ደረጃታት ክርስትያናዊ ዕብየት፡ ካብ ሕጻንነት ናብ መንፈሳዊ

ሃዋርያ ዮሃንስ ኣብ ቀዳማይ መልእኽቱ ነቶም ዝጸሓፈሎም ከምዚ ገይሩ ገሊጽዎም፡ “ኣቱም ውሉደይ፡ ሓጢኣትኩም ብስሙ ስለ ዝተሓድገልኩም፡ እጽሕፈልኩም ኣሎኹ። ኣቱም ኣቦታት፡ ንሱ ኻብ መጀመርታ ዝነበረ ስለ እትፈልጥዎ፡ እጽሕፈልኩም ኣሎኹ። ኣቱም መንእሰያት፡ ንእኩይ ስለ ዝሰዓርኩምዎ፡ እጽሕፈልኩም ኣሎኹ። ኣቱም ውሉደይ፡ ንኣቦ ስለ እትፈልጥዎ፡ እጽሕፈልኩም ኣሎኹ። ኣቱም ኣቦታት፡ ንሱ ኻብ መጀመርታ ዝነበረ ስለ እትፈልጥዎ፡ እጽሕፈልኩም ኣሎኹ። ኣቱም መንእሰያት፡ ሓይልኹም ስለ ዝኾንኩም፡ ቃል ኣምላኽ ድማ ኣባኻትኩም ስለ ዝነብር፡ ንእኩይ ስለ ዝሰዓርኩምዎ፡ እጽሕፈልኩም ኣሎኹ” (1 ዮሃንስ 2:12-14 TNIV)።

እዚ ፍቕዲ እዚ ንኣመንቲ እዩ ተጻሒፉ። ዮሃንስ ንኣታቶም ብምሳሌ “ውሉደይ” (teknion 2:12) ክብል ከሎ፡ ብፍቕሪ ዝተመልአ ቃል—ብሓፈሻ ብመምህር ንደቀ መዛሙርቱ ዝጥቀመሉ—ተጠቕመ። ብሓቂ ኩሎም ኣመንቲ ደቂ ኣምላኽ እዮም (ዮሃንስ 1:12-13፤ 1 ዮሃንስ 3:1)። ደቂ ኣምላኽ ክጽውዑ ዝኸኣሉሉ ምኽንያት ድማ ጠቐሰ፡ “ሓጢኣትኩም ብስሙ ስለ ዝተሓድገልኩም”። የሱስ ክርስቶስ እንታይ ከም ዝገበረልና ኩላትና ክንርድእ፡ ክንፈልጥን ክንዝክርን ኣገዳሲ እዩ። ብዕዮኡ ኣብ መስቀል ብምእማን ሓጢኣትና ይቕረ ይብሃለልና። ካብ ገበንን መቕጻዕትን ሓጢኣትና ምድሓን ክንደይ ሓጐስ እዩ!

ዮሃንስ ኣብዚ ፍቕድታት ሰለስተ ደረጃታት ክርስትያናዊ ዕብየት ጠቐሰ፡ ሕጻናት፡ መንእሰያትን ኣቦታትን። እዞም ደረጃታት እዚኦም ከም ሕጻንነት፡ ንእስነትን ብስለትን እዮም። ነፍሲ ወከፎም እስከ ንርአ።

ሕጻንነት

እቲ ኣብ ፍቕዲ 14 “ውሉደይ” ተባሂሉ ዝተተርጐመ ግሪኻዊ ቃል (paidion) ካብቲ ኣብ ፍቕዲ 12 ዘሎ (teknion) ፍሉይ እዩ፡ ከመይሲ ንዝነኣሱ ኣመንቲ—እቶም ኣብ ክርስትያናዊ እምነት ዘይበሰሉ—ማለት እዩ። ሕጻናት ኣብ ንእሽቶ ዕድሚኦም ንወለዶም ከም ዝፈልጥዎም፡ ሕጻናት ኣብ ክርስትያናዊ እምነት “ንኣቦ” ይፈልጥዎ ነበሩ (1 ዮሃንስ 2:13)። ብሓቂ፡ እቲ ኣብ ውሽጦም ዝነበረ መንፈስ ቅዱስ ንኣምላኽ ከም ኣቦኦም ይፈልጦ ነበረ (ገላትያ 4:6)። ብዙሕ ኣይፈልጡን ይኾኑ፡ ግናኸ ኣምላኽ ንወዱ ንሞት ብምልኣኽ ዝፈትዎም ኣቦ ምዃኑ ይፈልጡ ነበሩ። ከም መንፈሳውያን ሕጻናት፡ ንይቕረ ምባል ኣምላኽ ተመክሮኦም።

ግናኸ መንፈሳውያን ሕጻናት ኣብ መንጎ ጽቡቕን ክፉእን ክፈልዩ፡ ወይ ንኻልኦት ከምህሩ፡ ወይ ትምህርቲ መጽሓፍ ቅዱስ ኣብ ህይወቶም ከተግብሩ ኣይክእሉን እዮም (እብራውያን 5:11-14)። ኣብ ክንዲኡ፡ ብህይወት ንምሕላፍ ኣብ ካልኦት ይምርኮሱ። ከም ሕጻናት ሕጂ እውን ርእሰ-ወዳድን፡ ሓጃ ዘለዎምን ኣብ ካልኦት ዝምርኮሱን እዮም። ግናኸ ነዊሕ ሕጻንነት ጥዑይ ኣይኮነን፡ ናብ ሽግራት ከምኡ እውን ጸገማት ድማ የብጽሕ። ሕጻናት ብኣካል ናብ መንእሰያት፡ ድሕሪኡ ድማ ናብ ዓበይቲ ከም ዝዓብዩ፡ ከምኡ እውን ኣመንቲ ካብ ሕጻንነት ኣብ እምነት ናብ ብስለት ክዓብዩ ኣለዎም። ሓደ ካብቶም ዮሃንስ ነዚ መልእኽቲ ዝጸሓፈሉ ምኽንያታት፡ ካብቲ ሓጢኣተኛ መንገዲ ዘይብስለት ምእንቲ ክንምለስ እዩ (1 ዮሃንስ 2:1)።

ብስለት

እቶም ኣቦታት “ንሱ ኻብ መጀመርታ ዝነበረ” ይፈልጥዎ ነበሩ (1 ዮሃንስ 2:14)። ኣብ ካልእ ቦታ ዮሃንስ ከምዚ ጸሓፈ፡ “ኣብ መጀመርታ ቃል ነበረ፡ እቲ ቃል ድማ ምስ ኣምላኽ ነበረ፡ እቲ ቃል ድማ ኣምላኽ ነበረ” (ዮሃንስ 1:1)። ስለዚ እዚ ምጥቃስ እዚ ንክርስቶስ ምፍላጥ እዩ። እዚ ፍልጠት እዚ ካብቲ ናይ ሕጻንነት ፍሉይ እዩ—ብህይወት ዝረኸብካዮ ተመክሮ እዩ። ብሱላት ኣመንቲ ንጐይታ ብህይወት ተመክሮኦም ጽቡቕ ገይሮም ይፈልጥዎ፡ ንነዊሕ ግዜ ድማ ንምፍላጡ ተሓጒሶም። ንትእዛዛት ኣምላኽ ክእዘዙ ተማሂሮም እዮም (1 ዮሃንስ 2:3)። ምስ ኣምላኽ ዘለዎም ርክብ፡ እዚ ድማ ቀዳማይ ቦታ ዝወሃቦ እዩ፡ ኣብ ህይወት ድሕነቶም እዩ። ኣብ ዓለም ኩሉ ነገር ኣብ መወዳእታ እንስእነሉ፡ እቲ ሓደ ኣገዳሲ ነገር ምስ ኣምላኽ ዘሎና ርክብን ፍልጠትን እዩ።

ንእስነት

ንእስነት ኣብ መንጎ ሕጻንነትን ብስለትን ዘሎ እዋን እዩ። ዮሃንስ ብዛዕባ መንፈሳዊ መንእሰያት ሰለስተ ነገራት ጠቐሰ፡ ሓያላት ነበሩ፡ ቃል ኣምላኽ ኣብኦም ይነብር ነበረ፡ ንእኩይ ድማ ሰዒሮምዎ ነበሩ (1 ዮሃንስ 2:14)።

ሓያላት ነበሩ።

ንእስነት ናይ ሓይልን ቅንኣትን እዋን እዩ። ጳውሎስ ከምዚ ጸሓፈ፡ “ብጐይታን ብሓይሊ ብርታዔኡን ደኣ ሓይልኹም ይበርትዕ። ንተንኮላት ድያብሎስ ምእንቲ ኽትቃወሙስ፡ ኩሉ ኣጽዋር ኣምላኽ ልበሱ” (ኤፌሶን 6:10-11)። ኣጽዋር መንፈሳዊ ውግእ መጽሓፍ ቅዱስ የጠቓልል (ኤፌሶን 6:14-18)። እዞም መንእሰያት እዚኦም ነዞም ኣጽዋር እዚኦም ብቐጻሊ ስለ ዝጥቀሙሎም መንፈሳዊ ሓያላት ነበሩ።

ቃል ኣምላኽ ኣብኦም ይነብር ነበረ።

እዚ እዩ እቲ መንእሰያት ሓያላት ዝነበሩሉን ንሰይጣን ዝሰዓሩሉን ምኽንያት። ቃል ኣምላኽ ኣብና ምስ ዝነብር፡ ንዕዮ ኣምላኽ ድሉዋት ኢና፡ “ኩሉ ጽሑፍ ብመንፈስ ኣምላኽ ዝተነፍሰ እዩ፡ ንምምሃር፡ ንምግሳጽ፡ ንምእራም፡ ንጽድቂ ንምስልጣን ድማ ይጠቅም፡ ምእንቲ እቲ ናይ ኣምላኽ ሰብ ንኹሉ ጽቡቕ ግብሪ ምሉእ ብምሉእ ድሉው ኪኸውን” (2 ጢሞቴዎስ 3:16-17)። ከምኡ እውን፡ ዕላማታትና ይፍረዱ፡ “ቃል ኣምላኽ ህያውን ንጡፍን እዩ እሞ። ካብ ዝኾነ ይኹን ክልተ ዝኣፉ ሰይፊ ዝበለጸ እዩ፡ ክሳዕ ነፍስን መንፈስን፡ መሓውርን ኣንጕዕን ዝፈላልይ ይስጥም፡ ንሓሳባትን ኣረኣእያታትን ልቢ ድማ ይፈርድ” (እብራውያን 4:12)። ብተወሳኺ፡ ህይወትና ንጹህ ክኸውን ይኽእል፡ “መንእሰያት ከመይ ገይሮም መንገዶም ንጹህ ይገብሩ? ብቓልካ ብምምልላስ” (መዝሙር 119:9)። ብተወሳኺ፡ መንፈሳዊ ዕብየት ክህሉ ይኽእል እዩ። ጳውሎስ ንሽማግለታት ቤተ ክርስቲያን ኤፌሶን ምስ ተሰናበቶም፡ “ሕጂ ናብ ኣምላኽን ናብ ቃል ጸጋኡን እውፍየኩም ኣሎኹ፡ ንሱ ድማ ክሃንጸኩምን ኣብ መንጎ ኩሎም እቶም ዝተቐደሱ ርስቲ ክህበኩምን ይኽእል እዩ” (ግብሪ ሃዋርያት 20:32) በለ።

መጽሓፍ ቅዱስ ክንመሃሮን ኣብ ህይወትና ክናተግብሮን ከለና፡ ናብ ዝበለጸ ብስለት ክሃንጸና ይኽእል እዩ። ካብ ሕጻናት ናብ መንእሰያት፡ ድሕሪኡ ድማ ናብ ብሱላት ዓበይቲ ኣብ ክርስትያናዊ እምነት መንገዲ መንፈሳዊ ዕብየት እዩ። ናብ መንፈሳዊ ብስለት ንምዕባይን መንፈሳዊ ሓያላት ንምዃንን እንተደሊና፡ ቅዱስ ጽሑፋት ኣብና ክነብር ኣለዎ። እዚ እዩ እቲ ቃል ኣምላኽ ኣብ ህይወትና ቀዳማይ ቦታ ክወሃቦ ዘለዎሉ ምኽንያት። ንኹሉ መዳይ ህይወት ዘለኣለማዊ ስርዓታት የቕርብ፡ ብሓገዝ መንፈስ ቅዱስ ድማ መጽሓፍ ቅዱስ ንህይወትን ንሰይጣንን ሓጢኣተኛ ድሌታትን ንምስዓር ሓይሊ ይህብ።

ንእኩይ ሰዒሮምዎ ነበሩ።

ንእስነት ናይ ግጭትን ምስ ሰይጣን ምግጥጣምን እዋን እዩ። ዕላማ ሰይጣን ካብ ኣምላኽ ንምፍላይናን ንሓጢኣት ከም መሳርሒ ንምጥቃምን እዩ። ግናኸ የሱስ ኣመንቲ ንሓጢኣተኛ ዓለም ክስዕሩ ከም ዝኽእሉ ተስፋ ሃበ (ዮሃንስ 16:33፤ 1 ዮሃንስ 5:4-5)። ምህላው ሓጢኣትን ክፉእን ኣብዛ ዓለም ክንነብር ከለና ቀጻሊ ሓቂ ክኸውን እዩ፡ ግናኸ ጐይታ ብክርስቶስ ንኣታቶም ንምስዓር ሓይልን ስልጣንን ከም ዘሎና ኣረጋጊጹልና። ኣብዚ መንፈሳዊ መንእሰያት ምስጢር ዓወት ተማሂሮም—ብክርስቶስ እዩ። ጐይታ ንሰይጣን ኣብ በረኻ ብምጥቃስ ቅዱስ ጽሑፋት ሰዓሮ። እዚ ድማ ንቐጻሊ ምንባብ መጽሓፍ ቅዱስን ንመጥቃዕቲ ሰይጣን ንምምካት ድሉው ምዃንን ኣገዳስነት የጕልሕ።

ቃል ኣምላኽ እቲ መፍትሕ እዩ

ካብ ዘይብስለት ንግበር፡ ኣብ ህይወትና ድማ ንመንፈሳዊ ብስለት ንጽዓር። ምስጢር ዕብየት ኣብ መንገዲ መንፈሳዊ ብስለት ምውህሃድ ቃል ኣምላኽ እዩ፡ እዚ ድማ ንፈተናታት ሰይጣን ንምስዓር መንፈሳዊ ክኢላታት ይገብረና።