ርእስነትን ጐይትነትን ክርስቶስ ክንምርምር እፈቱ። ብመጀመርታ ካብ ምዉታት ተንሲኡ ብየማን ኣምላኽ ዝኸበረ ኣምላኽ ንቕዱሳን ዝረኸቦም በረኸት ክንረክብ፣ ድሕሪኡ ድማ ብእኡ ርእሲ ብምዃንና ዝረኸብናዮ በረኸት ከም ውጽኢት፣ ከምኡውን ንእኡ ከም ጐይታና ምእዛዝ ግዴታን ዓብዪ መሰልን ምዃኑ ክንምርምር እፈቱ።
ኣብዚ ናይ መወዳእታ ዘመናት ታሪኽ ቤተ ክርስቲያን ኣብ ምድሪ፣ ኣብ ሓላፍነታ ብግልጺ ምስ ዝፈሸለት፣ ነዞም ክልተ ሓሳባት እዚኦም ፍሉይ ኣቓልቦ ክንህቦም ይግባእ። ኣብዚ ዘመናት ድኻምን ውድቀትን እቲ ሓደ ጸጋን መሪሕነትን ከምቲ ኣብ ቀዳማይ ዘመናት ቤተ ክርስቲያን ዝነበረ ምዃኑ ንኣምላኽ ክንመስግኖ ይግባእ። ስለዚ ንዓታኹም ዝኸውን መገዲ ተኸፊቱ ኣሎ፤ ማለት፣ ነቲ ዝተዋህበ ጸጋ ዝጥቀሙ፣ ነቲ በረኸት ንምጥቃም፣ ከምኡውን ነቲ ግዴታት ንምምላስ።
ውርደትን ልዕልናን፡ ዮሴፍ ከም ዓይነት ክርስቶስ
ኣብ ዘፍጥረት 41 ዘሎ ፍቕድታት ምስ ኣንበብኩም፣ ኣብ ዮሴፍ ብዓይኒ ዓይነት ኣብ ክርስቶስ ዘሎናዮ ብሓቂ ክትርእዩ ኢኹም። ከምቲ ምስ ጐይታ የሱስ ዝነበረ፣ ከምኡ ድማ ምስ ዮሴፍ፣ ውርደትን ምድሓርን ንልዕልና ቀዲሙ። ዮሴፍ ብኣቦኡ ተላኢኹ ንደሓንነት ኣሕዋቱ ክሓትት መጸ፣ ግና ብጽልኦም ተቐቢሉ ናብ ግብጺ ተሸጠ።
መንፈስ ኣምላኽ ምስ ዮሴፍ ሰለስተ ነገራት ናብ ግብጺ ከም ዝወረዱ ይገልጽ፡ ሽቶ፣ ቅብኣት፣ ከምኡውን ከርበ። እዚ ውበት እዚ ብእምነት ነቲ ካብ ዮሴፍ ዝዓቢ ዝኾነ ምስ እንርእዮ ጥራይ ኢና እንርእዮ። እቲ ሽቶ ብርግጽ ብዛዕባ እቲ ፍጹም ህይወት ጐይታ የሱስ ዝነበሮ መኣዛ ይነግረና። ንሱ ንኣቦ ዝሕጉስ ነገራት ኩሉ ግዜ ይገብር ነበረ፣ እዚ ድማ ብኣቦ ጥራይ ክረአ ዝኽእል ነበረ። እቲ ቅብኣት ንሰብ ዝቐርብን ንዝደለየ ኩሉ ዝርከብን ናይ ምሕዋይ ሓይልን ጸጋን የርኢ። እቲ ከርበ ኣብዚ ዓለም ሓጢኣትን ሓዘንን ከም «ሰብ ሓዘን» ዝነበሮ ሓዘን የርኢ። ስለዚ፣ ብዓይኒ ዓይነት፣ ዮሴፍ ናብ ግብጺ እንተ ተላኢኹ በረኸት ምስኡ ክኸይድ ከም ዘለዎ ንርኢ። ኣሕዋቱ ናብኡ ክሳዕ ዝመጹ፣ ታሪኾም ናይ ውድቀትን ጥሜትን እዩ።ሓሳባትና ናብ ማቴዎስ 23:38–39 ይምለስ፣ ኣብኡ ጐይታ የሱስ ብምድራዊ ህዝቡ ተነጺጉ፣ ንቤተ መቕደስ ንመወዳእታ ግዜ ገዲፉ፣ «እንሆ ቤትኩም ባዶ ኮይኑ ተገዲፉልኩም ኣሎ፤ እብለኩም ኣሎኹ እሞ፣ ብስም ጐይታ ዝመጽእ ብሩኽ እዩ ክሳዕ እትብሉ፣ ካብ ሕጂ ንደሓር ኣይክትረኣዩንን ኢኹም» ክብል ንሰምዖ። ኣብቲ ኣብ ምዕራፍ 12 ዘንበብናዮ ፍቕዲ፣ ፈሪሳውያን ንእኡ ንምጥፋእ ይመኻኸሩ ነበሩ፣ ንሱ ድማ (ሕጂ ብሕቡእ) ናይ ጽቡቕ ግብሩ ይቕጽል ነበረ፣ ኣምላኽ ድማ ንዝሰምዑ እዝንን ንዝተቐብኡ ኣዒንትን፣ ነቲ ነፍሱ ዝሓጎሰትሉ ውበት ባርያኡ ክርእዩ ይዕድም ነበረ።
እቲ ካብ ኢሳይያስ 42 ኣብ ማቴዎስ 12 ዝተጠቕሰ ፍቕዲ ብቓላት «ኣብኡ ኣህዛብ ክእመኑ እዮም» ይዛዘም። ኣብ ፍቕዲ 37 ናይቲ ኣብ ዘፍጥረት ዘሎ ምዕራፍና፣ «እቲ ነገር ኣብ ኣዒንቲ ፈርኦንን ኣብ ኣዒንቲ ገላዉኡን ጽቡቕ ነበረ» ንብል። እዞም ቃላት እዚኦም ልብና ምስቲ ኩሉ ግዜ ንኣምላኽ ዘሐጐሰ፣ ከምኡውን ኣብዚ ተነጺጉ ዝተሰቕለ፣ ጐይታን ክርስቶስን ዝተገብረ ክኸውን ከም ዘለዎ የርእዩ። ፈርኦን ንዮሴፍ እዞም ቃላት እዚኦም ይዛረቦ፡
«ኣብ ልዕሊ ቤተይ ክትከውን ኢኻ፣ ብቓልካ ድማ ኩሉ ህዝበይ ክመሓደር እዩ።» ዮሴፍ ሕልምታት ዝሕልም ጥራይ ኣይነበረን፣ ሕልምታት ዝትርጉምን ዝፍጽምን እውን ነበረ።እቲ «ኣብ ልዕሊ ቤተይ ክትከውን ኢኻ» ዝብል ቃል ብብርሃን እቲ ኣብ 2 ቈረንቶስ ዝቐረበ ሓቂ ክምርመር ይኽእል እዩ ኢለ ሓሲበ። ኣብኡ ልብና ብወዲ ኣምላኽ፣ የሱስ ክርስቶስ፣ ኩሉ ተስፋታት ኣምላኽ ንዘለኣለም ዝተረጋገጸሉ ብምዃኑ ዕረፍቲ ይረክብ።
ኣብ መዝሙር 36፣ «ብብዝሒ ስብሒ ቤትካ ክጸግቡ እዮም፤ ካብ ወሓዚ ባህታኻ ድማ ከተስትዮም ኢኻ» ንብል። ብመስቀል ዝተፈጸመ ናይ ምድሓን ስራሕ፣ ኣምላኽ ሕጂ ንሰብ ብመሰረት ዕላማኡን ጸጋኡን ክባርኽ ይኽእል። ቦታ ክርስቶስ ኣብ ክብርን ንኹሎም ኣብኡ ዝእመኑን ኣብነትን መብጽዓን እዩ። ብርግጽ ኣብ ኩሉ ነገር ንሱ ልዕልና ክህልዎ ከም ዘለዎ ኩሉ ግዜ ክንዝክር ይግባእ። ኣብ ነፍሲ ወከፍ ምእመን ዝነብር መንፈስ ኣምላኽ ቅብኣት፣ ማሕተም፣ ከምኡውን መብጽዓ ኩሉ በረኸታትና እዩ። ኣብ ኤፌሶን 3፣ ሃዋርያ፣ «ንኣይ ካብ ኩሎም ቅዱሳን ዝነኣስኩ፣ ኣብ ኣህዛብ ዘይርከብ ሃብቲ ክርስቶስ ክሰብኽ እዚ ጸጋ እዚ ተዋሂቡኒ» ክብል ንረክብ። ወንጌል ክብሪ፣ ከምቲ ንጳውሎስ ዝተዋህበ፣ ኣብዚ ናይ ጸጋ ዘመን ኣብ ወዱ ንዝኣምኑ ኩሎም ናይ ኣምላኽ በረኸት ብፍሉይ መገዲ የቕርብ። ምእመናን ኣብ ሰማያዊ ቦታታት ብክርስቶስ ብኹሉ መንፈሳዊ በረኸት ይባርኹ።
ርእስነት ክርስቶስ
ርእስነት ክርስቶስ ኣብ ቅዱሳት ጽሑፋት ብብዙሕ መልክዑ ይረአ፡ 1 ቈረንቶስ 11:3፤ ኤፌሶን 1:10, 22፤ ቈሎሴ 1:18፤ 2:10። እቲ ቀንዲ ሓሳብ ምንጪ ዝኸውን ይመስል። ሎሚ ቅዱሳን ይኹኑ ወይ ኣብ ዝመጽእ ዘመን ዝድሓኑ ፍጥረት፣ ኩሎም ካብቲ ርእሲ ዝኾነ ክወርሱን ባህሪ ክወስዱን እዮም። ግናኸ ብሉዓላዊ ጸጋ ኩሉ በረኸታትና ኣብቲ ዝተንስአን ዝኸበረን ርእስና ንዘለኣለም እንተ ተረጋገጸ፣ ከም ውጽኢት ናይዚ በረኸታት እዚ ኣብ ልዕሌና ዘሎና ግዴታት እውን ኣሎ።
ጐይትነት ክርስቶስ
እዚ ናብ ካልኣይ ክፋል ናይቲ ኣብ ዘፍጥረት 41 ዘሎ ፍቕድና የብጽሓና፣ «ብቓልካ ድማ ኩሉ ህዝበይ ክመሓደር እዩ።» ነዞም ቃላት እዚኦም ናብቲ ቀንዲ ትምህርቲ 1 ቈረንቶስ፣ ኣብኡ ጐይትነት ክርስቶስ ብግልጺ ዝቐረበሉ፣ ከይንጥቀመሎምዶ? ዓለም ብዛዕባ ወዲ ኣምላኽ ብቓላት፣ «ኣርሕቕዎ፣ ስቐልዎ» ኢላ ገሊጻቶ። ኣምላኽ ድማ ንእኡ ጐይታን ክርስቶስን ብምግባር መልሱ ሂቡ። ኣብ ግብሪ ሃዋርያት 10:36 ተገሊጹ ንረክቦ። «ንሱ ጐይታ ኩሉ እዩ።» እዚ ገና ብግልጺ ኣይተገልጸን።
ብዝምድና ምስ ምእመናን ብውልቂ
ጐይትነት ክርስቶስ ብሰለስተ መልክዑ ብሓጺሩ ክንምርምሮ ንኽእል ኢና። ቀዳማይ፣ ብዝምድና ምስ ምእመናን ብውልቂ፣ ከምቲ ኣብ 1 ቈረንቶስ 6 ዘሎ፡
«ናይ ባዕልኹም ኣይኮንኩምን እሞ፣ ብዋጋ ተዓዲግኩም ኢኹም፡ ስለዚ ኣምላኽ ኣብ ስጋኹም ኣኽብርዎ።» ስጋ ንጐይታ እዩ፣ ጐይታ ድማ ንስጋ። ኣብዚ ደው ኢልና ነፍስና ብኸምዚ ክንሓትት ይግባእ፣ «እቲ ዓለም ዝነጸገቶ ጐይታ የሱስ፣ እቲ ኣምላኽ ኩሉ ነገር ኣብ ኢዱ ዝሃቦ፣ ኣብ ኩሉ ዝርዝር ህይወተይ ይቈጻጸረንን ይመራሕን ድዩ?» ንኣና ዘለዎ መሰሉ ናይ ፍቕሪ መሰል እዩ። ኩሉ ግዜ ካብ ልብና፣ «ጐይታ ንሕና ናትካ ኢና፣ መሰልካ ንእመን» ክንብል ንኽእልዶ?ብሓባራዊ መዳይ
ካልኣይ፣ ኣብ 1 ቈረንቶስ 12ን 14ን ጐይትነቱ ክሕሎ ዘለዎ ሓባራዊ መዳይ ኣሎና። ኣብቲ ዓብዪ ቤት ናይ እምነት፣ ኣብ ኩሉ ቦታ ሰብኣዊ ውደባ ንርኢ። ስም ጐይታ ክእመን ከሎ፣ ቃል ኣምላኽ፣ ከምኡውን ኣብኡ ዝተገልጸ መለኮታዊ ስርዓት ይንጸግ ወይ ይንጸግ። እንተኾነኸ፣ ብኸምዚ ሓባራዊ መገዲ መሰሉ ንእኡ ንምሃብ ዕድል ኣሎዶ? ብርግጽ ኣሎ። እቲ ኣብ 1 ቈረንቶስ 12 ዝተዋህበ መምርሒታት ሎሚ ኣብ ልዕሌና ግዴታዊ እዩ፣ እኳ ደኣ እቲ ናይ ቤተ ክርስቲያን ግዳማዊ ውድቀት እንተሃለወ። እዚ ብርግጽ ብጐይታ የሱስ ተተንቢዩ ነበረ፣ ንሱ ድማ ከም ዝበጽሕ ተስፋ ምስ ሃበ፡
«ክልተ ወይ ሰለስተ ብስመይ ኣብ ዝተኣከቡሉ፣ ኣብ ማእከሎም ኣሎኹ።» ውድቀት እንተሃልዩ፣ ሓይሊ ድማ ውሑድ እንተኾነ፣ ብርግጽ ንእምነት ዝኸውን ክፉት ደገ ገና ኣሎ።እቲ ሓድሽ ሰረገላ፣ ሰብኣዊ ምድላው ዘርኢ፣ ኣብ ማእከል ፍልስጥኤማውያን ክፍቀድ ይኽእል ነበረ፣ ግናኸ ኣብ ማእከል ህዝቢ ኣምላኽ ኣይኮነን። 1 ሳሙኤል 6:7፣ ከምኡውን 2 ሳሙኤል 6:3–7 ርአ።ምሉእ ስፍሓት ጐይትነቱ
መወዳእታ ድማ፣ ምሉእ ስፍሓት ጐይትነት ክርስቶስ ክግለጽ እዩ፣ ንሱ ኩሉ ግዝኣትን ስልጣንን ሓይልን ምስ ኣጥፍአ፣ ንመንግስቲ ኣምላኽ፣ ማለት ንኣቦ፣ ከረክብ እዩ፣ ኣምላኽ ኣብ ኩሉ ኩሉ ምእንቲ ክኸውን፣ ከምቲ ኣብ 1 ቈረንቶስ 15 እንርእዮ። ብጸጋ ናትና ይኹን፣ ንምጽኣቱ ክንጽበ ከለና፣ ብበረኸት ዝረኸበልና ክንሕጎስ፣ ከምኡውን ኣብ ኩሉ መዳይ ዘለዎ መሰሉ ብሓጐስ ክንእመን፣ ካብ ልብና ድማ ክንብል፡—
ንስኻ ንኽብርኻ፣ ንስኻ ንምእዛዝ፣
ኩሉ ግዜ ጐይታን ክርስቶስን ንኣኻ ንእመን።
