ምምላስ ናብ ጽሑፋት

ጥበብ ካብ ላዕሊ: ብሓሙሽተ መጽሓፍ ቅዱሳዊ መንገዲ ጥበበኛ ምዃን

ስቴፈን ካምቤል
27 ጥቅ 2022
11 ዝተሓተ ንባብ

ጥበብ ላዕሊ

ንሓደ ነገር ክትጽሊ እሞ መልሲ ኣምላኽ ብርግጽ «እወ» ምዃኑ ክትፈልጥ እንታይ ይመስል? ቅዱስ ከምዚ ዝኣመሰለ ጸሎት ይገልጽ እዩ። ንሱ ድማ ጸሎት ንጥበብ እዩ:

ካባኻትኩም ሓደ እኳ ጥበብ እንተ ጐደሎ: ንዅሉ ብልግሲ ዚህብ: ብዘይ ነቀፌታ ኸኣ ዚህብ ንኣምላኽ ይለምኖ ( NKJV)። ንጥበብ ክንጽሊ ኸለና: ኣምላኽ ከም ዝሓተትናዮ ኾይኑ ይጽበየና ዘሎ ይመስል። ንሱ ብልግሲ ጥበብ ይህብ: ብምሕታትና ኸኣ ኣየሕፍረናን።

ኣብዛ ጥቕሲ እዚኣ ኻልኦት ጠቓሚ ስርዓታት ኣለዉ። ቀዳማይ: ብዛዕባ ፈተናታትን መርመራታትን እምነትና ኣብ ዝዓበየ እዩ ዝርከብ። እዋናት ፈተና የፍርዩ (ቁ.3)፣ ግናኸ ንጥበብ ዘሎና ድሌት እውን የቃልዑ። ኩሉ መዓልቲ ንእሽቶ ፈተናታት ንእምነትና ኣብ እግዚኣብሔር ኣሎ። ኣብ ገለ መዓልትታት እቲ ፈተናታት ኣዝዩ ይኸብድ፣ ግናኸ ጥበብ ነዘን ፈተናታት ኣብ መገዲ እምነትና ክንጓዓዝ ከለና ክንሰግር ይሕግዘና።

ሓደ ኻልእ ኣብታ ንእሽቶ ቓል «እንተ» ተጠቒሱ ኣሎ: “እንተ ካባኻትኩም ሓደ እኳ ጥበብ ጐደሎ።” ጥበብ ክንጐድለና ኸለና ክንገረም የብልናን፣ ግናኸ እታ ቓል «እንተ» እውን ኣብ ካልእ እዋናት ክንሓትት ከም ዘየድልየና ትሕብር፣ ከመይሲ እቲ እንደልዮ ጥበብ ኣቐዲምና ኣሎና። እዚ ማለት ኣምላኽ ህዝቡ ካብቲ ዝሃበና ክንመሃር ከለና ብጥበብ ክዓብዩ ይጽበዮም ኣሎ ማለት እዩ።

ስለምንታይ የድልየና?

ኣብ ምሳሌ ብዙሕ ሳዕ ድምጺ ጥበብ ከም ሓንቲ እግዚኣብሔር ዝፈርህን ክብርቲ ዝኾነት ሰበይቲ ተገሊጹ ንሰምዕ። ኣብ ምዕራፍ 1: ጥበብ ኣብ ጎደናታት ትዛረብ: ንእስነትን ዕሽነትን ክንርሕቕ ትጽውዓና። እቲ ዕድመ ድማ በዚ ተስፋ እዚ ይዛዘም:

ንዝሰምዓኒ ዘበለ ብድሕንነት ክነብር: ብዘይ ፍርሂ ድማ ክጸንዕ እዩ ()። ስለዚ: ጥበብ ብጽድቂ ስለ እትመርሓናን ስለ እትሕልወናን የድልየና። ምሳሌ 2 ነዚ እዚ ትቕጽሎ: ንጥበብ ዝሰምዕ ዘበለ እግዚኣብሔር እውን ከም ዝርድኦ ትገልጽ: ከመይሲ እግዚኣብሔር ባዕሉ ጥበብ ይህብ ()።

ካልኦት ቅዱስ ከም ዝውስኹዎ: ህዝቢ ኣምላኽ ንእግዚኣብሔር ንምግልጋል ጥበብ የድልዮም: እኳ ደኣ ኣብቶም ንቡራት ዝመስሉ ዕማማት: ከም ምሕላው መበለታት ()። ንጥበብ ምስ ክንውስኾ ኣሎና: ንጽቡቕ ክንገብር ()፣ ኣብ «ዳሕሮት መዓልታትና» ጽቡቕ ክንዛዝም ድማ ጥበብ የድልየና ()። ኣምላኽ ጥራይ እዩ ብሓቂ ጥበበኛ ()፣ ግናኸ ባህርዩ ክንጸውር እንተኾይና: ጥበቡ እውን ክንገልጽ ክንደሊ ኣሎና።

መን ኣለዎ?

ጥበብ ንሓደ ፍሉይ ኩነታት ቅኑዕ ስርዓታት ንምጥቃም ዘሎ ዓቕሚ ተባሂሉ ተገሊጹ ኣሎ። ሓደ እኳ ብጥበብ ከም ዘይውለድ: ግናኸ እቶም ንጹሃት እውን ጥበበኛታት ክኾኑ ከም ዝኽእሉ ምፍላጥ ጠቓሚ እዩ። ምሳሌ 9: ጥበብ እትገልጽ ሓንቲ ኻልእ ጥቕሲ: ንሳ ከም እትሰርዕን ንዅሎም እቶም ንምስትውዓል ዘድልዮም ከም እትዕድምን ትገልጽ ()። እዚ ኣተባባዒ እዩ: ከመይሲ ንጥበብ ንምርካብ ዘሎና እንኮ ረቛሒ ክንደይ ከም ዘድልየና እዩ ማለት እዩ።

ብዙሕ ሳዕ ረብሓታትና ወይ ዓቕምና ጥበበኛታት ከም ዝገብሩና ንኣምን። «ሃብታም ሰብኣይ ኣብ ቅድሚ ዓይኑ ጥበበኛ እዩ» ብሓጺሩ ሃብታም ስለ ዝኾነ ()። ካልኦት ኣብዛ ዓለም እዚኣ ዝፍለጡ ሰባት ብዛዕባ ዘይፈልጥዎም ነገራት ርእይቶኦም ብዙሕ ሳዕ ይገልጹ: ግናኸ ከምቲ እዮብ ኤልዩ ዝገለጾ:

ሰባት ኩሉ ሳዕ ጥበበኛታት ኣይኮኑን (እዮብ )። ብሓቂ: ኣብ ቅድሚ ዓይኖም ጥበበኛታት ዝኾኑ ሰባት እቲ ዝኸፍአ ዓይነት ዓያሹ እዮም ()።

ብኣንጻሩ: ነብዪ ንሕልሚ ናቡከደነጾር ብምግላጽ ብዙሕ ኣርኣየ: ከምዚ ብምባል:

እዚ ምስጢር እዚ ካብቶም ህያዋን ዝበዝሕ ጥበብ ስለ ዘሎኒ ኣይተገልጸለይን: ግናኸ ንንጉስ ትርጉም ንምፍላጥ ንዓና: ንስኻ ድማ ሓሳባት ልብኻ ምእንቲ ክትፈልጥ እዩ ()። እቲ ንጥበብ ፈሊጡ: ኣብ ልዕሊ ኩሎም ጥበበኛታት መንግስቲ ድማ ሸሞ ()፣ ግናኸ ኣብ ርእሱ ዘይኮነስ: ኣብ ኣምላኽ – ምንጪ ጥበቡ – ኣተኩሩ።

እዚ ንሓደ ሰብ ብእግዚኣብሔራዊ ጥበብ ንምልላይ መገዲ እዩ: ጥበብ ብርግጽ እኳ እንተ ተዛረበ: ከምቲ ዝገበሮ: ኩሉ ሳዕ ብትሕትናን ህድኣትን እዩ ዝመጽእ። 9 ንሓደ ግናኸ ጥበበኛ ሰብኣይ ይገልጽ: ንሱ ብጥበቡ ንሓንቲ ከተማ ጸላኢ ኣድሓና። ንሱ እቶም ገዛእትን ሰራዊትን ዘይከኣልዎ ገበረ: ግናኸ ንርእሱ ስም ኣይገበረን: ጸኒሑ ድማ ሓደ እኳ ኣይዘከሮን ()። ጥበብ ንርእሳ ናብ ቦታ ዝና ኣይትድፍእን: ክትርስዕ ድማ ድልውቲ እያ።

እዚ ኣገዳሲ እዩ። ብዙሓት ድምጽታት ብዛዕባ ቅኑዕ ኣገባብ ብሓይሊ ይዛረቡ። ኣብ መንጎ ክርስትያናት ንኣምላኽ ቅኑዕ ዝኾነ ነገር ንምግባር ጥበብ ክንደሊ ኸለና ክኸውን ይኽእል እዩ። እቲ ድሌት ብርግጽ ክቡር እዩ: ድማ ጥበብ ቅድም ንንጽህና ከም እትግደስ የረጋግጽ። ግናኸ: ነቲ ናይቲ ጥቕሲ ኣስተብህል: ጥበብ ላዕሊ ጥራይ ዘይኮነስ: «ሰላማዊ: ለዋህ: ንምፍታሕ ድልዊ: ምሕረትን ጽቡቕ ፍረታትን ዝመልኦ: ብዘይ ኣድልዎን ብዘይ ግብዝናን» እዩ። ብተወሳኺ: እቲ ዝድለ ፍረ ጽድቂ ባህርይ ኣብ ሰላማዊ ኩነታት ጥራይ እዩ ክትከል ዝኽእል ()።

ህዝቢ ኣምላኽ ብድምጽታት ክንደይ ሳዕ ተጎዲኦም እዮም: እቶም ድምጽታት ንሓደ ስምዒት ጽድቂ ምሕላው ጥራይ ዘተኩሩ! ብሓይሊ ብዘይ ጸጋ እንተ ተዛሪብና: ጥበብ ብዙሕ ሳዕ ይጐድል። ብኸምዚ ኣገባብ ዝወሃብ ወይ ዝቕበል ምኽሪ ብቴክኒክ ቅኑዕ ክኸውን ይኽእል: ግናኸ ብጭካኔ: ብዘይ ማራኺ ባህርያት ለውሃትን ምሕረትን እንተ ተዋሂቡ «ጥበብ ... ላዕሊ» ተባሂሉ ክቑጸር ኣይከኣልን። ናይ ጥበብ እውን «ንምፍታሕ ድልዊ» ወይ «ንምልማን ቀሊል» እዩ (KJV)። ጥበብ ንምዝርራብ የቐልል: ግና ኩሉ ሳዕ ቅኑዕ ምዃኑ ብምጽናዕን ንተወሳኺ ምዝርራብ ብምእባይን ንርእሱ የቃልዕ።

ከመይ ጌርና ንረኽቦ?

ዝያዳ ጥበብ ከም እንደሊ ምባል ብፍጹም ቅዱስ ጽሑፋዊን ቅኑዕን እዩ። ኣብ ምሳሌ 4: ንምክር ኣቦኡ ከም ንእሽቶ ሰብኣይ ኮይኑ ዘኪሩ:

ጥበብ ረኸብ! ምስትውዓል ረኸብ! ... ጥበብ እቲ ቀንዲ ነገር እዩ፣ ስለዚ ጥበብ ረኸብ ( NKJV)። ጸኒሑ ድማ ወሰኸ: ጥበብ ምውሳድ ክንደይ ዝሓሸ እዩ! ()። እዘን እዚኣተን ንጥበብ ብዕላማን ድሌትን ክንደሊ የተባብዓና።

ከም ዘለኣለማዊ ኣምላኽ: የሱስ ጥበብና እዩ (1 ቈረንቶስ )። ኣብ ምሳሌ 8 ጥበብ ንመለኮቱን ባህርዩን የንጸባርቕ: ከመይሲ ብዛዕባ ኣብ ዝነበረት ጥበብን ኣብ ደቂ ሰብ ዝነበረ ባህታን ንንበብ። ግናኸ: ከም ሰብ: እግዚኣብሔር የሱስ ብጥበብ ዓብዩ: ከምቲ ኣብ ካልኦት ኣካላዊ: መንፈሳዊን ማሕበራዊን ዕቤት ዝዓበየ ()። እዚ ጥበብ ምውሳድ ሂደት ምዃኑ ይነግረና። ንኣብነት: ንእሽቶ ቘልዓ ናይ ዓብዪ ሰብ ጥበብ ክህልዎ ፍጹም ኣይከኣልን። በቲ ሓደ ሸነኽ: ሓደ ዓብዪ ሰብ ብዘይ ጥበብ ብኣካላዊ ክዓቢ ብርግጽ ይከኣል! ገለ ምእመናን እኳ ኣብ እግዚኣብሔራዊ ጥበብ ንምዕባይ ስለ ዘይወሰኑ: ኣብዚ ዓውዲ እዚ ዘይዓበዩ ምዃኖም ዘሕዝን እዩ።

ጥበብ ንምርካብ ቢያንስ ሓሙሽተ ቅዱሳዊ መንገዲ ኣሎ። ሓደ ድማ ምዕዛብእዩ። ከምዚ ይብል:

ናብ ጻጸ ኺድ: ኣንታ ሃካይ! መገዳ ኣስተብህል እሞ ጥበበኛ ኩን። ኣብ ህይወትና ዕቤት ዘድልዮም ቦታታት ክንርስዕ የብልናን። እዛ ጥቕሲ እዚኣ ዘይፍጹም ምዃኑ ንምእማን ድልዊ ዝኾነ ዘበለ ብምዕዛብ ፍጥረታት ኣምላኽ ብቐሊሉ ብጥበብ ክዓቢ ከም ዝኽእል ትሕብር። ኣብ ምሳሌ 24: ብምዕዛብ እቲ ዝዓበየ: ዘይጠቅም ኩነታት ግራት ሃካይ ሰብኣይ ተመሳሳሊ ትምህርቲ ይርከብ ()። ኣስተብሃልትን ዘለዎምን እንተኾይና: ጥበብና ክዓቢ ይኽእል እዩ።

እቲ ዝያዳ ጥበብ ንምርካብ ዝቕጽል መገዲ ድማ ብ ቀጥታዊ ትምህርቲእዩ። ሓደ ሰብ ናይ ስነ- ቅንዕናን መንፈሳዊ ብስለትን ዘለዎ ሰብ ከመይ ጌርና ክንነብር ከም ዝገልጽ: ክንሰምዕ ኣሎና።

ምኽሪ ስማዕ እሞ ትምህርቲ ተቐበል: ኣብ ዳሕሮት መዓልታትካ ጥበበኛ ምእንቲ ክትከውን ()። ቢያንስ ሾሞንተ ክርስትያናት ዘይፈልጥዎም ነገራት ይገልጹ። ሓንቲ ጥቕሲ ብዛዕባ ሓሳባት ኣምላኽ ዘይፈልጥና እንተ ጸኒሕና: ኣብ ቅድሚ ዓይንና ጥበበኛታት ከም እንኸውን ትገልጽ () – ከምቲ ኣቐዲምና ዝረኣናዮ ድማ: እዚ ንዓያሹ ንምዃን ዝርግጽ መገዲ እዩ! ኣብዛ ዓለም እዚኣን ኣብ ህይወትናን መገዲ ኣምላኽ ዝገልጹ ንጹር ትምህርትን ጥበበኛ ዝኾኑ ምዝርራባትን ብንጥፈት ምድላይ ኣገዳሲ እዩ። እቶም ኣቐዲሞም ጥበበኛታት ዝኾኑ እውን ትምህርቲ ብምስማዕ ተወሳኺ ጥበብ ክረኽቡ ይኽእሉ ()። ኩሉ ነገር ብዘሎና ናይ ምስትውዓል ደረጃ ጥራይ ምትርጓም: ንውቅያኖስ ስለ ዝረኣናዮ ንፈልጦ ኢና ምባል ይመስል። ናብ ባሕሪ ዝኸደ ሰብ ሰሚዕና ብዛዕባኡ ክነግረና ክንደይ ዝሓሸ እዩ!

ሓደ ኻልእ ብጥበብ ንምዕባይ ዝሕግዝ መገዲ ድማ ብ ርክባትናእዩ።

ምስ ጥበበኛታት ዝኸይድ ጥበበኛ ይኸውን: ዓያሹ ግና ይጠፍእ ()። ምስ ጥበበኛታት ምሕላፍ ጥራይ ጠቓሚ ክኸውን ይኽእል እዩ። ምሳሌ 27 ብዛዕባ ጽቡቕ ዝተመርጹ ኣዕሩኽ ብዙሕ ኣገዳሲ ትምህርቲ ይህብ: ምኽሮም ከም ጥዑም ዝሽታቶ ሽቶ እዩ ()። እንተ ኣረሙና: እሙናት ኣዕሩኽ ስለ ዝኾኑ ጥራይ እዩ: ንዓና ንምዕባይ የሳልዩና ()። ከምዚ ዝኣመሰለ ዕርክነት ክሕሎ ኣሎዎ: ክርሳዕ የብሉን: ከመይሲ ኣብ መዓልቲ ሽግር ክንተኣማመኖም ኣብ ዝኽእሉ ኣዕሩኽና ክንውከል የድልየና ()። ብኣንጻሩ: ዕድመ እኩያት ማራኺ ክመስል ይኽእል ()፣ ግናኸ እኩይ ዕርክነት ጽቡቕ ልማዳት የጥፍእ (1 ቈረንቶስ )።

ራብዓይ ጥበብ ንምርካብ ዝሕግዝ መገዲ ድማ ብ ጽቡቕ እዩ። ብሓቂ: ናይ ቅድሚት ምሕሳብ ኣተሓሳስባ ባህርይ ጥበብ እዩ። ኣብ ምሳሌ እግዚኣብሔር ብዛዕባ ዓሰርተ ደናግል: እተን ንምምጻእ መርዓዊ ኣብ መርዓ ዝጽበያ ዝነበራ: እቲ ቀንዲ ፍልልይ ኣብ መንጎ እተን ሓሙሽተ ጥበበኛታትን እተን ሓሙሽተ ዓያሹን: እተን ጥበበኛታት ንመብራህተን ንምሉእ ዝኸውን ዘይቲ ምምጽአን እዩ ()። ኣብ ሓንቲ ኻልእ ምሳሌ: ሓደ ሓቀኛ ዘይኮነ ኣመሓዳሪ ስርሑ ተባሪሩ: ግናኸ ንሱ ንቕድሚት ብምድላዉ ተመስገነ። እግዚኣብሔር ንደቀ መዛሙርቱ ብተመሳሳሊ መገዲ ብልሃተኛታት ክኾኑ ኣተባብዖ – ብዘይ ምምሳል ናይ ሰብ ውድቀታት: ብርግጽ ()። ናይ ቅድሚት ልማድ ንውልቃዊን መንፈሳዊን ዕላማታት ንምብጻሕ ናብ ጥበብ ይመርሓና።

ጥበበኛ ባህርይና

ሓምሻይ: ብጥበብ ክንዓቢ ንኽእል ብቐሊሉ ቅኑዕ ነገር ብምግባርእዩ። የሱስ ብዛዕባ ክልተ ህንጻ ሰራሕቲ: ሓደ ጥበበኛን ሓደ ዓሻን: ክዛረብ ከሎ: ከም ሓደ ወይ ከምቲ ሓደ ክንከውን ኢና በለ። እቶም ጥበበኛታትን እቶም ዓያሹን እኳ እንተ ሰምዑ ቓላቱ: እቲ ጥበበኛ ህንጻ ሰራሒ ጥራይ እዩ ብሓቂ ዝገብሮም ()። እቲ ዝቑጸር እንታይ ከም እንብል ዘይኮነስ: እንታይ ከም እንገብር እዩ ()።

እዚ ማለት እቲ ዝቑጸር ንባብ ቅዱስ ጥራይ ዘይኮነስ: ቅዱስ እዩ። ግዜና ከመይ ንጥቀመሉ? ብገንዘብና እንታይ ንገብር? ንስምዒታትናን ድሌታትናን ከመይ ንሕዞም? እንተ ተበደልና ከመይ ንምልስ? እንተ ተፈተናን ተመሪሕናን እንታይ ንገብር? ንክርስትያናዊ ኣኼባታት ንጸሎትን ትምህርትን እንታይ ቅድሚያ ንህብ? ኣብዘን ቦታታት እዚኣተን ንቓል ኣምላኽ : ካልእ መገዲ ክንመርጽ ከም እንኽእል: ግናኸ ኣብ ክንድኡ ቅዱሳዊ መምርሒ ክንከይድ ከም ዝወሰንና የርኢ። ኣብቲ እዋን እቲ ቅኑዕ ነገር ምዃኑ እኳ እንተ ዘይሓሰብና: ብቐሊሉ ንኣምላኽ ክንእመን ስለ ዝወሰንና: ክንገብሮ ክንጽዕር ንኽእል ኢና። ከምዚ እንተ ገበርና: ብቐጻሊ ጥበበኛታት ከም እንኸውን ክንረክብ ኢና: ከመይሲ ኣምላኽ ክኽበርን ክእዘዝን ዝኸውን ጥበበኛ እዩ።

ጥበበኛታት ኢና እንተ ደኣ ሓሲብና: ባህርይና ንመርምር: ከመይሲ ጥበብና ብግብርና ክርአ እዩ ()። ንጥበብ ምጽላይ ኩሉ ሳዕ ቅኑዕ ነገር ምዃኑ ዘክር – ንርእስና ጥራይ ዘይኮነስ: ከምቲ ንኤፌሶን ዝገበሮ: ንክርስትያን ኣሕዋትናን ኣሓትናን እውን ()። ኣብ መወዳእታ: ብምሉእ ልብና ኣብ እግዚኣብሔር ክንእመን ከለና: ኣብኡ ክንውከል ኣብ ክንዲ ኣብ ገዛእ ርእስና ምስትውዓል: ንመገዲና እግዚኣብሔራዊ ጥበብ ከም ዝህበና ክንተኣማመን ንኽእል ኢና።

መወዳእታ

  • ክርስትያናት ዘይፈልጥዎም ፍሉያት ነገራት እዞም ዝስዕቡ እዮም: ረብሓ መንፈሳዊ ትምህርቲ ()፣ ኣምላኽ ምስ እስራኤል ዝገበሮ ምምልላስ ()፣ ምስ ምልላይ ትርጉሙ (1 ቈረንቶስ )፣ መንፈሳዊ ውህበታት (1 ቈረንቶስ )፣ ብጾት ምእመናን ዝገጥሞም ጸገማት (2 ቈረንቶስ )፣ ተንኮላት ዲያብሎስ (2 ቈረንቶስ )፣ ዳግማይ ምምጻእ (1 )፣ንርግጽነት ተስፋታት ኣምላኽ (2 ጴጥሮስ )።

ተዛማጅ ጽሑፋት

ብመጀመርታ ኣብ GTPress ተኣሊዩ። ብሰውራዊ ኣእምሮ ተተርጒሙ፣ ጥቕስታት መጽሓፍ ቅዱስ ከኣ ተኣቲቶም — ዝኾነ ኣገናዕቲ ክፈቱ ኣብ መፅሓፍ ቅዱስ ንኽትንብቡ።

© Bible Society of Ethiopia