ሕቶ፡ ኣምላኽ መስዋእቲ ኣቤል ስለምንታይ ተቐበለ እሞ ናይ ቃየል ስለምንታይ ነጸገ? ንኣምላኽ እንታይ ከምጽኡ ኸም ዘለዎም ከመይ ተመሃሩ?
መልሲ፡ ኣምላኽ ጻድቕ እዩ። ልዑላዊ እዩ። ኩሉ ሳዕ ቅኑዕ እዩ። ከምኡውን፣ ኩሉ ቅዱስ ጽሑፍ ብመሰረት 2 ጢሞቴዎስ 3:16 ንትምህርቲ ጽድቂ ተዋሂቡ እዩ፣ ስለዚ ኣብዚ ብዛዕባ ቃየልን ኣቤልን ዘሎ ዛንታ ኣምላኽ ክንምሃሮ ዝደልየና ነገር ኣሎ።
ኣብ መጀመርታ ናይ ኣምላኽ ምስ ሰብ ዝነበሮ መገዲ፣ እቶም ቀዳሞት ወለድና፣ ኣዳምን ሄዋንን፣ ናብ ሓጢኣት ወደቑ። ሄዋን ብሰይጣን ተታለለት፣ ንሱ ድማ ብመልክዕ ተመን ነበረ። ኣብ ሮሜ 5 ንኣዳም ሓጢኣት ናብ ዓለም ብምምጻኡ ተሓታቲ ኸም ዝኾነ ንብብ፣ ምኽንያቱ ንሱ ብፍቓዱ ሓጢኣት ስለ ዝገበረ፣ ንድምጺ ሰበይቱ ስለ ዝሰምዐ እምበር ንትእዛዝ ኣምላኽ ኣይሰምዐን።
ኣዳምን ሄዋንን ነቲ እተኸልከለ ፍረ ምስ በልዑ፣ ገበነኛታት ምዃኖም ፈለጡ። ኣምላኽ ኣብ ገነት ብግዜ ምሸት ናብኦም ምስ መጸ፣ ካብ ገጹ ተሓብኡ። ዕርቃኖም ምዃኖም፣ ብምሉኡ ምግላጾምን ኣብ ቅድሚ ኣምላኽ ዘይበቕዑ ምዃኖምን ምስ ፈለጡ፣ ንርእሶም ንምሽፋን መጋረጃታት ገበሩ። እዚ ብሓደ መዳይ ናይ ሰብ ንኣምላኽ ብናይ ባዕሉ ግብሪ ንምብጻሕ ዝገበሮ ቀዳማይ ፈተነ ነበረ። እቲ ጻዕሪ ፈሸለ። ኣምላኽ ነቲ ጉዳይ ብጽድቂ ምስ ፈጸሞ፣ ንእቶም ገበነኛታት ክልተ ሰባት ናይ ቈርበት ክዳውንቲ ገበረሎም። ናይ ቈርበት ክዳውንቲ ንምግባር፣ እንስሳታት ክቕተሉ ነበሮም – ደም ፈሰሰ። እዚ ትምህርቲ እዚ ኣብ ቃል ኣምላኽ ደጋጊሙ ይድገም እዩ። «ብዘይ ምፍሳስ ደም ምሕረት [ሓጢኣት] የልቦን» (እብራውያን 9:22 NKJV)፣ እዚ ዘይቅየር ትምህርቲ ቃል ኣምላኽ እዩ።
ኣብ ምሉእ ቅዱሳት ጽሑፋት፣ ኣምላኽ ወለዲ ንደቆም ኬምህሩ ሓላፍነት ከም ዘለዎም የመልክት፣ ብፍላይ ድማ ብዛዕባ ነገራት ኣምላኽ። ኣዳምን ሄዋንን ደቆም እናዓበዩ ከለዉ፣ ብዛዕባ እቲ ኣምላኽ መጀመርታ ዘንበሮም ገነት ዝነበሮም ተመክሮ ኸም ዝነገሩዎም ክንገምት ኣይንኽእልንዶ? ብዛዕባ እቲ ድሕሪ ፍልጠት ጽቡቕን ክፉእን ምፍላጦም ዝነበሮም ፍርሃት፣ ከምኡውን ኣብ ቅድሚ ኣምላኽ ሓጢኣት ከም ዝገበሩ ምፍላጦም፣ ብዛዕባ እቲ ብናይ ባዕሎም ጻዕሪ ዕርቃኖም ንምሽፋን ዝፈተኑሉ ኣገባብ ኣይነግሩዎምንዶ? ሽዑ ኣዳምን ሄዋንን ኣምላኽ ንምሽፋኖም ንጹሃት እንስሳታት ከመይ ጌሩ ኸም ዝቐተለ ኽዛረቡ ነበሮም። እቶም ኣወዳት እናዓበዩ ከለዉ፣ ናብ ኣምላኽ ምቕራብ ብናይ ባዕሎም ግብሪ ዘይኮነስ፣ ብመስዋእቲ ጥራይ ከም ዝኾነ፣ ደሙ ኸኣ ክፈስስ ከም ዘለዎ ካብ ወለዶም ክመሃሩ ኣይነበሮምንዶ?
ኣብቲ ዝሓለፈ ክፍሊ ግምት ከም ዝገበርኩ እፈልጥ እየ፣ ግናኸ እዚ ምስ ኩሉ ትርጉም ቅዱሳት ጽሑፋት ዝሰማማዕ ይመስለኒ። ክርስቶስ ማእከል ናይ ኩሉ ናይ ኣምላኽ ንዓና ዝገለጾ እዩ። «ምስክር የሱስ ንመንፈስ ትንቢት እዩ እሞ» (ራእይ 19:10)። መጽሓፍ ቅዱስ ብዛዕባኡ ብቐጥታ ይነግር፣ ብትንቢታት ወይ ብብዙሓት ዓይነታትን ጽላሎታትን፣ ኣምላኽ ኣብኡ፣ ኣብ ፍቑር ወዱ፣ ክነተኩር ይደልየና። ኣብ ሓደ ዛንታ ክንፈልጦም እንደሊ ዝርዝራት ብዙሕ ግዜ ኣይወሃቡን፣ ምእንቲ ኣብቲ ኣምላኽ ብዝገለጾ ዝነግረና ዘሎ ዝያዳ ኸነተኩር እምበር ኣብቲ ንፍሽኽትና ዘዕግብ ነገራት ኣይኮነን።
ኣምላኽ ኣብ ኩሉ ዝገብሮ ፍጹም ቅኑዕ እዩ። ወለዶም ንኣምላኽ ከመይ ጌሮም ከም ዝቐርቡ ካብ ናይ ባዕሎም ተመክሮ ቐሊል ኣገባብ ኬምህሩዎም ከለዉ፣ ንቃየልን ኣቤልን ብዛዕባ ኣምልኾ ፍሉይ ምግላጽ ስለምንታይ ኪህቦም ኣለዎ? ኣምልኾ ከምኡ ብሓቂ ኣብ መጽሓፍ ዘፍጥረት ዛዕባ ኣይኮነን። ኣምላኽ ንህዝቢ ኻብ ባርነት ምስ ኣናገፎም ናብኡ ኬቕርቦም ምስ ደለየ ኣብ ዘጸኣት ብጽቡቕ ይርአ። ኣብ ዮሃንስ 4 ጐይታ የሱስ ነታ ኣብ ዔላ ዝነበረት ሰበይቲ ኣብ ሰማርያ ኣቦ ብመንፈስን ብሓቅን ዘምልኹ ኣምለኽቲ ከም ዝደሊ የረድኣ። ኣምልኾ ንኣምላኽ እንህቦ ነገር እዩ እምበር ካብኡ እንቕበሎ ነገር ኣይኮነን። ብዙሕ ካብቲ ሎሚ ኣብ ክርስትና፣ ወይ ኣብ ዝምስክር ክርስትና፣ ኣምልኾ ተባሂሉ ዝጽዋዕ ብመሰረት ናይ ቅዱሳት ጽሑፋት ትርጉም ኣምልኾ ብሓቂ ኣይበቕዕን እዩ።
ካልእ ክውሰድ ዘለዎ ነገር ድማ እቲ ኣብ ልቢ እቶም ክልተ ኣሕዋት ዝነበረ ምኽንያት እዩ። ኣምላኽ ንሓሳባትን ድሌታትን ልቢ ዝምርምር እዩ። ኣብ ግብሪ ሃዋርያት 1:24 ንሱ ንኹሉ ልቢ ዝፈልጥ ከም ዝኾነ ተጠቒሱ ኣሎ። ኣብ እብራውያን 11:4 ብእምነት ኣቤል ካብ ቃየል ዝበለጸ መስዋእቲ ከም ዘቕረበ ይነግረና። 1 ዮሃንስ 3:12 ቃየል ናይ እኩይ ከም ዝነበረን ግብሩ ኸኣ ክፉእ ከም ዝነበረን ናይ ሓዉ ድማ ጻድቕ ከም ዝነበረን ይቕጽል። እዚ ናይ ኣምላኽ ምዘና እዩ፣ ንሱ ድማ ድሕሪ እቲ ኣብ ዘፍጥረት 3ን 4ን ዝተፈጸመ ፍጻመታት ብኣሽሓት ዓመታት ንዓና ኺነግረና ባህ ኢሉዎ።
