ኣብ ማቴዎስ መዝገብ ወለዶ ሓሙሽተ ኣንስቲ ምህላወን ምዕዛብ ኣዝዩ ኣገዳሲ እዩ። እቲ ስም ዝተጠቕሰሉ ብዙሓት ሰብኡት ታሪኻዊ ፍጻሜታት እኳ እንተዘይተጠቕሰ፣ መንፈስ ኣምላኽ ግና ታሪኽ ነፍሲ ወከፍ እዘን ኣንስቲ ኺህበና ፍቓዱ ኮይኑ እዩ።
ታማር
እታ ቐዳመይቲ ኻብዘን ኣንስቲ ታማር እያ፣ እታ ሓማት ይሁዳ ዝነበረት፣ ንሳ ኸኣ ከም ሓማታ ጓል ከነኣናውያን ዝነበረት ትመስል። ኣብርሃም ንይስሃቅ ሰበይቲ ኣብ ምምራጽ ኣዝዩ ጥንቁቕ ነበረ፣ ንሳ ጓል ከነኣናውያን ክትከውን ኣይነበራን። ይስሃቅ ግና ኤሳው ኣንስቲ ኻብ ኣዋልድ ኬጢያውያን ምስ ወሰደ ኣይተቓወመን፣ እዚ ድማ ንእኡ ሓዘን እኳ እንተነበረ። ያእቆብ ካብ ኣዋልድ ከነኣን ሰበይቲ ኸይወስድ ብይስሃቅ ተኣዚዙ ነበረ፣ ይሁዳ ምስ ከነኣናውያን ብሹሃ ምስ ተዋሓሓደ ወይ ንታማር ንኤር በዅሪ ወዱ ሰበይቲ ኽትከውን ምስ ወሰዳ ግና ያእቆብ ኣይተጨነቐን።
ኣብዚ ኹሉ ንክርስትያናት ብዙሕ ትምህርቲ ኣሎ፡ ንርእስናን ንደቅናን ብዛዕባ ምትእስሳርና ክንደይ ጥንቁቓት ክንከውን ከም ዘሎና። 2 ቈረንቶስ 6:14-18 ብዛዕባ እዚ ኣገዳሲ ጕዳይ እዚ ኸነስተንትነሉ ዝግባእ ቅዱስ ጽሑፍ እዩ።
ሰብኣይ ታማር “ኣብ ቅድሚ እግዚኣብሄር እኩይ ነበረ፣ እግዚኣብሄር ከኣ ቀተሎ።” ሓዉ ኦናን እውን ምስ ታማር ኣብ ዝነበሮ ርክብ ንእግዚኣብሄር ኣጕሂዎ፣ ንሱ እውን ተቐትለ። ታማር ንደቂ ተፈጥሮኣዊ ድሌት ነበራ፣ ሳልሳይ ወዲ ይሁዳ ሰብኣያ ኽትከውን ክሳዕ ዝዓቢ ኽትጽበ ፍቓደኛ ዝነበረት ትመስል፣ እዚ ድማ ኣብ ስድራቤት ያእቆብ ዝነበራ ቦታ ከም እተኽብሮ የርኢ።
ግናኸ እቲ ታማር ንይሁዳ ዝገበረቶ ተግባር ካብ እምነት ብኣምላኽ ዝመጸ ኣይነበረን፣ ኣብታ ናይ ሓቂ ኣምላኽ ፍልጠት ዝነበራ ስድራቤት ቦታ እኳ እንተኣኽበረት። ብሰብኣዊ ኣዘራርባ፣ እቲ ተግባር ታማር ካብቲ ናይ ይሁዳ ዝበለጸ ጽድቂ ነበረ፣ ከም ዝተናዘዘ። ግናኸ ብሞራል ሓደ ዓይነት ነበሩ፣ ኣብ ከቢድ ሓጢኣት ተኻፈልቲ ነበሩ። ከምዚ ዝኣመሰለ ባህርይ ንስድራቤታት ከነኣናውያን ይኸውን ይኸውን፣ ንቕድስና ኣምላኽ ኣብርሃም፣ ይስሃቅ፣ ከምኡውን ያእቆብ ግና ዘሰንብድ ነበረ።
ንሓቀኛ ዋጋ ታማር ብግቡእ ምግምጋም ከቢድ ይኸውን። ድሌታ ንደቂ ቅኑዕ ነበረ፣ ኣብታ ስም ኣምላኽ ዝፍለጥ ዝነበረ ስድራቤት ዝነበራ ቦታ ምግምጋማ ኸኣ ከነድንቖ ንኽእል ኢና፣ እቲ ጽድቂን እምነትን ዝመልኦ ባህርያ ኸኣ ኣብ መበለትነታ ብትዕግስቲ ምጽባያ ይግለጽ። ግናኸ ንዕላማኣ ንምውጻእ ዝገበረቶ ተግባራት ክንድግፎ ኣይንኽእልን፣ ምኽንያቱ ብኣምላኽ ዘይምእማናን ብዘይተፈጥሮኣዊ ባህርይ ሓጢኣትን። እቲ ምትላልዋ ኣብቶም ናብ መለኮታዊ መሰል ዝመጹ ሰባት ልሙድ ዝኾነ ተፈጥሮኣዊ ምምስራሕ የርኢ። እዚ ኸኣ ንላባን ዝምልከት ዝነበረ ተንኮል፣ ከምኡውን ረብቃን ያእቆብ ንይስሃቅ ምስ ኣታለሉ ዝወጸ እዩ። ንመለኮታዊ በረኸት ብገዛእ ርእስና ንምርካብ ክንደይ ተፈጥሮኣዊ ዝኾነ ባህርይ ኣሎና።
ታማር ብዘይገድስ ልደታ፣ ምትላልዋ፣ ከምኡውን ከቢድ ሓጢኣታ፣ ኣብ ዝበዝሐ ዝኸበረ ወለዶኣዊ መስመር ኣብ ታሪኽ ደቂ ሰብ ቦታ ረኸበት። ምናልባት ኣብ ትሕቲ ኹሉ ተግባራት ስጋ፣ ብኣምላኽ ያእቆብ ሓቀኛ እምነት፣ ከምኡውን ምስቶም ንኣምላኽ ኣብርሃምን ይስሃቅን ዝፈልጡ ዝነበሩ ሰባት ንምርኻብ ሓቀኛ፣ ብመለኮት ዝተተኽለ ድሌት ነበረ። እዚ ኸምኡ ይኹን ኣይኹን፣ ብሉጽ ጸጋኡ ኣምላኽ ንታማር፣ ብዘይገድስ ኹሉ ዝነበረቶን ዝገበረቶን፣ ስማ ምስ ብዙሓት ዝኸበሩ ስማት ኣብ ቅዱስ ጽሑፍ፣ ከምኡውን ምስ ዝበዝሐ ዝኸበረ ስም የሱስ፣ እቲ ብሩኽ ወዲ ኣምላኽ፣ ክትተሓሓዝ ከም ዝመረጻ ንፈልጥ ኢና። መለኮታዊ ጸጋን ምሕረትን ካብ ኹሉ እቲ ብተፈጥሮና ዘሎና፣ ከምኡውን ኹሉ እቲ ዝገበርናዮ፣ ንላዕሊ ኽዓርግ ይኽእል እዩ፣ ንክርስቶስ ኣብ ቅድሚ ገጽ ኣቦ ሕጂ እውን ክንካፈል፣ ከምኡውን ኣብቲ ዝመጽእ መዓልቲ ክብሪ፣ ከምኡውን ኣብ ቤት ኣቦ ንዘለኣለም ቦታ ክርስቶስ ክንካፈል ንምሃብ።
ራሃብ
ኣምላኽ ታሪኽ ራሃብ ኣብ መጽሓፍ ኢያሱ ጥራይ ኣይሃበናን፣ ግናኸ ትርጓሜ መንፈስ ቅዱስ ኣብ እብራውያን 11፣ "ብእምነት እታ ኣመንዝራ ራሃብ ምስቶም ዘይኣመኑ ኣይጠፍአትን፣ ንሰለይቲ ብሰላም ምስ ተቐበለቶም።" ብሰብ ተግባር ክሕደት ተባሂሉ ዝቑጸር፣ ብፈታሒ ልቢ ግና ብሓቀኛ ብርሃኑ፣ ከም ተግባር እምነት ይርአ። ራሃብ እቲ ህያው ኣምላኽ ምስ ሰራዊት እስራኤል ከም ዝነበረ፣ ከምኡውን እስራኤል ህዝቡ ከም ዝነበሩ ኣመነት፣ ከምኡውን ኣምላኽ ንሓጥኣን ህዝቢ ከነኣን ምስ ቀጽዐ፣ ንሳ ኽትድሕን ህይወታ ኣወፈየት።
ንራሃብ ክንደይ ዓብዪ ለውጢ እዩ ነይሩ! ኣብታ ዝተፈርደላን ዝዓነወትን ከተማ ኤሪኮ ናይ ሓጢኣት ህይወት ሓዲጋ፣ ምስ ህዝቢ ኣምላኽ ክትካፈል፣ ከምኡውን ብኣምላኽ ክትምረጽ፣ ኣብ ንጉሳዊ ነገድ ጥራይ ዘይኮነስ፣ ኣብ ንጉሳዊ መስመር እውን ክትከውን፣ ኣቦሓጎ ቦኣዝ፣ እቲ ዓብዪ ኣቦሓጎ ንጉስ ዳዊት ክኸውን ዝነበረ። ኣብ ሕጊ ሙሴ ንከነኣናዊ፣ ብዝኾነ ይኹን ኩነታት፣ ናብ ማሕበር እግዚኣብሄር ንምእታው ዝኾነ ይኹን ድንጋጌ ኣይነበረን። ብምሉኡ ክጠፍኡ ነበሮም (ዘዳግም 20:16-17)። ግናኸ ናይ ኣምላኽ ልዑላዊ ምሕረት ኣብ ጉዳይ ራሃብ ሰፊሑ፣ ናብቲ ንሳ ኽትሓስቦ ዘይትኽእል ዝነበረት ቦታ በረኸት ኣእተዋ።
ጉዳይ ራሃብ ከኣ ኣምላኽ ንዓና እንታይ ከም ዝገበረ ኣይጠቕምን ድዩ? ኣብ ኤፌሶን 2 “ኣብ ዝሓለፈ ግዜ ኣህዛብ ብስጋ … ብዘይ ክርስቶስ፣ ካብ ማሕበር እስራኤል ወጻእተኛታት፣ ከምኡውን ካብ ኪዳናት ተስፋ ኣባዕዳውያን፣ ተስፋ ዘይብልኩም፣ ከምኡውን ኣብ ዓለም ብዘይ ኣምላኽ ዝነበርኩም ምዃንኩም” ክንዝክር ተጸዊዕና ኢና። እዚ ኸኣ ቅድሚ ናይ ኣምላኽ ልዑላዊ ምሕረት ምብጻሑ ዝነበረ ኩነታትናን ግደናን እዩ። “ግናኸ ሕጂ ብክርስቶስ የሱስ፣ ርሑቓት ዝነበርኩም፣ ብደም ክርስቶስ ቀረባኹም ኮይንኩም ኢኹም … ምኽንያቱ ብእኡ ብሓደ መንፈስ ናብ ኣቦ ምእታው ኣሎና” (ፍቕዲ 11-18)።
ሩት
ታሪኽ ሩት ሞኣባዊት ብሉጽ ዝፍለጥ እዩ። መንፈስ ቅዱስ ንሳ ምስ ህዝቢ ኣምላኽ እስራኤል ከመይ ከም ዝተሓባበረት ዘደንቕ ጸብጻብ ይገልጽ። ንሳ ባዕላ መበለት ኮይና፣ ምስ ሓንቲ ልባ ዝተሰብረ፣ ተስፋ ዝቖረጸት፣ በይና ዝነበረት መበለት ኣደ፣ ደቃ ዝሞቱ፣ ሓዘናን ሽግራትናን ክትካፈል፣ ከምኡውን ብዝኣከበቶ ፍረታት ኣብ ግራት ኣዝመራ ብምድጋፍ ንመሪር ጽዋእ “ማራ” ከተጣዕሞ መረጸት።
እቲ ንቡር ምርጫኣ ኣብዘን ጽቡቓት ቃላት ይርከብ፡ “ኣይትለምንኒ ኽሓድገኪ ወይ ካብ ምኽታልኪ ኽምለስ፡ ምኽንያቱ ናብ ዝኸድኪዮ ኽኸይድ እየ፡ ኣብ ዝሓደርኪዮ ኸኣ ኽሓድር እየ፡ ህዝብኺ ህዝበይ ክኸውን እዩ፡ ኣምላኽኪ ኸኣ ኣምላኸይ ክኸውን እዩ።” ንሳ ንተፈጥሮ ዝጻረር መገዲ መረጸት፡ እዚ ኸኣ ብሓይሊ ኣምላኽ ጥራይ ክውሰድ ዝኽእል እዩ። ሓማታ ኦርፋ እቲ ተፈጥሮኣዊ መገዲ ወሲዳ ናብ ህዝባን ኣማልኽታን ተመልሰት፡ ብዛዕባኣ ኸኣ ደጊም ኣይንሰምዕን። ሩት ብሓደ ዓይኒ ብዝመልኦ ምፍቃርን ፍቕርን ናብ ምድሪ እስራኤልን ናብ ኣምላኽ እስራኤልን ተመልሰት፡ ተግባራታ ኸኣ ብሞራላዊን ንጉሳዊን ክብሪ ኣብ ገጻት መለኮታዊ ምትእስሳር ብዘይድምሰስ ተጻሒፉ ኣሎ።
ሩት ዕድላ ምስ ናእሚ ምስ ኣዋሓደት፣ ንርእሳ ኣብ ኢዳ ኽትሓድግ ፍቓደኛ ነበረት፣ ፈለማ ኣብ ግራት ስርናይ ክትኣሪ ፍቓድ ሓተተት፣ ድሕሪኡ ኸኣ ሓማታ ዝሓተተታ ኹሉ ገበረት። ኣብ ግራት ቦኣዝ ምብጻሓ ብዘይጥርጥር ብእግዚኣብሄር ኣምላኽ እስራኤል ዝተመርሐ እዩ ነይሩ፣ ንሳ እኳ እንተዘይፈለጠት፣ ኣብ ትሕቲ ኽንፋቱ ኽትእመን መጺኣ ነበረት። ሩት እቲ ቦኣዝ ዝበለላ ቃላት ክንደይ በረኸት ከም ዝሓዘ ኣይፈለጠትን፣ ንሳ ኸኣ “እግዚኣብሄር ንስራሕኪ ይኽፈልኪ፣ ምሉእ ዓስቢ ኸኣ ካብ እግዚኣብሄር ኣምላኽ እስራኤል ይውሃብኪ” ምስ በላ። ኣብቲ ግዜ እቲ ብዛዕባ እቲ ምስ ቦኣዝ ዝነበራ በረኸት፣ ወይ ብዛዕባ እቲ ርሑቕ ዝነበረ ምስ የሆዋ መሲሕ ባዕሉ ዝነበራ ርክብ ዝኾነ ይኹን መርትዖ ኣይነበረን።
ሓደ ሞኣባዊ፣ ሕጊ ሙሴ ይብል፣ “ናብ ማሕበር እግዚኣብሄር ኣይኣቱን፣ ክሳዕ ዓስረይቲ ወለዶኦም ንዘለኣለም ናብ ማሕበር እግዚኣብሄር ኣይኣቱን” (ዘዳግም 23:3)። ግናኸ ሩት ምስ እስራኤል ክትሓባበር መረጸት፣ ብየሆዋ ኸኣ ተቐበለት። ብሓቂ፣ “እቲ ንሰብ ዘይከኣል፣ ንኣምላኽ ግና ይከኣል እዩ።” ሩት ብተፈጥሮኣ ካብ ራሃብ ፍሉይ ባህርይ ነበራ፣ ምኽንያቱ ቦኣዝ ንሩት “ኹላ ከተማ ህዝበይ ጽብቕቲ ሰበይቲ ምዃንኪ ይፈልጡ” በላ። ግናኸ ንሓጥኣን ከነኣናውያንን ንጽብቕቲ ሞኣባዊትን ናብ ስድራቤታት እስራኤልን ናብ ንጉሳዊ መስመርን ንምእታው ሓደ ዓይነት ልዑላዊ ጸጋ የድሊ ነበረ። ክልቲኤን ብተፈጥሮኣዊ መንገድን መለኮታዊ በረኸት ክሓታ መሰል ኣይነበረንን። ክልቲኤን ብሕጊ ተኣጊደን ነበራ። እቲ ዝባረኸን መለኮታዊ ጸጋ ነበረ፣ እምነት ከኣ ምስ ህዝቢ ኣምላኽ ክተሓባበራ ኣኽኣለን።
ምስኦም፣ ኣምላኽ “ብምሕረት ሃብታም እዩ፣ ብዓብዪ ፍቕሩ ኸኣ ኣፍቀረና … ምኽንያቱ ብጸጋ ብእምነት ድሒንኩም ኢኹም፣ እዚ ኸኣ ካባኻትኩም ኣይኮነን፣ ስጦታ ኣምላኽ እዩ” ኢልና ኣረጋጊጽና ኢና። ከም ሩት፣ ሕጂ ዘሎ በረኸት ጸጋ ኣሎና፣ ኣብ ዝመጽእ ዘመናት ከኣ “እቲ ዝበዝሐ ሃብቲ ጸጋኡ”።
ባርሴባ
እቲ ንደቂ ባርሴባ ዝበጽሖም ነገር ነቲ ቅዱስ ጽሑፍ የዘኻኽረና፣ "እምበኣርከስ ሕያውነትን ጭካኔን ኣምላኽ ተመልከት" (ሮሜ 11:22)። እቲ ካብ ሓጢኣት ዳዊት ዝተወልደ ቘልዓ ብእግዚኣብሄር ተሃሪሙ ሞተ። ግናኸ እቲ ኻልኣይ ወዳ፣ ሰሎሞን፣ ንዳዊት ከም ንጉስ እስራኤል ክትክእ ብኣምላኽ ተመሪጹ ነበረ።
እዚ ቘልዓ እዚ ምስ ተወልደ፣ “ስሙ ሰሎሞን ኢሉ ሰመዮ፣ እግዚኣብሄር ከኣ ኣፍቀሮ። ብኢድ ናታን ነብዪ ኸኣ ለኣኸ፣ ስሙ ኸኣ የዲድያ (ፍቑር የሆዋ) ኢሉ ሰመዮ፣ ምኽንያቱ ብእግዚኣብሄር” (2 ሳሙኤል 12:24-25)። እቲ ንሰሎሞን ናብ ዝፋን ዘንበሮ ፍቕሪ የሆዋ፣ ልዑላዊ ፍቕሪ እዩ ነይሩ።
ብመሰረት ሕጊ፣ ከም ሰበይቲ ኬጢያዊ፣ ባርሴባ ኣብ ማሕበር እግዚኣብሄር ቦታ ኣይነበራን። ምስ ዳዊት ዝነበራ ሓጥእ ርክብ ንዘለኣለም ካብቲ ብቕዱስ ኣምላኽ ዝወሃብ መሰላት ከም ዘውጽኣ ሓሲብና ንኸውን። ንሳ ብእምነት ራሃብ ወይ ብጽቡቕ ባህርያት ሩት ኣይተቕረበትልናን። ግናኸ ብዘይገድስ ነቲ ስማ ዝጸለወ ዘይኽብሪ፣ ብኣምላኽ ብልዑላዊ ጸጋኡ ተወስደት፣ ንዳዊት ኣብ ዝፋኑ ኽትቅመጥ ቘልዓ ኽትወልድ፣ ንሳ ባዕላ ብልዑላዊ ጸጋ ኣቦሓጎ መሲሕ እስራኤል ኮነት።
ሓንቲ ኻልእ ሰበይቲ ዳዊት ንወራሲ ዝፋን ክትህብ ነበራ፣ ሓንቲ ብባህርያ ዘይተበላሸወት። ግናኸ ኣብዚ፣ ከም ኣብ ብዙሓት ካልኦት ክፍሊ ቓል ኣምላኽ፣ "ሓሳባተይ ሓሳባትኩም ኣይኮነን፣ መገድታተይ እውን መገድታትኩም ኣይኮነን፣ ይብል እግዚኣብሄር። ምኽንያቱ ሰማያት ካብ ምድሪ ከም ዝበልጹ፣ ከምኡ ኸኣ መገድታተይ ካብ መገድታትኩም ይበልጽ፣ ሓሳባተይ እውን ካብ ሓሳባትኩም ይበልጽ" (ኢሳይያስ 55:8-9) ተማሂርና ኢና። ኣምላኽ ንፍቓዱ ንምፍጻም ብዙሕ ግዜ እቶም ዘይተጸበዩ ይመርጽ። ኣምላኽ ንዘይተማህሩ ገፈፍቲ ዓሳ ኣብ ምድሪ ምስ ወዱ ክኾኑ፣ ከምኡውን ኣብ ዝፋናት ተቐሚጦም ንነገድ እስራኤል ክፈርዱ ከም ዝመረጸ መን ሓሲቡ? ኣምላኽ ንሓደ ዝጸርፍ፣ ዝመውት ዝነበረ ሰራቒ፣ ኣብ መስቀል ከሎ ዋጋን ስምን እግዚኣብሄር ክናዘዝ፣ ከምኡውን ብዛዕባ ዝመጽእ መንግስቱ ክዛረብ ከም ዝመረጸ መን ሓሲቡ? ኣምላኽ ነቲ ልብሲ ቐተልቲ እስጢፋኖስ ኣብ እግሩ ዝተነብረ ሰብ፣ እስጢፋኖስ ዝረኣዮ፣ “ክብሪ ኣምላኽን የሱስን”፣ ንኣህዛብ ንምምስካር፣ ከምኡውን ህይወቱ ንእቲ ቅድሚ ሕጂ ዝሰጎጎ ዝነበረ ክህብ ከም ዝጸውዖ መን ሓሲቡ? ከምኡውን ኣምላኽ፣ ብልዑላዊ ስልጣኑ፣ ከም ንስኻን ኣነን ዝኣመሰሉ ዘይዋጋኦም ፍጡራት ኣብዛ ዓለም እዚኣ ንክርስቶስ ክነብሩ፣ ከምኡውን ኣብቲ ዝመጽእ መዓልቲ ክብሩ ክካፈሉ፣ ከምኡውን ኣብ ቤት ኣቦ ንዘለኣለም ቦታኡን ፍቕሩን ክካፈሉ ከም ዝመረጸ መን ሓሲቡ?
ማርያም
ማርያም፣ ኣደ የሱስ፣ ኣብ ወለዶ ማቴዎስ ካብተን ካልኦት ኣንስቲ ዝነበራ ተፈጥሮኣዊ ዘይምብቕዓት እኳ እንተዘይነበራ፣ ልዑላዊ ጸጋ ኣምላኽ ንሳ ኸም ዝመረጻ፣ ከምቲ ንኻልኦት ናብ ንጉሳዊ መስመር ዘምጽአን፣ ተገሊጹ እዩ። ንሳ ከም ታማርን ራሃብን ከነኣናዊት ኣይነበረትን፣ ከም ሩት ሞኣባዊት ኣይነበረትን፣ ከም ባርሴባ ምስ ኬጢያዊት ኣይተዋሓደትን። ንሳ ኻብ ንጉሳዊ ቤት ዳዊት ብመንፈስ ኣምላኽ ኣብ ወንጌል ሉቃስ ዝተኸተለ ዝርከብ፣ ከምኡውን ምስቲ ንዝፋን ዳዊት መሰሉ ኸርኢ ዝኽእል ዝተሓጽየት ነበረት።
ብተወሳኺ፣ ማርያም ዝስሕባ ሞራላዊ ባህርያት ነበራ። ንመልእኽቲ መልኣኽ ብቕልጡፍ ምቕባላ ኣብ የሆዋን ኣብ ቃሉን ዝነበራ ህዱእነትን ቅልል ዝበለ እምነትን የርኢ፣ እቲ ህዱእን ለዋህን መንፈሳ ኸኣ ብዘሐጕስ ቃላት ምስጋናኡ የፍስስ፣ “ነፍሰይ ንእግዚኣብሄር ተዕብዮ፣ መንፈሰይ ከኣ ብኣምላኽ መድሓንየይ ተሓጒሱ።” ብበረኸታ እናተሓጐሰት፣ “ካብ ሕጂ ኹሉ ወለዶ ብጽዕቲ ኺብለኒ እዩ” እናበለት፣ ንርእሳ ንምዕባይ ዝኾነ ይኹን ፈተነ የለን። ኹሉ ምስጋናኣ ንኣምላኽ እዩ፣ ንሱ ኸኣ “ኣዝዩ ዝፈተዋ”፣ እቲ ንድኻታት ብምሕረት ዝዓዪ ኣምላኽ፣ “ንጥሙያት ብጽቡቕ ነገር ዝመልእ”፣ ንሃብታማት ከኣ ባዶ ኢዱ ዝሰድድ። ንሱ ንጊልያኡ እስራኤል ዝሕግዝ ኣምላኽ እዩ፣ “ንምሕረቱ ብምዝካር”። ምኽሪ ዘለኣለም፣ ከምኡውን ብዙሓት ብሉይ ኪዳን ቅዱስ ጽሑፋት ኣብ ቘልዓ ማርያም ክፍጸሙ ነበሮም። ኣምላኽ ከኣ፣ ብልዑላዊ ሕያውነት፣ ን“ቅዱስ ነገር” ንምጥናስ መርከብ፣ ከምኡውን ዝሰማማዕ መርከብ መሪጹ ነበረ። እቲ መሲሕ ናብ ዓለም ዝመጸሉ ግዜ እውን ብትንቢት ዳንኤል ብልክዕ ተነጊሩ ነበረ፣ ኢሳይያስ ከኣ “እንሆ፣ ድንግል ክትጸንስ፣ ወዲ ኸኣ ክትወልድ እያ፣ ስሙ ኸኣ ኣማኑኤል ክትሰምዮ እያ” ኢሉ ጽሒፉ ነበረ። ሊያ ራብዓይ ወዳ ምስ ወለደት፣ “ሕጂ ንእግዚኣብሄር ከመስግኖ እየ” በለት፣ ስለዚ ኸኣ ስሙ ይሁዳ ኢላ ሰመየቶ፣ እዚ ኸኣ “ምስጋና” ማለት እዩ። እቲ ንምምጻእን ልደትን ቘልዓ ማርያም ዝተቐበለ ምስጋና ኸኣ ክንደይ ዝበለጸ ዝሰማማዕ ነበረ! ምስጋና ኻብ ማርያም፣ ምስጋና ኻብ ኤልሳቤጥ፣ ምስጋና ኻብ ዘካርያስ፣ ምስጋና ኻብ ሰማያዊ ሰራዊት፣ ምስጋና ኻብ ሽማግለ ስምኦንን ኻብ ኣናን፣ ከምኡውን ኣምላኽ ካብ ርሑቕ ዘምጽኦም ኣምልኾ መገብቲ። ብቕልጡፍ ዓለም ምሉእ ብሓጐስ ክኸውን እዩ፣ ብምስጋና ኣምላኽን ገንሸልን ዝመልአ፣ ኹሉ ኸኣ ካብ ምምጻእ ቘልዓ ማርያም፣ እቲ ብሩኽ ወዲ ኣምላኽ፣ ዝመጸ። ኣብቲ ናይቲ ሓጐስ ዝመልኦ መዓልቲ፣ ንዓና ዘለኣለማዊ መዓልቲ፣ ኣብ ምስጋናና ግደና እናተጸበና፣ ንዓና እቲ ልዑላዊ ጸጋ ኣምላኽ ብምፍላጥና፣ ብምስ ክርስቶስ ምትእስሳርና ዝባረኸና፣ “ንኣምላኽ ብቐጻሊ መስዋእቲ ምስጋና ንምቕራብ”፣ ከምኡውን ኣብ ማሕበር፣ ወዲ ናብ ኣቦ ዝመርሖ ምስጋና ንምስታፍ መሰልና እዩ።
