ምምላስ ናብ ጽሑፋት

ክርስትያናት ንድኽነት ከመይ ክምልሱ ኣለዎም፣ ንድኻታት ድማ ከመይ ክሕግዙ ኣለዎም

ኮሊን ሳልተር
28 ለካ 2024
9 ዝተሓተ ንባብ

እቲ ክርስትያንን እቲ ድኻን

ውልቃዊ ተመክሮይ ክነግረኩም እኽእል እየ፣ ሓደ ሚልዮን ዝበዝሑ ሰባት ኣብ ጥቓ ምምዋት ከም ዘለዉ እናፈለጥካ ኣብ ዝነበርካሉ ቦታ ምንባር፣ ብዛዕባ ድኻታት ከምኡ ዝበለ ኣቓልቦ ዝህብ ነገር ኣዝዩ ንኣሽቱ እዩ።

ሓቀኛ

ኣብ ሱዳን ከም ሚስዮናዊ ኣብ ዝነበርኩሉ ዓመታት፣ ሰባት ንዕለታዊ ምግቢ እናተሰለፉ ብተስፋ ምቑራጽ ንሓድሕዶም ክዋግኡ፣ ሓድሓደ ብካራ፣ ርእየ እየ። ኣባል ቤተ ክርስቲያንና ብጸጥታ ኣብ ዝተሰለፋ ኣዴታት ምስ ህጻናት እናሓለፈት ክርኢ ዝነበርኩ ትዝታ ገና የሳቕየኒ። ንገሊኣተን ንሓኪም ክሊኒክ ቀጠሮ ዝሕብር ወረቐት ትህበን ነበረት። ንኻልኦት ግን ከምዚ ክትብለን ነበራ፡ «ይቕሬታ። ህጻንኪ ኣዝዩ ርሑቕ እዩ። ክንሕግዘኪ ኣይንኽእልን ኢና።» እተን ወረቐት ዘይብለን ኣዴታት ናብ ይኸዳ ነበራ፣ ንንኣሽቱ ህጻናተን ብጥብቂ ሒዘን። እቶም ብሓቂ ድኻታት ንምምጓት ወይ ንምውጋእ ሓይሊ ኣይህልዎምን እዩ።

ንየሱስ ምምኽንያት ምሃብ

ከምዚ ዝኣመሰሉ ትርኢታት ኣብ ኣእምሮኻ ምስ ተቐርጹ፣ ንቓላት የሱስ ምብባይ ይኸብድ፡ «ንዝሓተተካ ሃቦ፣ ካብቲ ክልቃሓካ ዝደሊ ድማ ኣይትመለስ» ()። እዚ ትእዛዝ እዚ ኣዝዩ የሕፍረኒ። እዚኦም ኣብ ከረን ኣዝዮም ዝተዘንገዑ ቃላት ክኾኑ ይኽእሉ እዮም። እቲ ኣገባብ ናይኦም ከም መንፈስ ሕጊ ክርአዩ ይሓትት፣ ብሕጋዊ መገዲ ክትግበሩ ኣይግባእን።

ብሓዘን፣ ንቓላት የሱስ ብምምኽንያት ምጥፋእ ቀሊል እዩ፡ «መንግስቲ ንለምናይ ከይትህቡና ትነግረና»፤ ወይስ «ንገዛእ ውሉዳቶም ዘበላሽዉ ለምናይ ኣለዉ ንዝሓሸ ዛንታ»፤ ወይስ «ሓደ እንተሓጊዘ፣ ጽባሕ ሚእቲ ኣብ ደገይ ክህልዉ እዮም»፤ ወይስ ከምኡ’ውን «ሓላፍነት መንግስቲ እዩ።»

እቲ ዝስዕብ ፍቕዲ እዩ፣ ንሱ ድማ ዝተወስደ እዩ፡ «ንብጻይካ ኸም ነፍስኻ ኣፍቅሮ። ኣነ እግዚኣብሔር እየ።» የሱስ ንዓና ቅኑዕ ክርስትያናዊ ምላሽ ንዘጋጥሙና ኩነታት የምህረና ኣሎ። ዓለም ሕነ ክትፈዲ ትደሊ ትኸውን፣ ንዝተበዝበዙ ምምላስን ምፍዳይን ትደሊ። ዓለም ብዝርድኣ ሕነ ክትምልስ ትኽእል፣ «ንሳቶም»ን «ንሕና»ን ብምባል ትብል። ዓለም ብምጥቃም ወይ ብስምዒታዊ ምጥላፍ ክትሓርቕ ትኽእል እያ። ዓለም ሓንቲ ሳንቲም ናብ ባርኔጣ ደርብያ ጥራይ ክትከይድ ትኽእል እያ። ጐይታና የሱስ ደቀ መዛሙርቱ ዝለዓለ ይጽበ። ክርስትያናት መንግስቱ ክነብሩ፣ መንግስቱ እንታይ ከም ዝመስል ፍሉይ ኣብነታት ክኾኑ ይደሊ።

ድኻታት ኩሉ ምሳኻትኩም ክህልዉ እዮም

የሱስን ደቀ መዛሙርቱን ካብቲ ናይ ኩሎም ገንዘብ ንድኻታት ይህቡ ከም ዝነበሩ ይኸውን (፤ )። እቶም ቀዳሞት ክርስትያናት ብርግጽ ንድኻታት ይሓስቡ ነበሩ። ኣብ ቢያንስ ሽዱሽተ ንብረቶም ንምድኻም ይህቡ ከም ዝነበሩ ይርአ (፤ ፤ ፤ ፤ ,22፤ )። ንምእመናን ንሓድሕዶም ንምሕጋዝ ዘለዎም ኩሉ ክጥቀሙ ኣተባብዖም (፤ ፤ 2 ቈረንቶስ ፤ )። እቶም ኣብዚኣቶም ቀዳሞት ኣብያተ ክርስቲያን ዝነበሩ ክርስትያናት ሎሚ ክንስዕቦም ኣብነታት እዮም። እቶም ድኻታት እኳ ንዝያዳ ድኻታት ንምሕጋዝ ይህቡ ከም ዝነበሩ ኣስተብህሉ፡ «እቲ ኣዝዩ ድኽነቶም ብሃብታም ልግሲ ፈሰሰ ... ክሳዕ ዝኽእሉ፣ ዓቕሞም ንላዕሊ እኳ ሃቡ» (2 ቈረንቶስ )። እዚ ጸጋ ምሃብ ኣብ ብዙሓት ድኻታት ክርስትያናት ኣብ ሱዳን ብዙሕ ርእየዮ እየ።

ሓደ ንሓደ ጉባኤ ዝተሳተፉ ጳጳሳት ክህቦም ዝኽእል ሙሉእ ካርቶን ክዳውንቲ ሒዘ ኸይደ ነይረ። ኣብ ማእከል እቲ ጉባኤ ሓደ ጳጳስ ኩሉ መዓልቲ ሓደ ዓይነት ክዳውንቲ ከም ዝለብስ ኣስተብሃልኩ። ናብ ሓደ ሸነኽ ወሲደዮ ክዳውንቲ፣ ሸሚዝን ስረን ሃብክዎ። ንጽባሒቱ ድማ ነቲ ቅድሚኡ ዝለበሶ ክዳውንቲ ለቢሱ ነበረ። እቲ ዝሃብክዎ ክዳውንቲ ግጉይ መጠን ድዩ ኢለ ሓተትክዎ። ናብ መሬት ርእዩ ድማ ከምዚ በለ፡ «በጃኻ ኣይትሓርቕ። ብስጦታኻ ኣዝየ ተሓጒሰ እየ። ግን ኣብ ዓደይ ክዳውንቲ ዘይብሎም ሰባት ኣለዉ፣ ኣነ ድማ እዚ ኩሉ መዓልቲ ክለብሶን ክሓጽቦን ዝኽእል ክዳውንቲ ኣለኒ። እቲ ዝሃብካኒ ክዳውንቲ ወሲደ ንኻልኦት ኣብ ገዛይ ክህቦም እየ።» ክንገር ዘየድሊ፣ ንኹሉ እቲ ካርቶን ምስኡ ናብ ዓሌት ማባን ወሰዶ!

፡ ንዝተፈላለዩ ሰባት ዝተፈላለዩ ነገራት

ኣብዚ እዚ «» ክገልጽ ክፍትን እደሊ። እዚ ድማ በዚ ዝስዕብ ምኽንያት ኣድላዪ እዩ፡ ገዛይ ኣብ እንግሊዝ ናብ ሱዳን ክበጽሕ ከለኹ ሃብታም ሰብ እየ። ገንዘብ ምሕዝየይን ባንክን ካብቲ ብዙሓት ሱዳናውያን ክሕልምዎ እኳ ዘይኽእሉ ዝያዳ ክዕድግ ይኽእል። ግን ናብቶም ሃብታማት ኣሜሪካውያን ወይ ኤውሮጳውያን ከተማታት ክበጽሕ ከለኹ ሰብ እየ። ኣብ ሓደ ዓመት ዝረኽቦ ገንዘብ ኣብኡ እንተዝነብር ምስ ጎረባብተይ ክወዳደር ኣይክእልን። ስለዚ ኣብ ዝተፈላለዩ ቦታታት ብዝተፈላለዩ ሰባት ብዝተፈላለየ መገዲ ይርአ።

ኣብ ከም «ኩነታት ዘይበቑዕ ምግቢ፣ ገንዘብ፣ ክዳውንቲ፣ ወዘተ ዘይምህላው» ተገሊጹ ኣሎ። «» ድማ ኣብ ተመሳሳሊ ኣገባብ ከም «ገንዘባዊ ወይ ካልእ መገዲ ንምግቢ ዘይብሉ» ተገሊጹ ኣሎ። እቲ ናይ ግሪኽኛ ንድኻ ለምናይ (ptochos) ማለት «ብፍርሂ ዝሽፍን ወይ ዝሕባእ» ማለት እዩ። እቲ ናይ ዕብራይስጢ (dal) ማለት «ዝተዋረደ፣ ዝተቐነሰ፣ ዘይብቑዕ፣ ከምኡ’ውን ድኹም» ማለት እዩ። ነዚኣቶም ክልተ ትርጉማት ምብባይ ጥራይ ነቶም ንሓጃቶም ኣብ ገጸይ ዝድርብዩን፣ ንኻልኦት፣ ኣዝዮም ንኣሽቱ ዝርአዩ፣ ብተስፋ ምቑራጽ ዘድልዮምን ንምፍላይ ይሕግዘኒ።

ካልእ ትርጉም ከምዚ ይብል፡ « ምጕዳል ናይ ዝተለመዱ ነገራት ከም ምግቢ፣ ክዳውንቲ፣ መዕቆቢ፣ ከምኡ’ውን ማይ ንምስታይ፣ እዚኦም ኩሎም ንጥራት ዝውስኑ እዮም።» እዚኦም ትርጉማት ንያዕቆብ የዘኻኽሩኒ፣ ካልእ ዘየመችእ ፍቕዲ ቅዱስ። ሓደ ሰብኣዊ ፍጡር ክዳውንቲን ዕለታዊ ምግቢን እንተዘይብሉ፣ ከም ክርስትያን ንእኡ ጥራይ ጽቡቕ ክምነየሉ ወይ ክጽልየሉ ኣይፍቀደለይን። እምነተይ ብግብሪ ክትርጕም ኣለኒ። ኣብ ከብዱ «መደበኛ» ምግቢ፣ ኣብ ድሕሪኡ ድማ ክዳውንቲ ከም ዝህልዎ ክገብር ኣለኒ።

ሰባት ንርእሶም ክሕግዙ ምሕጋዝ

ነቲ «መደበኛ» ኣብ መጨረሻ ዓንቀጽ ናይቲ ናይ ያዕቆብ ትርጉመይ ኣእቲየዮ፣ ምኽንያቱ ብጽኑዕ ኣብ ኣድላይነት ምዕባለ ዘይኮነስ ምድሓን እኣምን። ምዕባለ ሰባት ብቑዕ ደረጃ ንምርካብ ዘድልዮም ክእለታት ንምምሃር ይሕግዞም። ምድሓን – ብርግጽ ድሕሪ ሓደጋ፣ ከም ወይ ብሓዊ ዝተቓጸለ ገዛ፣ ብቕጽበት ኣድላዪ እዩ – ንገለ መዓልታት ወይ ሰሙናት ጥራይ ይሕግዝ፣ ከምኡ’ውን ብዘይፍላጥ ንቐጻሊ ምጽጋዕ ተቐባሊ ኣብ ለጋሲ ከስዕብ ይኽእል። ኣምላኽ ንሰብ ንገዛእ ሓጃቶም ንምምላእ ክሰርሑ ከም ዝፈጠሮም ክንዝክር ኣለና። ሰባት ንኸምኡ ክገብሩ ምኽኣል ንክርስትያናት ንድኻታት ንምውጻእ ዓቢ መገዲ እዩ።

ኣብ ሱዳን እዚኦም ኣብነታት ምዕባለ ርእየ እየ፡ ንኣሽቱ ከባብያዊ ምምስራት፣ ንተለማመድቲ ድማ ንገዛእ ንግዳቶም መሳርሒታት ቅድሚ ምሃቦም ምልማድ፤ ሰባት ብማኪና ሰፍሪ፣ መቀስን ክዳውንትን ብምምሃር ቀሊል ክዳውንቲ ክሰርሑ ምምሃር፤ ሰባት ኣታኽልትን ኣግራብን ክተኽሉን ክከናኸኑን ምሕጋዝ፣ ከምኡ’ውን ዝተኣሳሰሩ ክእለታት ዕዳጋ ምምሃር። እቲ ኣቓልቦ ኣብ «ምዕባለ» እዩ ዘይኮነስ ኣብ «» ጥራይ። እዚ ዓይነት እዚ ንሚስዮናውያን ኣብ ዝኾነ ይኹን ቦታ ኣብ ዓለም ክሕግዝ ይኽእል እዩ።

ነዊሕ ልምዲ

ብዛዕባ እቶም ቀዳሞት ክርስትያናት ንድኻታት ከመይ ከም ዝከናኸኑ ዝገልጹ ገለ ፍቕድታት ርኢና ኢና። ግን ሓልዮት ኣምላኽ ንድኻታት ናብቶም ቀዳሞት ክምለስ ይኽእል እዩ፣ ንእስራኤላውያን ከምዚ ምስ በሎም፡ « ሰብ እንተሎ ... ኣብ ዝኾነ ይኹን ከተማታት እታ ሃገር ... ኣምላኽ ዝህበኩም ዘሎ፣ ንድኻ ሓውኹም ኣይትጨክኑ ወይ ኣይትጸበቑ። ብኣንጻሩ ሃቡን ዝደልዮ ኩሉ ብነጻ ኣለቅሕዎ» ()። ንሓረስቶትን ሰራሕተኛታትን ኩሉ ገለ ካብቲ ፍረ ንድኻታት፣ ንጓኖት፣ ንየቲማትን ንመበለታትን ክሓፍሱሉ ከም ዝገድፉ ተነጊርዎም ነበረ ()። ነዚ ነዊሕ ልምዲ ንምቕጻል፣ ንትእዛዝ የሱስ «ንዝሓተተካ ሃቦ፣ ካብቲ ክልቃሓካ ዝደሊ ድማ ኣይትመለስ» () ንምእዛዝ እንታይ ተግባራዊ ነገራት ክንገብር ንኽእል?

መገድታት ንምጅማር

  • ንርእስኻን ንስድራኻን ንምብቃዕ ብዝኾነ ነገር ሕጉስ ኩን። «ኣምላኻዊ ምስ » ዝመጽእ ዓቢ ረብሓ ተሓጐስ (1 )።
  • ንርእስኻን ንጥዕና ስድራኻን ንኣምላኽ ኣመሓላልፍ። ሃብትኻ ብልግሲ ሃብ፣ ኣምላኽ ኣብዛ ዝሃበካ ኣብታ እትመጽእ ኣፍስስ – «ብሓቂ ዝኾነት » (1 ፤ )።
  • መደበኛ ብዝኾነ መገዲ ገለ ክፋል ኣታዊኻ ንዝሓገዙ ሰባት ክትህብ ዝኽእል ገንዘብ ንምምስራት ኣቐምጥ (1 ቈረንቶስ ፤ ፤ )።
  • ኣምላኽ ሓቀኛ ሓጃታት ናብ ኣቓልቦኻ ምስ ዘምጽእ፣ ካብዚ ገንዘብ እዚ ብቑዕ ዝኾነ ሃብ። ናይ ኣምላኽ ገንዘብ እዩ ዘይኮነስ ናትካ ምዃኑ ኣይትረስዕ (፤ 1 )።
  • ዜና ንላዕሊ ክትርኢ ፈትን። ዓለም ንሓደጋታት ጽቡቕ ትምልስ። ክርስትያናት ነቶም ብጸጥታ ዝቃለሱ ዘለዉ፣ ህዝባዊነት ርሒቖም ክሕግዙ ኣለዎም። «ብመንፈስ እንተንነብር፣ ብመንፈስ ንመላለስ» (፤ )።
  • ንፕሮጀክትታት ምዕባለ ብመደበኛ ንምሕጋዝ ቅድሚ ምውሳንካ ዋጋኡ ቍጸር ()። ነቲ ፕሮጀክት ንነዊሕ ንምቕጻል ንምሕጋዝ ግበር (2 ቈረንቶስ )።
  • ንድኻታት ምሃብ ንኣምላኽ ምፍቃርን ንብጻይካ ምፍቃርን ከም ዝኾነ ኣይትረስዕ ()።

መደምደምታ ሓሳባት

ኣመለኻከትና ናብ ሃብትን ድኽነትን ዘለኣለማዊ ዋጋታትና፣ ከምኡ’ውን ባህርያትናን ዝምድናና ምስ ኣምላኽን ካልኦትን የርኢ። እቲ ንልግሲ ክርስትያን ዘሎ ሓደ ገደብ ፍቕሪ ባዕላ እትገብሮ ገደብ እዩ። ኣብ ኸርቱም ኣብ ከባቢ ቤተ ክርስቲያንና ብዙሓት ድኻታት ሰባት ስለ ዝነበሩ፣ ጉባኤና ንምሕጋዞም ብዙሓት ፕሮግራማት ነበሮም። ፍጹም ፍቕሪ ሰባት ንምሕጋዝ ዘሎ ድሌት እዩ፣ ይቕበልዎ ወይ ይነጽግዎ ብዘየገድስ። ክርስትያናት ፍቕሪ ኣምላኽ ኣብ ዓለም ብዝኾነ ይኹን መገዲ ንምዕባይ ክደልዩ ኣለዎም፣ ንውልቃዊ ክሳራ እኳ እንተተሰቕዩ፣ ምኽንያቱ ኣብ ጽቡቕ ዓስቢ ከም ዝጽበዮም ይፈልጡ (1 ቈረንቶስ )።

ነዚ ዓንቀጽ እዚ ብጥቕሲ ከረን ናይ ጀሚረዮ፡ «ንዝሓተተካ ሃቦ፣ ካብቲ ክልቃሓካ ዝደሊ ድማ ኣይትመለስ» ()። ነቲ ተመሳሳሊ ብምጥቃስ እዛ ዓንቀጽ እዚኣ እዛዝም፡ «ንኣምላኽን ንገንዘብን ክትግዝኡ ኣይትኽእሉን ኢኹም» ()። ሰባት ንህይወትና ክርእዩ ከለዉ፣ ንመን ከም እንግዝእ ይርእዩና? ገንዘብ ከም ኣምላኽ ክንግዝእ ኣብ ክንዲ፣ ገንዘብና ንኣምላኽ ንምግልጋል ክንጥቀመሉ ይግባእ።

ተዛማጅ ጽሑፋት

ብመጀመርታ ኣብ GTPress ተኣሊዩ። ብሰውራዊ ኣእምሮ ተተርጒሙ፣ ጥቕስታት መጽሓፍ ቅዱስ ከኣ ተኣቲቶም — ዝኾነ ኣገናዕቲ ክፈቱ ኣብ መፅሓፍ ቅዱስ ንኽትንብቡ።

© Bible Society of Ethiopia