ምምላስ ናብ ጽሑፋት

ናጽነት ምንዳይ፡ ጾርካ ኣብ እግዚአብሔር ብኸመይ ከተንብር

ማርቲን ጂራርድ
29 ጥሪ 2022
11 ዝተሓተ ንባብ

ሓንቲ ኣደ ንንእሽቶ ቘልዓኣ ሓደ ከቢድ ሳጹን ኣብ መላግቦ ክፍሊ ኽስከም ከሎ ረኣየቶ። «ተጠንቀቕ» በለቶ ነቲ ንእሽቶ። ሓደጋታት ብቐሊሉ ኽፍጠሩ ይኽእሉ እዮም፣ ንሳ ድማ እቲ ቘልዓ ኸምዚ ዝበለ ጾር እናተሰከመ ኺወድቕ ኣይደለየትን።

ኲላትና ኸም እንደሊ ንፈልጥ ኢና። ንዝኽሰት ሓደጋ ንምውጋድ ቅድሚኡ ምሕሳብ ጥበባዊ እዩ። ግናኸ፣ ብጭንቀት ምምላእ ፍጹም ዝተፈላለየ ነገር እዩ! ብጭንቀት ዝመልአት ስለ ዝነበረት «ተጠንቀቕ» ( KJV) ተባሂላ። ንሳ ንምግላጽ «ብጭንቀት ዝመልአት» ዝብል ኣበሃህላ ኽንጥቀም ንኽእል ኢና። የሱስ ብገርህነት ገሰጻ፣ ከመይሲ ናይ ዘይተሰከመ ጽባቐ ኣየንጸባረቐትን።

የሩሳሌም ናብ ኤማሁስ እናኸደ ኸሎ፣ እቲ ዝተንስአ ምስ ክልተ ተራኸበ፣ ገጾም ድማ ሓዚኑ ነበረ። ሓደ ነገር የጨንቖም ነበረ፣ ንሱ ድማ እንታይ ከም ዘሕዘኖም ኪነግሩዎ ኣተባብዖም ()። ብዙሓት ሰባት ሎሚ ኸምኡ እዮም። ኣብዚ ዓለም እዚ ኣብ «ጕዕዞኦም» ተሰኪሞም ኣለዉ፣ ገጾም ድማ ሓዚኑ እዩ። ሰብ ኪጨነቕ ዝኽእለሉ ብዙሕ ምኽንያታት ኣሎ፣ ሓደ ሓደ ድማ ሒደት ጥንቁቕ ሕቶታት ምንጪ እቲ ጸገም ናብ ላዕሊ ኸም ዚወጽእ ይገብር። ቅዱስ ብዙሕ ዝተፈላለየ ጾራት ከም ዚገልጽ ምፍላጥ ኣገዳሲ እዩ።

ሓሙሽተ ናይ ጾራት

1. ስጋዊ መከራ።

ሓደ ኣብ ሓንቲ ፣ የሱስ ምስ ሓንቲ ቐንዲዳ ዝነበረት ሰበይቲ ተራኸበ። ንዓሰርተ ሾሞንተ ዓመት ብኸምዚኣ ዝበለት መከራ ተጸጊማ ነበረት እሞ ቐጥ ኢላ ኽትቀውም ኣይከኣለትን ()። ንሕማማ ፍወሳ ወይ ምሕዋይ ኣይረኸበትን። እቲ ስጋዊ ሕማማ ናብ ቅድሚት ኽትድንን ገበራ፣ ንሓዋሩ ድማ ናብ ታሕቲ ኽትርኢ ኣገደዳ። እንታይ ዝበለ ስእሊ ናይ ዝተሰከመት ነፍሲ! ሎሚ ብዙሕ ከምዚ ዝበለ ናይ መከራ ጉዳያት ኪረክብ ንኽእል ኢና። ገሊኦም ሰባት ኣብ ገዛኦም ተሓጺሮም ኣለዉ ወይ ዓራቶም ኪወጹ ኣይክእሉን እዮም። ካልኦት ድማ ብዘይ መንኮርኮርያ ኺንቀሳቐሱ ኣይክእሉን እዮም። ኣብ ክፍሊ ሕክምና ነቶም ናይ መወዳእታ ዝጻወሩ ንረክቦም። ከምታ ኣብ ዝነበረት ሰበይቲ፣ ብስጋ ይሳቐዩ ኣለዉ፣ ብዙሓት ድማ ብሕማሞም ተሰኪሞም ኣለዉ።

2. ኣጸጋሚ ከባቢ።

ንኻልኦት ሰባት፣ እቲ ጾር ብቐጥታ ምስ ከባብኦም ዝተኣሳሰር እዩ። ህዝቢ እስራኤል፣ ኣብ ግዝኣት ጨካናት ገዛእቲ ኣብ ግብጺ እናነበሩ፣ ተጨቊኖም ነበሩ (ዘጸኣት )። ሙሴ እናዓበየ ኸደ ኸሎ፣ ንባዕሉ ህዝቡ ባርያ ኸም ዝነበረ ፈለጠ «ንጾሮም ድማ ረኣየ» (ዘጸኣት )። ብተመሳሳሊ ሎሚ፣ ከባብና ኺጸርና ይኽእል እዩ። ሚልዮናት ሰባት ገና ኣብ ትሕቲ ጨቋኒ ስርዓት ይነብሩ ኣለዉ እሞ ሃይማኖታዊ ናጽነትን ቅኑዕ ፍርድን ይኽልከሉ ኣለዉ። ኣብ ገዛ ውጥረት ኪፍጠር ከሎ፣ ናይ ገዛ ዅነታት ድማ ባዕሉ ጸገማት ኬምጽእ ይኽእል እዩ። ዕለታዊ ሓላፍነታት ኬድክመና ይኽእል እዩ። ጨካኒ ሰብኣይ፣ ተቓዋሚት ሰበይቲ፣ ናይ ሕሙም ዘመድ ወይ እውን ናይ ሓንካስ ቘልዓ ዘይተቋርጽ ክንክን ንሓደ ሰብ ኪጸር ይኽእል እዩ።

3. ሓላፍነት።

ድሕሪኡ ኣብ ዝመጹ ዓመታት ሙሴ ባዕሉ ጾር ሓላፍነት ኣጋጠሞ። ሓደ ንእግዚአብሔር ድሕሪኡ ኺጻወር ከም ዘይክእል ኣማረረ። ከም እስራኤላውያን፣ «ጾር እዚ ዅሉ ህዝቢ» ካብቲ ኺጻወሮ ዝኽእል ንላዕሊ ኸም ዝነበረ ተሰምዖ (ዘሁልቍ )። መሪሕነት ዓብዪ ሓላፍነታት የምጽእ እዩ፣ ሙሴ ድማ «ኣብ ላዕሊ» ንምዃን ዋጋ ኸም ዘለዎ ዝረኸበ በይኑ ኣይኮነን። ብዙሓት ሎሚ ብሰንኪ ውጥረት ስራሕ ዕረፍቲ ወሲዶም ወይ ብፍጹም ስራሕ ገዲፎም እዮም። ጽዑቕነት መሪሕነት ናብቲ «ድሕሪኡ ኽጻወር ኣይክእልን እየ» ዝበሉሉ ደረጃ ኣምጺኦምዎም። ውጥረት ኣብ ስራሕ ብቐሊሉ ኺፍጠር ይኽእል እሞ ስጋዊ፣ ኣእምሮኣዊ ወይ ክልቲኡ ምብትታን ኬስዕብ ይኽእል እዩ።

4. ባዕልኻ።

ካልእ ጾር ዝጸረ ሰብ እዮብ እዩ ነይሩ፡ «ንባዕለይ ጾር እየ» ኢሉ ኣማረረ (እዮብ )። ብርግጽ ነዚ ሰብኣይ ንምሕረሉ ኢና! ኪድቅስ ከሎ ኺድቅስ ኣይከኣለን፣ ድቃስ ምስ መጸ ድማ ብሕልሚ ተጨነቐ (እዮብ ,14)። እዮብ ከም ፣ ባዕሉ « ሰብኣይ» ከም ዝነበረ ገለጸ ()። ንስኻ እውን ናብቲ ሓደ መደምደምታ በጺሕካ ዲኻ? ብግብርኻ ኽሳዕ ክንድዚ ተስፋ ዝቖረጽካሉ እሞ «ስለምንታይ ከምኡ ገበርኩ?» ኢልካ ዝሓተትካሉ ትዝክሮ ዲኻ? ሓደ ሓደ ንባዕልና ንምርዳእ ይጸግመና እሞ ከም እዮብ፣ ባዕልና ጾር ኸም ዝኾንና ይስምዓና።

5. ሓጢኣት።

ኣብ ጉዳይ ፣ እቲ ጾር ዝተፈላለየ ነበረ። ብሓጢኣቱ ተጨኒቑ ነበረ፡

ኣበሳታተይሲ ንርእሰይ ሓሊፉ እዩ፡ ከም ከቢድ ጾር ከኣ ንዓይ ኣዝዩ ከቢድ እዩ። ... ተጨኒቐ፡ ኣዝየ ተደኒነ ኣሎኹ (መዝሙር ,6)።

ሓጢኣት ብርግጽ ጾር ኪኸውን ይኽእል እዩ፣ ብዛዕባ እቲ ኣብ ዝሓለፈ ዝገበርናዮ ኽንሓስብ ከሎና። ውድቀታትናን ነውሪ ዝመልኦ ባህርይናን ዓሚቕ ጸጸት ኬስዕበልና ይኽእል እዩ።

ክልተ ጾራት

እስራኤላውያንን ነፍሲ ወከፍ ዝሓሰብናዮ ሰብን ብኸቢድ ጾር ከም ዝተሰከሙ ተሰምዖም። ብምሕረቱ፣ ኣምላኽ ንነፍሲ ወከፍ ካብዚ ዅሉ ዅነታት ዜማልእ ኣቕሪቡ ኣሎ። እቲ ጾር ዝኾነ ይኹን፣ እቲ ፍወሳ ሓደ እዩ። ቅዱሳት ጽሑፋት ከምዚ ይብለና፡

ጾርካ ኣብ እግዚአብሔር ደርቢ፡ ንሱ ኸኣ ኪድግፈካ እዩ (መዝሙር )።

እቶም ሓሙሽተ ናይ ጾራት፣ ኣብ ክልተ ጾራት ኪምደቡ ይኽእሉ እዮም።

1. ዓብዪ ጾር ዓመጽ።

እቲ ፈለማ ኺፍታሕ ዘለዎ ጾር፣ እቲ ኣብ ላዕሊ ዝተጠቕሰ ናይ ዓመጽ ወይ ሓጢኣት ጾር እዩ። ከም ኣብ መዝሙር ፣ ሓጢኣትና ንኽንጸሮ ኣዝዩ ከቢድ ምዃኑ ኽንእመን ኣሎና። እንተ ፈለጥናዮ ወይ እንተ ዘይፈለጥናዮ፣ ዓመጽና ኣብ ነፍስና ከቢድ ጾር እዩ። ብመወዳእታ እቲ ጾር ሓጢኣት ናብ ኬውርደና እዩ። ስለዚ፣ እዚ ጾር እዚ ኺውገድ ኣገዳሲ እዩ። ኣብ ፣ የሱስ ንኣና ሓጥኣን ሞተ እሞ እቲ ዝግብኣና መቕጻዕቲ ወሰደ። በይኑ ኣብ ፣ ንሓጢኣት ዝነበረ ጽድቂ ቍጥዓ ቅዱስ ኣምላኽ ተሰከመ። ሓጢኣትና ኽንእመን፣ ንስሓ ኽንኣቱ፣ ንሱ ኸኣ ኪቕድሰና ኽንሓትቶ ኣሎና። ከምኡ ኽንገብር ከሎና፣ ኣምላኽ ጾር ሓጢኣት ነፍስና የርሕቕ። ንዅሉ ሓጢኣትና ናብ ዓሚቝ ባሕሪ ይደርብዮ፣ ድሕሪኡ ድማ ኣይረኸብን ()።

እቲ ጾር ምውጋዱ ንምርዳእ፣ ነታ ኣብ ዝነበረት ቐንዲዳ ዝነበረት ሰበይቲ እንደገና ሕሰብ። ምስኣ ምስ ተራኸበ፣ ኣእዳዉ ኣብኣ ኣንበረ እሞ ቐጥ ኣበላ። ብኡብኡ፣ ንዝገበሮ ኣምላኽ ኣመስገነቶ ()። ከምኡ ዝበለ ነገር ድማ ነታ ኣብ ምድሓን ዝረኸበት ነፍሲ ይኸውን። ንሱ ጾር ዓመጽ ኬርሕቕ ከሎ፣ ጠማዕቲ ህይወትና ቐጥ ይኸውን እሞ ንኣምላኽ ከነመስግኖ ንኽእል ኢና። ጾር ዓመጽካ ናብኡ ኣምጺእካ ምድሓኑ ተመኪርካ ዲኻ?

2. ዓብዪ ጾር ጭንቀት።

እቶም ዝጠቐስናዮም ካልኦት ኣርባዕተ ጾራት – ስጋዊ መከራ፣ ኣጸጋሚ ከባቢ፣ ውጥረት ሓላፍነት፣ ከምኡ እውን ባዕልኻ – ናብ ዓብዪ ጾር ጭንቀት ኬብጽሑና ይኽእሉ እዮም። ጭንቀት ዝመልኣ ነፍሲ ነበረት፣ «ብብዙሕ ነገር ትጭነቕን ትጨነቕን ነበረት» ( NKJV)። «ብብዙሕ ተዋፊራ» ስለ ዝነበረት፣ የሱስ ይሓልየላ ድዩ ኢላ ሓተተቶ ()። ብርግጽ ይሓልየላ ነበረ! ብዘይጥንቃቐ «ተጠንቀቕ» ነበረት። ብቐሊሉ፣ ንጭንቀታ ኸተራግፍ ነበራ። ንሕና እውን ከምኡ ኽንገብር ኣሎና፣

ንዅሉ ጭንቀትኩም ኣብኡ ደርብዩ፡ ንሱ ይሓልየልኩም እዩ እሞ (1 ጴጥሮስ KJV)።

እቲ ጴጥሮስ ኣብዚ ፍቕዲ እዚ «ጭንቀት» ተባሂሉ ዝተተርጐመ ቓል ምስቲ ንማርታ ንምግላጽ ዝተጠቕመሉ ቓል «ጥንቁቕ» ኣዝዩ ተመሳሳሊ ምዃኑ ምፍላጥ ኣገዳሲ እዩ። እዚ ዅሉ ጭንቀት ኣብኡ ኺንበር ኣለዎ፣ ከመይሲ ንሱ ይሓሊ። እቶም ብብዙሕ ዝተፈቕረ መዝሙር ጆሴፍ ስክሪቨን ዝተፈልጡ ቓላት ክንደይ ጽቡቓትን ዘረጋግጹን እዮም፡

ኣብ የሱስ እንታይ ዝበለ ዓርኪ ኣሎና፣ ንዅሉ ሓጢኣትናን ሓዘንናን ኪጸር!
ዅሉ ነገር ብጸሎት ናብ ኣምላኽ ምምጻእ እንታይ ዝበለ ፍሉይ መሰል እዩ!

ሓደ ሰብኣይ ከቢድ ሻንጣ ኣብ ድሕሪኡ ጸይሩ እናኸደ ኸሎ፣ ሓደ ኣሽከርካሪት ጋሪ ኣቕረበሉ። እቲ ደኺሙ ዝነበረ ሰብኣይ ብምስጋና ተቐበለ፣ ግናኸ እቲ ኣሽከርካሪት ድሕሪ ገለ ናብ ጋሪ ምስ ረኣየ፣ እቲ ሰብኣይ ገና ነቲ ሻንጣ ኣብ ድሕሪኡ ጸይሩ ነበረ! ጾርና ንእግዚአብሔር ኸነቕርብ ምስ ዘይንኽእል ከምቲ ሰብኣይ ክንከውን ንኽእል ኢና። ንዅሉ ጭንቀትናን ሓሳባትናን ኣብኡ ኸነንብር ይዕድመና፡

ጾርካ ኣብ እግዚአብሔር ደርቢ፡ ንሱ ኸኣ ኪድግፈካ እዩ (መዝሙር )።

ሰለስተ ሓላፍነታት

1. ኒር ምጽዋር።

የሱስ ከምዚ በለ፡

ኣቱም ኲልኹም ዝጽዕሩን ዝኸበደኩምን፡ ናባይ ምጹ፡ ኣነ ኸኣ ከዕርፈኩም እየ። ኒረይ ኣብ ልዕሌኹም ጽወሩ፡ ካባይ ድማ ተምሃሩ፡ ከመይሲ ኣነ ለዋህን ትሑት ዘሎኒ እየ፡ ንነፍሳትኩም ድማ ዕረፍቲ ኽትረኽቡ ኢኹም። ኒረይ ቀሊል እዩ፡ ጾረይ ድማ ፈኲስ እዩ እሞ ()።

መጀመርታ እዚ ዘገርም ኪመስል ይኽእል እዩ። ጾርና ኣብ እግዚአብሔር ኸነንብር ተዓዲምና፣ ድማ እቲ ብዛዕባ «ጾር» ኪጠቅስ ንረክቦ! እቲ ዝተጠቕመሉ ናይ ጾር ግሪኻዊ ቓል (phortion) ኣገዳሲ እዩ። ንዝተጸረ ነገር የመልክት፣ ግናኸ ኣብቲ ቓል ናይ ዝኾነ ክብደት የልቦን። ቅዱስ ጀሚሩ፣ እንስሳታት ኣብ ግራት ንስራሕ ብሓንሳእ ኺኒሩ ይኽእሉ ነበሩ። ድማ ነዚ ሓደ ምስሊ እዚ ኣብዚ ተጠቕመሉ። ንሕና ንሕብረትን ኣገልግሎትን ምስኡ «ተኒርና» ኣሎና፣ ግናኸ ንሱ ኽንጸሮ ዝኾነ ክብደት ኣይህበናን። «ጾሩ ፈኲስ እዩ» ከመይሲ ምስና ኺመላለስ እሞ ንጽዑቕነት ይወስድ!

2. ጾር ካልኦት ምጽዋር።

ከምዚ ይጽሕፍ፡

ንሓድሕድኩም ጾርኩም ጽወሩ፡ ከምኡ ድማ ሕጊ ፈጽሙ ()።

ኣብዚ ፍቕዲ እዚ ዝተፈላለየ ግሪኻዊ ቓል ን«ጾር» (baros) ተጠቒሙ ኣሎ። ንሓደ ሰብ ዝጸቕጥ ከቢድ ነገር ማለት እዩ። ሰባት ከቢድ ጾራት ኣብ ህይወቶም ይጸሩ ኣለዉ እሞ የድልዮም። ከም ኣባላት ፣ ሓላፍነትና ንጸገሞም ብምምቕቓል ንምድጋፎም እዩ። ጾር ዝጸረ ሰብ ትፈልጥ ዲኻ? ብዛዕባ ፍቑራቶም ወይ ብዛዕባ ጥዕናኦም ጭንቀት ኣለዎም። ፍርሂ መጻኢ ኬድክሞም ይኽእል እዩ። ምስኦም ኸተሕልፍን ምስኦም ኽትጽልን ትኽእል ዲኻ? እቲ ከቢድ ክብደት ብሓገዝካ ኺንኪ ይኽእል እዩ።

3. ሓጢኣት ምብታኽ።

ኣብ ፣ ኣምላኽ ንህዝቡ «ንመሓውር እከይ ንምፍታሕ፣ ንኸቢድ ጾራት ንምፍታሕ፣ ንግፉዓት ድማ ሓራ ንምግባር፣ ... ንዅሉ ኒር ንምብታኽ» ይጽውዖም። እግዚአብሔር ብህዝቡ ኣይተሓጎሰን። እናጾሙን ሃይማኖታዊ ግዴታታት እናፈጸሙን እኳ እንተ ነበሩ፣ ልቦም ካብኡ ርሑቕ ነበረ። ተግባራቶም ንእኡ ንእሽቶ ፍቕሪ ኣየንጸባረቐን። ኣብ ክንዲ ናይ ደገ ሃይማኖታዊ ትርኢት፣ ኣምላኽ «ንኸቢድ ጾራት ንምፍታሕ፣ ... ንግፉዓት ድማ ሓራ ንምግባር» ጸውዖም። ኣብዚ ንዓና ዝምልከት ነገር ኣሎ። ብዙሓት ነፍሳት ብሓጢኣት ተሰኪሞም ኣለዉ። ጾሮም ኪፍታሕ ከም ዝኽእል ብምስባኽን ብግብሪ መንፈስ ቅዱስን፣ «ንግፉዓት ሓራ ኽንገብሮም» ንኽእል ኢና።

ብሓሳብ ጥራይ!

ሓደ ሰብኣይ ከቢድ ከረጺት ጸይሩ ኣብ መገዲ እናኸደ ኸሎ ዝገልጽ ጥንታዊ ኣፈ ታሪኽ ኣሎ። ሓደ መልኣኽ ረኸቦ እሞ እቲ ከረጺት እንታይ ከም ዝሓዘ ሓተቶ። «ጭንቀታተይ» በለ ብዝሓለለ ድምጺ። እቲ መልኣኽ ኪርእዮም እንተ ኸኣለ ሓተተ። ብክብደቱ እናተቓለሰ፣ እቲ ሰብኣይ ነቲ ከቢድ ከረጺት ኣውረዶ እሞ ከፈቶ። ግናኸ ኣብ ውሽጡ ዝኾነ ነገር ኣይነበረን! እቲ መልኣኽ ምስ ሓተቶ፣ ብዛዕባ ትማሊ ይጭነቕ ከም ዝነበረ ፈለጠ፣ ግናኸ እንታይ ትርጉም ኣለዎ? ትማሊ ሓሊፉ! ብዛዕባ ጽባሕ እውን ይጭነቕ ነበረ፣ ግናኸ ገና ኣይመጸን። እቲ ሰብኣይ ድሕሪኡ ነቲ ከረጺቱ ከም ዘየድልዮ ፈለጠ እሞ ብኡብኡ ደርበዮ።

ኣፈ ታሪኽ ጥራይ እኳ እንተኾነ፣ ንዓና ኣገዳሲ ትምህርቲ ይሓዝ። ብዙሕ ሓይሊ ብዛዕባ ዘየድሊ ነገራት ብምጭናቕ ኪባኽን ይኽእል እዩ። ኣብቲ መዝሙር፣ «ኣብ የሱስ እንታይ ዝበለ ዓርኪ ኣሎና» ጆሴፍ ስክሪቨን ከምዚ በለ፣ «ኦህ፣ ክንደይ ንስእን፣ ኦህ፣ ክንደይ ዘየድሊ ስቓይ ንጸር፣ ዅሉ ብጸሎት ናብ ኣምላኽ ስለ ዘይንወስድ!» ክንደይ ! የሱስ ህይወትና ብጭንቀት ዝመልአ ሓሳባት ከይንመልእ ነገረና፣ ግናኸ ንሰማያዊ ኣቦና መዓልታዊ ኽንእመኖ ()።

ንጾራትና ፍወሳ ስለ ዘሎ ንኣምላኽ ምስጋና ይብጻሕ! እግዚአብሔር ኣዝዩ ይፈትወና እሞ ዅሉ ኣብኡ ኸነንብር ይደልየና። ንግበሮ! እሞ ነቶም ብጾራት ዝተሰከሙ ንደሊ፣ ንኸቢድ ጾሮም ድማ ንሕግዞም።

ተዛማጅ ጽሑፋት

ብመጀመርታ ኣብ GTPress ተኣሊዩ። ብሰውራዊ ኣእምሮ ተተርጒሙ፣ ጥቕስታት መጽሓፍ ቅዱስ ከኣ ተኣቲቶም — ዝኾነ ኣገናዕቲ ክፈቱ ኣብ መፅሓፍ ቅዱስ ንኽትንብቡ።

© Bible Society of Ethiopia