ሕቶ፦ ክርስቲያን እንታይ እዩ፧
መልሲ፦ ንገሊኦም ሰባት «ክርስቲያን» ዝብል ቃል «ኣነ ሙስሊም ኣይኮንኩን» ማለት እዩ። ነዚ ቃል ምጥቃም ናይ ሓደ ሰብ ሃይማኖት፣ ባህሊ፣ ልምድታት ወይ ከኣ ፖለቲካ ከንጸባርቕ ይኽእል እዩ። ክርስቲያን ምዃን ግን ብሓቂ እንታይ ማለት እዩ፧
«ክርስቲያን» ዝብል ቃል ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ ሰለስተ ግዜ ጥራይ እዩ ዝርከብ፦ ግብሪ ሃዋርያት 11:26፣ 26:28 ከምኡ’ውን 1 ጴጥሮስ 4:16። ነፍሲ ወከፍ ግዜ ክረአ ከሎ ነጌቲቭ ትርጉም ዘለዎ ይመስል። ግብሪ ሃዋርያት 11:26፣ ንኣብነት፣ ተኸተልቲ እቲ ዝተሰቕለ ክርስቶስ ኣብ ኣንጾኪያ ንመጀመርታ ግዜ ክርስቲያን ተባሂሎም ከም ዝተጸውዑ ይነግረና፣ እዚ ኸኣ በቲ ኣብ ከባቢኦም ዝነበረ ዓለም ዝተዋህቦም ስም ዝነበረ ይመስል። እቲ ቃል ብሓቂ «ንእሽቶ ክርስቶስ» ወይ «ከም ክርስቶስ» ማለት እዩ። ንኣይሁዳውያን እቲ ዝተሰቕለ ክርስቶስ ዕንቅፋት ነበረ፣ ንግሪኻውያን ከኣ ዕሽነት ነበረ (1 ቈረ. 1:23)።
ክርስቲያን ምዃን ብምሉእ ልቢ ተኸታሊ ክርስቶስ ምዃን እዩ። ከምቲ እግዚአብሔር ባዕሉ ኣብ ዮሃንስ 10:27 ዝበሎ፣ «ኣባጊዔይ ድምጸይ ይሰምዓ፣ ኣነውን እፈልጠን፣ ንሳተን ከኣ ይስዕባኒ» (nkjv)። እዚ ኸኣ ከምቲ ኣብ ዝስዕቡ ፍቕድታት እንርእዮ ንክርስቶስ ምእማን ይሓትት፦
- «ኣነ ዝእዝዘኩም ዘበለ እንተ ገበርኩም፣ ንስኻትኩም ኣዕሩኽተይ ኢኹም» (ዮሃ. 15:14)።
- «ሽዑ የሱስ ነቶም ዝኣመንዎ ኣይሁዳውያን፣ «ንስኻትኩም ኣብ ቃለይ እንተ ጸናዕኩም፣ ብሓቂ ደቀ መዛሙርተይ ኢኹም» በሎም (ዮሃ. 8:31)።
- «ሽዑ ንኹሎም፣ «ሓደ እኳ ድሕረይ ክመጽእ ዝደሊ እንተሎ፣ ንርእሱ ይኽሓድ፣ መስቀሉ ኸኣ መዓልታዊ የልዕል፣ ይስዓበኒ» በሎም (ሉቃ. 9:23)።
- «ሓደ እኳ እንተ ኣገልገለኒ፣ ይስዓበኒ፣ ኣነ ዘለኹሉ ኸኣ ኣገልጋላይይ ኣብኡ ኪኸውን እዩ። ሓደ እኳ እንተ ኣገልገለኒ፣ ኣቦይ ኬኽብሮ እዩ» (ዮሃ. 12:26)።
ርእስና ክርስቲያን ክንብል ከለና፣ ተኸተልቲ የሱስ ክርስቶስ ምዃንና ንእውጅ፣ ከምኡ’ውን «ንኣይ ህይወት ክርስቶስ እዩ፣ ምሟት ከኣ ረብሓ እዩ» (ፊል. 1:21) ንእውጅ።
ግን ክርስቲያን እንታይ እዩ፧ መጽሓፍ ቅዱስ ንኣመንቲ ንምግላጽ ብዙሓት ካልኦት ቃላት ይጥቀም፦ ኣግላግል፣ ኣብ ምድሪ በጻሕቲ፣ ዜጋታት ሰማይ ከምኡ’ውን ብርሃናት ዓለም። ወረስቲ ኣምላኽ፣ ምስ ክርስቶስ ብሓባር ወረስቲ፣ ኣባላት ስጋኡ፣ ኣብ መጓሰኡ ኣባጊዕ ከምኡ’ውን ልኡኻት ኢና። ምስ ኣትሌታት፣ ወተሃደራት፣ ጨናፍርን ካልእን ብዙሕ ንነጻጸር። ግን፣ መጽሓፍ ቅዱስ ንርእስና ንምግላጽ ክንጥቀመሉ ዘይንፈትዎ ሓደ ቃል ኣሎ – እዚ ኸኣ «ባርያ» ዝብል ቃል እዩ። ይኹን እምበር እዚ ኸኣ እቲ ብዙሓት ቀዳሞት ክርስቲያናት ንርእሶም ንምግላጽ ዝተጠቕሙሉ ቃል እዩ (ሮሜ 1:1፣ 1 ቈረ. 7:22፣ ገላ. 1:10፣ ኤፌ. 6:6፣ ፊል. 1:1፣ ቈሎ. 4:12፣ ቲቶ 1:1፣ ያዕ. 1:1፣ 1 ጴጥ. 2:16፣ 2 ጴጥ. 1:1፣ ይሁዳ 1፣ ራእ. 1:1)።
ሎሚ ብዛዕባ እዚ ጽንሰ-ሓሳብ ብዙሕ ኣይንሰምዕን ኢና፣ ግን ኣብ ቀዳማይ ታሪኽ ቤተ ክርስቲያን ተኸታሊ ክርስቶስ ምዃን ምስ ባርያ ክርስቶስ ምዃን የነጻጽርዎ ነበሩ፣ ከምቲ 1 ቈረንቶስ 6:19-20 ዝብሎ ኸኣ እዚ ብልክዕ ቅኑዕ እዩ። ኣብኡ ጳውሎስ ኣዘኻኺሩና፣ «ስጋኹም ቤተ መቕደስ መንፈስ ቅዱስ ምዃኑ ኣይትፈልጡንዶ፧ እቲ ኣባኻትኩም ዘሎ መንፈስ ቅዱስ ካብ ኣምላኽ ዝረኸብኩምዎ እዩ፣ ንስኻትኩም ከኣ ናይ ባዕልኹም ኣይኮንኩምን። ብዋጋ ተዓዲግኩም ኢኹም እሞ፣ ስለዚ ብስጋኹምን ብመንፈስኩምን ንኣምላኽ ኣኽብርዎ፣ እዚኣቶም ከኣ ናይ ኣምላኽ እዮም»።
ኣብ ሕብረተሰብና «ባርያ» ዝብል ቃል ፖለቲካዊ ቅኑዕ ኣይኮነን። ኣብ ብዙሓት ትርጉማትና ኸኣ እቲ ቃል ኣብ ክንዲኡ «ኣገልጋሊ» ወይ «ባርያ» ተባሂሉ ተተርጒሙ ኣሎ። እዚ ኸኣ ነቲ ቃል ዘለዎ ሕማቕ ትርጉም የጉድሎ ይመስለኒ። ግን እቲ ናይ ባርያ ዝብል ቃል (ግሪኽ፦ doulos) ኣብ ሓድሽ ኪዳን 124 ግዜ ይረአ፣ ብተወሳኺ ኸኣ ብሓባራዊ ቅርጺ 10 ግዜ ይረአ። ኣብ መንጎ ኣገልጋሊን ባርያን ዓቢ ፍልልይ ኣሎ። ኣገልገልቲ ዝምደቡ እዮም፣ ናይ ነጻነት ክፍልታት ከኣ ኣለዎም። ባርያ ግን ናይ ሓደ ሰብ እዩ፣ ናይ ባዕሉ ኣይኮነን፣ መሰላትን ነጻነትን ከኣ የብሉን።
ከምቲ 2 ጴጥሮስ 2:1 ዝብሎ፣ ከም ዝተዓደጉ ዝኽሕዱ ሰባት ኣለዉ። ሎሚ ብብዙሕ ነገራት ንምካሕ ኢና – ብቦታና፣ ብፍልጠትና ወይ ብውርሻና። ያዕቆብ፣ ፍርቂ ሓው ጐይታና፣ ምስ የሱስ ብዝምድናኡ ኺምካሕ ይኽእል ነበረ። ግን ኣብ ክንዲኡ ንርእሱ ከመይ ገይሩ ከም ዝገለጸ ስምዑ፦ «ያዕቆብ፣ ባርያ [ባርያ] ኣምላኽን ጐይታ የሱስ ክርስቶስን» (ያዕ. 1:1)። ከምኡ’ውን ኣብ ያዕቆብ 4:13-15 ዝጸሓፎ ኣስተብህሉ፦ «ሕጂ ንስኻትኩም፣ ‘ሎሚ ወይ ጽባሕ ናብ ከምዚን ከምቲን ከተማ ኽንከይድ ኢና፣ ኣብኡ ሓደ ዓመት ክንጸንሕ፣ ክንዕድግን ክንሸጥን፣ ረብሓ ኸኣ ክንረክብ ኢና’ እትብሉ፣ ጽባሕ እንታይ ከም ዝኸውን ኣይትፈልጡን ኢኹም። ህይወትኩም እንታይ እያ፧ ንእሽቶ ግዜ እትረአ ድሕሪኡ ኸኣ እትጠፍእ ትኪ እያ። ኣብ ክንዲኡስ፣ ‘ጐይታ እንተ ፈቒዱ፣ ክንነብርን እዚ ወይ እቲ ክንገብርን ኢና’ ክትብሉ ይግባእኩም ነበረ።» ከም ባሮት ኣምላኽን ክርስቶስን፣ ህይወትና ከምቲ ጐይታና ዝደልዮ ክንገብር ይግባእ፣ ከምቲ ንሕና እንደልዮ ዘይኮነስ!
እዚ ቃል ባርያ ንሓደ ዓይነት «ትሑት ደረጃ ክርስቲያን» ኣይኮነን። እዚ ቃል ምስ ክርስቲያን ምዃን ዝመሳሰል (ሓደ ትርጉም ዘለዎ) ቃል እዩ። ምስ ጳውሎስን ያዕቆብን፣ ጴጥሮስን ዮሃንስን ይሁዳን ኩሎም ንርእሶም ባሮት ኢሎም ጸዊዖም (2 ጴጥ. 1:1፣ ራእ. 1:1፣ ይሁዳ 1)። ህይወት ባርያ ናይ ምሉእ ምትሕልላፍ፣ ምትሕትናን ኣገልግሎትን ንጐይታ እዩ። ጐይታ፣ ጐይታ የሱስ፣ ካብቶም ዝስዕብዎ እንታይ ከም ዝሓትት ስምዑ፦
- «መስቀሉ ዘይወስድን ድሕረይ ዘይስዕበንን ንኣይ ኣይበቅዕን እዩ» (ማቴ. 10:38)።
- «ሽዑ የሱስ ንደቀ መዛሙርቱ፣ «ሓደ እኳ ድሕረይ ክመጽእ ዝደሊ እንተሎ፣ ንርእሱ ይኽሓድ፣ መስቀሉ ኸኣ የልዕል፣ ይስዓበኒ» በሎም (ማቴ. 16:24)።
ጐይታ የሱስ ኣብ ኩሉ መዳያት ህይወትና ብሓደ እዩ ክውንን ዘለዎ። ገለ ግዜ ነዞም ፍቕድታት ንምርኣይ ኣሕልፉ፦
- ሮሜ 5:18-19, 6:14
- 1 ቈረንቶስ 7:23
- ኤፌሶን 2:1-3
- 1 ጴጥሮስ 1:1-2:3
ሕጂ ንርእስኻ ሕተት፣ «ኣብ ህይወተይ ብምሉኡ ናቱ ዘይኮነ እንታይ ኣሎ፧» «ሎሚ ክትሕለፈሉ ዘለኒ ቦታ ኣሎዶ፧»
«ግን ብመንፈስ ቅዱስ ምሉእ ኮይኑ፣ ኣዒንቱ ናብ ሰማይ ኣቕኒዑ፣ ክብሪ ኣምላኽን የሱስ ኣብ የማን ኣምላኽ ደው ኢሉን ረኣየ» (ግብሪ ሃዋርያት 7:55 JND)።እዚ ንዓና እንታይ ዝዓይነቱ ብድሆ እዩ! እስጢፋኖስ ኣብ ቅድሚ ገበናቱ ብፍጹም ሰላም ክኸውን ይኽእል ነበረ፣ ብመንፈስ ቅዱስ ምሉእ ኮይኑ ከሎ እቶም ኣብ ከባቢኡ ዝነበሩ ሰባት ንምውርዋር ኣእማን የልዕሉ ነበሩ። ብመንፈስ ቅዱስ ምሉእ ጥራይ ዘይኮነስ፣ ኣዒንቱ ናብ ሰማይ ከቕኒዕ ይኽእል ነበረ። እንታይ ረኣየ፧ «ክብሪ ኣምላኽን የሱስ ኣብ የማን ኣምላኽ ደው ኢሉን ረኣየ!» እንታይ እዩ ኣብ መንገዲና ደው ዝብል ዘሎ፣ ወይ መን፧ ኣነ ንመንፈስ ቅዱስ ንምምላእ ዝዓበየ ዕንቅፋት እየ። ንመንገደይን ንፍቓደይን እደሊ። ከም እስጢፋኖስ ንኹን፣ ሽዑ ንሕና’ውን ክብሪ ኣምላኽ ክንርኢን ንጐይታና የሱስ ክርስቶስ ክንርኢን ንኽእል ኢና! እዚ እንታይ ዝዓይነቱ ምትብባዕ እዩ ዝኸውን! —ግለን ባልሲገር
