእጋሩ ዝጠቕስ ብዛዕባ ፍጹም ኣካይዳኡ ይዛረብ። ቕዱስ ኣሰሩ ኩሉ ግዜ ንኣምላኽ ክብሪ ኣምጽአ።

“ብጹእ እዩ እቲ ብምኽሪ ረሲኣን ዘይመላለስ፡ ኣብ መገዲ ሓጥኣን ድማ ዘይቕውም” (መዝሙር 1፡1)።

ጎይታ የሱስ እቲ ሰብኣይ ነበረ። “ከምቲ ንሱ ዝኸደ ክንከይድ” ተገዳደስቲ ኢና (1 ዮሃንስ 2፡6)።

ድምጹ።

ድምጹ እውን ኣብ ራእይ 1፡15 ነንብብ። ኣብዚ ንእሽቶን ህዱእን ድምጺ (1 ነገስትታት 19፡12) ዘይኮነ፡ ግናኸ ከም “ብዙሓት ማያት” እዩ። ዝኾነ ይኹን ከምዚ ዝበለ ድምጺ ክሰምዕ ዘይከኣል የለን።

“ድምጺ እግዚኣብሔር ኣብ ልዕሊ ማያት እዩ … ድምጺ እግዚኣብሔር ሓያል እዩ፤ ድምጺ እግዚኣብሔር ምሉእ ክብሪ እዩ። ድምጺ እግዚኣብሔር ንኣርዘ ሊባኖስ ይሰብሮ … ድምጺ እግዚኣብሔር ንሃልሃልታ ሓዊ ይፈላልዮ። ድምጺ እግዚኣብሔር ንምድረ በዳ የንቀጥቅጦ” (መዝሙር 29፡3-5,7-8)።

ኣፉ። ካብ ኣፉ ክልተ ዝኣፉ ዝኾነ ስለታም ሰይፊ እዩ (ራእይ 1፡16)።

“ቃል ኣምላኽ ህያውን ሓያልን እዩ፡ ካብ ዝኾነ ይኹን ክልተ ዝኣፉ ዝኾነ ሰይፊ ድማ ስለታም እዩ፡ ክሳብ ምፍልላይ ነፍስን መንፈስን፡ መሓውርን ኣንጕዕን እውን ይወግእ፡ ንሓሳባትን ዕላማታትን ልቢ ድማ ይፈልጥ” (እብራውያን 4፡12)።

ኣብ ኤፌሶን ከምዚ ነንብብ፡ “ሰይፊ መንፈስ፡ እሱ ድማ ቃል ኣምላኽ እዩ” (ኤፌሶን 6፡17)። ጎይታ የሱስ ቃል ኣምላኽ ብዝኾነ ይኹን ካልእ ክገብሮ ብዘይክእል መገዲ ተጠቕመሉ። ንሱ ንቕኑዕ ሰብ ወይ ሰባት ኣብ ቅኑዕ እዋን ቕኑዕ ቃል ነበሮ።

ብሕታዊ ምግባር

ነቲ ንዮሃንስ ዝበሎ እንደገና ሕሰብ፡ “ኣይትፍራህ” (ራእይ 1፡17)። እዚ ኣብ ደሴት ፓጥሞስ ኣብ ዝተሰደደሉ እዋን ንዮሃንስ ምጽንናዕ ክኸውን ነይርዎ። ጎይታ ንባርያኡ ከመይ ገይሩ ከም ዘተባብዕ ይፈልጥ ነበረ። ንሱ ምስኡ ምዝራብ ጥራይ ዘይኮነ፡ የማነይቲ ኢዱ ኣብኡ ኣንበረ፡ ክብሩ ድማ ገለጸ።

ሕጂ እውን ንኹሎም ባሮቱ ከበርትዕ፡ ክድግፍን ክሕግዝን ይኽእል እዩ፡ ይሕጎስ ድማ። ብፍልጠት እቲ ኣምላኽ ብዛዕባ ወዱ፡ ጎይታ የሱስ ክርስቶስ ዝገለጸልና ተባሪኽና፡ ብትብዓት ንእኡ ንስራሕ።