ምምላስ ናብ ጽሑፋት

ትንቢታት ልደት፡ ህይወት፡ ሞት የሱስ ዝተፈጸሙ

ጆርጅ ሃውክ
8 መጋ 2022
7 ዝተሓተ ንባብ

ትንቢት ተነጊሩሉ

ኣብ ኣስታት 700 ቅድሚ ከምዚ ኢሉ ጸሓፈ፡ «ንዓና ቘልዓ ተወሊዱልና፡ ወዲ ተዋሂቡና፡ መንግስቲ ድማ ኣብ መንኵቡ ኽትከውን እያ። ስሙ ድማ ግሩም መኻሪ፡ ብርቱዕ ኣምላኽ፡ ኣቦ ዘለኣለም፡ መስፍን ኪኸውን እዩ።» ከምኡ እውን «እግዚኣብሔር ባዕሉ ምልክት ኪህበኩም እዩ፡ ድንግል ክትጸንስ እያ፡ ወዲ ድማ ክትወልድ እያ፡ ስሙ ድማ ኣማኑኤል ክትሰምዮ እያ» (፤ )። ኣብቲ ሓደ ከምዚ ኢሉ ተነበየ፡ «ግናኸ ንስኺ፡ ቤተልሄም ኤፍራታ፡ ኣብ ማእከል ዓሌታት ንእሽቶ እኳ እንተ ዀንኪ፡ ካባኺ ንኣይ ኣብ እስራኤል ገዛኢ ዚኸውን ኪወጽኣኒ እዩ፡ መበቈሉ ኻብ ፡ ዘለኣለም እዩ» ()።

ኣብ ኣስታት 530 ቅድሚ ከምዚ ኢሉ ጸሓፈ፡ «ድሕሪ ስሳን ክልተን ‘ሰሙናት’፡ እቲ ቅቡእ ኪቕንጠጥ እዩ፡ ምንም ድማ ኣይኪህልዎን እዩ» ()። እዚ ናብቲ ድንገታዊ ሞት መሲሕ ዝምልከት እዩ። ስቓይ ብኢሳይያስ ቅድሚኡ ተገሊጹ ነበረ፡ «ምርኣዩ ኻብ ናይ ዝኾነ ሰብ እምብዛ ዝተበላሸወ ነበረ፡ ቅርጹ ድማ ሰብኣዊ መልክዕ ዝሓለፈ ነበረ ... ንሱ ብሰባት ተጸልአን ተነጽገን፡ ሰብ ፡ ምስ ስቓይ ድማ ዝተላመደ ነበረ። ሰባት ገጾም ካብኡ ኸም ዝሓብኡዎ፡ ንሱ ተጸልአ፡ ንሕና ድማ ብኣምላኽ ከም ዝተወቕዐ፡ ብእኡ ኸም ዝተሃርመ፡ ከም ዝተሰቕየ ጌርና ቖጸርናዮ። ንሱ ግና ብሰሪ ገበናትና ተወግአ፡ ብሰሪ ኣበሳታትና ተደቝሰ፤ እቲ ዘምጸኣልና መቕጻዕቲ ኣብኡ ነበረ፡ ብቝስሉ ድማ ሓዊና ... ተጨውየን ተሰቕየን፡ ግናኸ ኣፉ ኣይከፈተን፤ ከም በጊዕ ናብ መሕረዲ ተመርሐ፡ ከም በጊዕ ድማ ኣብ ቅድሚ ጸጕሪ ዝቘርጽዋ ስቕ ከም ዝበለት፡ ከምኡ ድማ ኣፉ ኣይከፈተን። ብጭቈናን ፍርድን ተወስደ። ንዘርኡኸ መን ኪነግር ይኽእል? ንሱ ኻብ ህያዋን ተቘርጸ እዩ፤ ብሰሪ ህዝበይ ተወቕዐ» ()። ስለዚ፡ ነብያት ንሁኔታታት ልደትን ሞትን መሲሕ ተነበዩ።

ሓደ እኳ ዘይተቐብረሉ ቦታ

ዮሴፍን ማርያምን ንምጽሓፍ ህዝቢ ናብ ቤተልሄም ምስ ከዱ፡ ዝረኸብዎ ቦታ ኣብ ግምቦት ናይ ሓደ ቤት እዩ ነይሩ፡ «ኣብኡ ኸለዉ፡ ወዲ ንምውላድ በጽሐ፡ ንሳ ድማ ወዳ ወለደት። ብመሓረም ተጠቕሊሉ ኣብ መብልዕ ማል ኣንበሮ፡ ምኽንያቱ ኣብቲ ቤት ቦታ ኣይነበረን» ()። ስለዚ፡ እቲ መብልዕ ማል ንመሲሕ መብልዕ ኰነ! ንሓደ ሕጻን ክንደይ ዘይተለመደ ቦታ እዩ – እቲ መብልዕ ማል ቅድሚኡ ንኸምዚ ዝኣመሰለ ዕላማ ኣይተጠቕመሉን ነይሩ! እዚ ናይ ኣምላኽ ትልሚ ነበረ፡ ንጓሶት ከም ዝተነገረ። እዚ ድማ ዀይኑ ከም ዝተወልደ የርኢ (2 ቈረንቶስ )።

ድሕሪ ሞት ፡ ዮሴፍ ናይ ኣርማትያስ ነቲ «ኣብቲ ኻብ ከውሒ ዝቘረጾ ባዕሉ» ኣንበሮ ()። እዚ «ሓደ እኳ ዘይተቐብረሉ» ቦታ ነበረ (፤ )። እዚ ድማ ናይቲ «ምስ ረሲኣን ተዋሂቡዎ፡ ብሞቱ ድማ ምስ ሃብታም» ዝብል ትንቢት ፍጻሜ ነበረ ()። እግዚኣብሔር ከም ገበነኛ እኳ እንተ ተሰቕለ፡ ኣብ ሓደ ሃብታም ሰብኣይ ተቐብረ፡ ዮሴፍ ድማ ፍሉይ ኣባል ናይ ኣይሁድ ቤት ምኽሪ ነበረ ()። ከምቲ መዝሙር ኤች. ኤ. በርግ ዝብሎ፦

ኣብቲ መብልዕ ማል ሓደ እኳ ኣይተቐብረን
ኣብቲ ድማ ሓደ እኳ ኣይተቐብረን
ግን የሱስ እቲ እንግዳ
ንሓጥኣን ንምድሓን ዝመጸ።

ተቓውሞ

ሄሮድስ ብዛዕባ ኣይሁድ ምስ ሰምዐ፡ «ተረበሸ፡ ኩላ የሩሳሌም ድማ ምስኡ» ()። ስለዚ፡ ነቶም ሰብ ጥበብ ነቲ ቘልዓ ኺደልዩን ኪነግሩዎን ሓተቶም። ሄሮድስ ብሰብ ጽዋእ ከም ዝተታለለ ምስ ፈለጠ፡ «ኣዝዩ ተቖጥዐ፡ ንኹሎም እቶም ኣብ ቤተልሄምን ከባቢኣን ዝነበሩ ቘልዑ፡ ክልተ ዓመት ንታሕትን፡ ኪቐትል ኣዘዘ» ()። ንሓደ ክኸውን ዝኽእል ተቐናቓኒ ክንደይ ዝኸፍአ ስጕምቲ እዩ! ኣብዚ እዋን እዚ፡ የሱስን ስድራቤቱን ናብ ግብጺ ሃደሙ፡ ክሳዕ ሄሮድስ ዝሞተ።

እቶም ስልጣን ዘለዎም ሰባት ከም ዝተፈራርሑ ተሰምዖም፡ ብጽልእን ተቓውሞን ድማ ምላሽ ሃቡ፡ እዚ ድማ ኣብ ቐጸለ፡ ክሳዕ ብሊቀ ካህናት፡ ኣይሁዳውያን ሽማግለታት፡ ጲላጦስን ሄሮድስን ንሞት ዝተፈርደ። ንህዝቢ እውን ንቐታሊ ባራባስ ኪፈትሑን ንክርስቶስ ኪሰቕሉን ኣተባብዕዎም፡ እኳ ደኣ ንሱ እንተ ነበረ (፤ )። እቲ ኣብ መስቀሉ ዝነበረ ጽሑፍ «የሱስ ናይ ፡ ኣይሁድ» ነበረ፡ ግን እቶም ሊቀ ካህናት እቲ ምልክት «እዚ ሰብኣይ ኣይሁድ እየ ኢሉ» ኪብል ከም ተቓወሙ ()።

ኣብ

እቶም ሰብ ጽዋእ (ወይ መጋውያን፡ ቅዱስ ክፍል ናይ ሜዴስን ፋርስን) ናብ የሩሳሌም ተጓዕዙ፡ ነቲ ሕጻን ንምድላይ፡ ምኽንያቱ «ኮኾቡ ኣብ ረኣዩ»። ነቲ ኮኾብ ምስ ረኣዩ፡ ኣዝዮም ተሓጐሱ፡ ምኽንያቱ ኣብቲ ሕጻን ዝነበረሉ ቦታ ደው በለ ()። ኣምላኽ ንኣቶም ናብ ሓንቲ ፍሉይ ቤት ንምምራሕ ፍሉይ ኮኾብ ተጠቕመ።

ባህርያቶም ኣብ ዝተመዝገበ ብዙሕ ክንመሃር ንኽእል ኢና። ንምምላኹ መጹ። እዚ ሓቀኛ ድሌት ነበረ፡ ከም ናይ ሄሮድስ ርእሰ-ወዳዊ ኣይነበረን። ብሓጐስ መጺኦም «ሰጊዶም ኣምለኽዎ»። (ምልክት )፡ (ሽቶ ንሓጢኣት ዘይብሉ ዝምልከት)ን ከርቤ (መሪር ዕምባባ ንስቓይ ዝምልከት)ን ሃቡ። ንሕናኸ ንጐይታ ንዕላማኡ ኺጥቀመሉ ዝኸውን ህያባት ነምጽእ ?

ኣብ ከሎ፡ ድሕሪ ቐትሪ ንሰለስተ ሰዓታት «ኣብ ልዕሊ ኩላ » ነበረ ()። እዚ ዘገርም ምዃኑ ኣይተርፍን፡ ከም ዝተዘርግሐ ጸሓይ ። ኣብዚ እዚ ንፍርዲ ኣምላኽ ብዛዕባ ሓጢኣት ደቂ ሰብ ጸረ። ድሕሪ እዚ፡ ንመንፈሱ ብምውጻእ ኪመውት መረጸ። «ኣብቲ እቲ መጋረጃ ቤተ ላዕሊ ኽሳዕ ታሕቲ ኽልተ ዀይኑ ተቐደደ። ተናወጸት፡ ኣኻውሕ ድማ ተሰንጠቑ» ()። ስለዚ፡ ነበረ፡ እቲ ኸቢድ መጋረጃ ኣብ ውሽጢ ቤተ – እቲ ናብ ቅድስተ ፡ ኣምላኽ ዝነበረሉ፡ መዓጹ – ኽልተ ዀይኑ ተቐደደ። እዚ ንኣይሁዳውያን ሃይማኖታውያን መራሕቲ ሓደጋ ምዃኑ ኣይተርፍን፡ ምኽንያቱ ነቲ ኣዝዩ ቅዱስ ቦታ፡ ጥራይ ኣብ ዓመት ሓንሳእ ኣብ መዓልቲ ምምሕሓር ሓጢኣት ኪኣቱ ዝፍቀደሉ፡ ኣቃልዐ። እዚ ናይ ኣምላኽ ተግባር ነበረ፡ ምኽንያቱ ኻብ ላዕሊ ኽሳዕ ታሕቲ እዩ ተቐዲዱ፡ ታሕቲ ኽሳዕ ላዕሊ ኣይኮነን።

ምልክት እዚ ፍጻሜ እዚ ኣብ እብራውያን ከምዚ ጌሩ ተገሊጹ ኣሎ፦

ስለዚ፡ ብደም የሱስ ናብ ቅድስተ ንምእታው ስለ ዘሎና፡ ብሓድሽ መገዲ ብመጋረጃ፡ ማለት ብኣካሉ፡ ስለ ዝተኸፍተልና፡ ኣብ ልዕሊ ድማ ዓቢ ኻህን ስለ ዘሎና፡ ብሓቀኛ ብምሉእ ናብ ኣምላኽ ንቕረብ፡ ልብና ኻብ ሕሊና ንምጽራይ ብደም ተረሲሱ፡ ኣካላትና ድማ ብንጹህ ማይ ተሓጺቡ።

እቲ መጋረጃ ንኣካል ይውክል ነበረ፡ ብሞቱ ድማ ኩሎም ምእመናን ኣብ ዝኾነ ብጸሎትን ምስጋናን ናብ ኣምላኽ ኪኣትዉ ይኽእሉ እዮም። እዚ ናይ ኣምላኽ መገዲ ነበረ፡ ናብኡ ንምርኻብ መዓጹ ንምኽፋት ()።

ደራሲ መዝሙር ገሪት ጉስታፍሰን ከምዚ ኢሉ ገለጾ፦

ብጸጋ ጥራይ ክንኣቱ ንኽእል
ብጸጋ ጥራይ ክንቀውም ንኽእል
ብሰብኣዊ ጻዕርና ኣይኮነን
ግን ብደም በጊዕ
ናብ ቅድሜኻ ትጽውዓና
ክንመጽእ ትጽውዓና
ናብ ቅድሜኻ ትስሕበና
ሕጂ ድማ ብጸጋኻ ንመጽእ
ሕጂ ድማ ብጸጋኻ ንመጽእ።

ኣብዚ ፡ ንልደቱ ኸነብዕል ከለና፡ ነዚ ናብ ቅድሚ ኣምላኽ ዝኸፈተ መዓጹ ናይ ምእታው መሰል ክንጥቀመሉ ንኽእል ኢና።

ተዛማጅ ጽሑፋት

ብመጀመርታ ኣብ GTPress ተኣሊዩ። ብሰውራዊ ኣእምሮ ተተርጒሙ፣ ጥቕስታት መጽሓፍ ቅዱስ ከኣ ተኣቲቶም — ዝኾነ ኣገናዕቲ ክፈቱ ኣብ መፅሓፍ ቅዱስ ንኽትንብቡ።

© Bible Society of Ethiopia