መዝሙራት ናይ ሓዘን: ንኣምላኽ ብእምነት መጽሓፍ ቅዱስ ምምራር

መዝሙራት ናይ ሓዘን –

ንኣምላኽ ምምራር

ንዘመናት፣ መዝሙራት ኣብ ልቢ እቶም ኣብ እስራኤልን ኣብ ቤተ ክርስቲያንን ዝነበሩ ምእመናን ጽቡቕ ስምዒት ፈጢሮም እዮም። ንሳቶም ብዛዕባ ናይ ህይወት ሓቀኛ ተመክሮታት ብዘይተወሰነ ቋንቋ ይዛረቡ፣ እዚ ድማ ንርእስና እንርእየሉ መስትያት ይሕዝ። ንሳቶም ሓጎስን ሓዘንን፣ ምዕባይን ምጕዳልን፣ ምትእምማንን ተስፋ ምቝራጽን – ኩሉ እቲ ንዕለት-ዕለት እንመክሮ ሰብኣዊ ስምዒታት የንጸባርቑ። ንሳቶም ብሓቀኛን ብግልጽን ብዛዕባ ሓቀኛ ህይወት ይዛረቡ። ይኹን እምበር፣ እዚ ባህርያት እዚ እዩ ብዙሕ ግዜ ኣብ መንጎ ክርስትያናት ንዘሎ ዘይምቹእነት ዝሕግዝ።

ሓቀኛ ህይወት

መዝሙራት ሓዘን ብዛዕባ ሓቀኛ ህይወት፣ ብዛዕባ እቲ ኣብዛ ሓጢኣተኛ ዓለም እቶም ምእመናን ንዕለት-ዕለት ዝገብርዎ ቃልሲ ይዛረቡ። ንሳቶም ካብ ኣሉታዊን ብዙሕ ግዜ ግራህ ዘብልን ተመክሮታትን ፈተናታትን፣ ናይ ውልቀ ሰባትን ናይ ህዝቢ ኣምላኽ ብሓፈሻን ይፍጠሩ። ስለዚ ንሳቶም ነቲ ኣብ ከምዚ ዝኣመሰለ እዋናት ህይወት ዝረአ ስምዒታትን ምላሻትን የንጸባርቑ።

ሓደ ኻብቲ ምላሻት፣ ኣብ መዝሙራት ሓዘን ድማ ብብዝሒ ዝረአ፣ ምምራር እዩ (መዝሙር 6, 10, 13, 22, 35, 39, 42, 43, 44, 60, 74, 77, 79, 80, 85, 88, 89, 90, 102, 108)። እዚ ፍሉይ ገጽታ ናይ መዝሙራት ሓዘን ኣብ መንጎ ብዙሓት ክርስትያናት ዘይምቹእነት ከስዕብ ይኽእል እዩ፣ ከመይሲ ንሕና ብሓፈሻ ምምራር ዘይግባእ ከም ዝኾነ ንስምዕ። ደሓር እኮ፣ እግዚኣብሔር ምሳና ከም ዝኸውን ተዛሪቡ እዩ፣ መንፈስ ቅዱስ ድማ ንምርሓናን ንምጽንናዕናን ኣብ ውሽጥና ኺነብር ለኣኸ። መንፈስ ካብ ሰይጣን ዝዓቢ ምዃኑ ኣረጋጊጹልና እዩ፣ ስለዚ ንሕና ድማ ንዕለት-ዕለት ብምትእምማንን ብእምነትን ኣብ ሓይሊ ምድሓኑ ክንነብር ይግባእ።

እዚ ነገራት እዚ ሓቂ እኳ እንተኾነ፣ ህይወትና ኩሉ ግዜ ብኸምዚ ዝኣመሰለ እምነትን ዕግበትን ከም ዘይትግለጽ ክንእመን ኣሎና። ፈተናታት ኣብ ሓቀኛ ህይወት ይለዓሉ፣ ንሕና ድማ ብዙሕ ግዜ ስለምንታይ ከም ዝኾነ ንሓስብ፣ ወይ እዚ ክሳዕ መዓስ ክቕጽል ከም ዘለዎ ንሓትት። እቲ ሓሳብ ንምዕፋን እንተጸዓርና እኳ፣ ሓድሓደ ግዜ ኣምላኽ ብዛዕባና ረሲዑና ድዩ ንሓስብ። እዚኣቶም እዮም ሓቅታት ህይወት፣ እዚኣቶም ድማ እዮም እቶም ብዘይሓፍረት ኣብ መዝሙራት ሓዘን ዝረአ ስምዒታት።

ሓቀኛነትን ግልጽነትን

ብኣንጻር ናይ ሎሚ ክርስትያናት፣ እቶም ኣብ እስራኤል ዝነበሩ ምእመናን ንሕቶታቶምን ንብስጭቶኦምን ንኣምላኽ ብግልጺ ንምግላጽ ኣይተሰከፉን። ንሕና ምስ ኣምላኽ ግልጽታት እንተኾንና እኳ፣ ኣገላልጻና ስልጡንን ኣወንታዊን ብብዙሕ ምስጋና ዝተሰነየን ክኸውን ኣለዎ ንብል። ይኹን እምበር፣ ኣብ ግልጽነቶምን ሓቀኛነቶምን እቶም መዝሙር ደረፍቲ ምምራር ጥራይ ኣይገለጹን፣ ንኣምላኽ ከም ዝኸስሱ እውን ገለጹ። ንኣብነት፣ እቶም መዝሙር ደረፍቲ ኣምላኽ ከም ዝነጸጎም ይዛረቡ (መዝሙር 43:2፤ 44:9,23-24፤ 60:1,10፤ 74:1፤ 77:7፤ 88:14፤ 89:38፤ 108:11)፣ ንርእሱ ከም ዝሓብአ (መዝሙር 10:1,11፤ 13:1፤ 44:24፤ 88:1፤ 89:46)፣ ከም ዝረሰዖም (መዝሙር 10:12፤ 13:1፤ 42:9፤ 44:24፤ 74:19,23: 77:9)፣ ርሑቕ ወይ ዘይበጽሕ ከም ዝኾነ (መዝሙር 10:1፤ 22:2,11,19፤ 44:9)፣ ከም ዝድቅስ (መዝሙር 44:23)። ንሳቶም ከም ንቑሕ ጸላኢ እውን ይርእይዎ (መዝሙር 6:1-2፤ 42:7፤ 88:7,16-17፤ 102:10,23) ከምኡ እውን ሓሪቑ (መዝሙር 22, 39, 44, 88, 90)።

ብኸምዚ መገዲ ንኣምላኽ ከቕርብዎ ጥራይ ዘይኮኑስ፣ ብቐጥታ ይሓትትዎ፣ ብዙሕ ግዜ ድማ ብኸሳሲ ድምጺ: “ስለምንታይ ርሑቕ ደው ትብል?” (መዝሙር 10:1)፤ “ስለምንታይ ትድቅስ?” (መዝሙር 44:24)፤ “ክሳዕ መዓስ፣ ጐይታይ? ንዘለኣለምዶ ንርእስኻ ክትሓብእ ኢኻ?” (መዝሙር 89:46)፤ “ክሳዕ መዓስ እዩ ባርያኻ ክጸውር ዘለዎ? ንኣባይ ዘሳድዱኒ መዓስ ክትፈርዶም ኢኻ?” (መዝሙር 119:84)፤ “ጐይታይ፣ ናይ ጥንቲ ዘይተለዋዋጢ ፍቕርኻ ኣበይ እዩ?” (መዝሙር 89:49) ንሳቶም ንጭንቀቶም ብብርሃን ኣምላኽ ከም ጐይታ ህይወት፣ ንእሙናት ህዝቡ ብበረኸት ዝበዝሐ ህይወት ከም ዝተመባጽዐ ይትርጕምዎ። ሰብኣዊ ሓጢኣት እቲ ሕጂ ዘሎ መከራ መበገሲኡ እኳ እንተኾነ፣ ሓድሓደ ግዜ ቝጥዓ ኣምላኽ ካብቲ ዝግባእ ንላዕሊ ከም ዝቐጸለ ይረአ። ካልእ ግዜ ድማ እቶም መዝሙር ደረፍቲ ኣምላኽ ከምዚ ዝኣመሰለ ፈተናታት ንኽፈቅድ መሰረት ክርእዩ ኣይክእሉን። ኣምላኽ ምስ ባህርዩ ብኣንጻሩ ዝኸይድ ይመስል፣ ክሳዕ እቲ ናይ ገዛእ ርእሱ ስም ዝጕዳእ።

እዚ ዘይምስምማዕ እዚ ንኣምላኽ የቕርብዎ፣ ንሳቶም ድማ ሕጂ ዘሎ ንጥፈታቱ ንኣታቶም ብኸመይ ከም ዝርእይዎ ብልክዕ ይነግርዎ። ኣምላኽ ቅድሚ ሕጂ ንርእሱ ንኣታቶም ከም ዝገለጸ ክኸውን ይሓትትዎ። ስለዚ፣ እቶም መዝሙር ደረፍቲ ምስ ኣምላኽ ንምምስሳል ኣየድለዮምን። ንሳቶም ንስምዒታቶም ብጽቡቕ ከም ዝፈልጥ ይፈልጡ ነበሩ፣ ኣብ ፍቕሩን ምድላይን ንኣታቶም ድማ ብኹሉ ሓቀኛነትን ግልጽነትን ተዛረብዎ። ንመከራኦም ሓቂ ከም ዘይነበረ ብምምስሳል ንምግላጽ ኣይፈተኑን።

እቲ መዝሙራት መጀመርታ ዘስዕበልና ዘይምቹእነት እኳ እንተኾነ፣ ንሕና ክርስትያናት ነቲ መዝሙራት ካብቲ ዝመጽእዎ ጭንቀት ልቢ ከይንቐንጥሎም ክንጥንቀቕ ኣሎና፣ ምኽንያቱ ብግልጽነቶም ዘይምቹእነት ስለ ዝስምዓና። እቲ ኣብ መንጎ ሃይማኖታዊ እምነታት እቶም መዝሙር ደረፍትን ሓቅታት ናይ ሕጂ ተመክሮኦምን ዘሎ ፍልልያት፣ ነቲ መሰረት ናይቲ ሓዘን ባዕሉ ዝኾነ ስውር ጥርጣረን ተስፋ ምቝራጽን የረጋግጽ። እቲ ምምራር፣ ተቓውሞ፣ ከምኡ እውን ምሕጽንታ ናብ ኣምላኽ ኩሉ ብብስጭት ናይ ብርቱዕ ቃልሲ ዝመጸ እዩ። ብዘይካ እቲ ቃልሲ እቲ ናብ ኣምላኽ ዝቐንዐ ሕቶታት ትርጉም ኣልቦ ምኾነ። ስለዚ ንሕና ከም ክርስትያናት ነዚ ኩሉ ቃልሲ፣ ክሲ፣ ከምኡ እውን ሕቶታት ከም መእተዊ ናብ ድሕሪኡ ዝመጽእ ናይ ምትእምማን ኣምልኾታት ጥራይ ከይንትርጕሞ ኣገዳሲ እዩ። እዚ ንስቃይ ናይቲ ዝተወልዱሉ ቃልሲ ዘይምግደስ ምዃኑ እዩ፣ ብተመሳሳሊ ድማ ነቲ ኣብዚ መዝሙራት እዚ ንዓና ዘሎ ኩሉ ምጽንናዕን ትምህርትን ክንሰርቖ እዩ።

ምስ እምነት ዝተሓዋወሰ

እቲ ምምራርን ምሕታት ኣምላኽን ናይቶም መዝሙር ደረፍቲ ኩሉ ግዜ ኣብ ኣውድዕ ምትእምማንን እምነትን ከም ዝለዓል ምብሓት ኣገዳሲ እዩ። ኩሉ ግዜ ናይ ምሕጽንታን ምሕታት ጣልቃ ምእታው ኣምላኽን ኣሎ። ስለዚ፣ እቶም መዝሙር ደረፍቲ ንሓቂ ምድላው ኣምላኽ ኣይነጽጉን፣ የግዳስ ናይ ቃልሲ፣ ናይ ምትሕርራም ምስ ዘይምስምማዕ ናይ እምነታቶምን ናይ ዝሓለፈ ተመክሮኦም ናይ ምድላይ ኣምላኽን ምስ ሕጂ ዘለዎም ጸገም የርእዩ።

እቶም መዝሙር ደረፍቲ ንእግዚኣብሔር ምጽዋዕ ከም ዘየቋርጹ ምዃኑ፣ ብእምነት ገና ናብኡ ከም ዝጥምቱ፣ ዕድሎም ኣብ ኢዱ ምዃኑ ድማ ብምሉእ ከም ዝፈልጡ የርኢ። ንሱ ጥራይ እዩ ብሓቂ ዝሓልየሎም፣ ንሱ ጥራይ ድማ እዩ ነቲ ሕጂ ዘለዎም ቅልውላው ክፈትሖ ዝኽእል። ዝኾነ ይኹን ምድሓን ካብ ኣምላኽ ጥራይ ዝመጽእ ጥራይ ዘይኮነስ፣ መልሲ ንሕቶታቶም እውን ኣብኡ ጥራይ ክርከብ ይኽእል። ስለዚ፣ እቲ ብግልጽን ሓቀኛን ዝኾነ ምትእስሳር ምስ ኣምላኽ ዝግበር ምሕጽንታ፣ ንቶም መዝሙር ደረፍቲ፣ ትርጉም ህይወት ምስ ኣምላኽን ፍቕሩን ምድላይን ከም ዝተኣሳሰረ የርኢ።

ተወሳኺ ድማ፣ ካብቲ መዝሙራት ሓዘን፣ እቲ ሓሳባት እቶም መዝሙር ደረፍቲ ኣብ ህይወት ጥዕናን ሰላማዊ ድሕነትን ከም ዘይተሰረተ ክረአ ይኽእል። ቀንዲ ድሌቶም ምምላስ ርክቦም ምስ ያህዌ እዩ፣ እዚ ርክብ እዚ ድማ እቶም መዝሙር ደረፍቲ ንኣምላኽ ከም ዘመስግኑን ምስ ኩሎም እሙናት ህዝቡ ከም ዝሕጐሱን የርኢ። ኣምላኽ ሓሪቑ፣ ዘይርአ፣ ከምኡ እውን ጸላኢ ኮይኑ ኣብ ዝረኣየሉ እዋናት እኳ፣ ቀንዲ ጸሎት እቶም መዝሙር ደረፍቲ ንምምላስ ርክብ እዩ። ንሳቶም ንምግላጽ ዘይተለዋዋጢ ፍቕሩን ግሩም ግብሩን ይናፍቑ፣ እዚ ድማ ስሙ ንኸመስግኑ እዩ። እዚ ካብ ስቓይ ዝመጽእ ምሕጽንታ፣ ብሓቀኛ ባህርዩ ክትርጎም ኣለዎ፣ ማለት ንምምላስ ርክብ ምስ ኣምላኽ ከምኡ እውን ንበረኸቱ ምናፋቕ።

ስለዚ፣ እቲ መዝሙራት ሓዘን ብንጹር የርኢ፣ እምነት መጽሓፍ ቅዱስ፣ ንሓቅታት ህይወት ክትገጥም ከላ፣ ብዘይ ምትሕርራምን ብዘይ ሓፍረትን ብግልጽን ሓቀኛን ዝኾነ ምይይጥ ምስ ኣምላኽ ትነብር። እቲ መዝሙራት ሓዘን ንኣምላኽ እዩ ዝቐንዕ፣ ንኻልእ ሰብ ኣይኮነን። እቲ ዘጕሂ ጉዳያት ክትሓዝን ክትፍታሕን ዘለዎ ኣብ ቅድሚ ኣምላኽ ጥራይ እዩ። ኣብ ካልእ ቦታ ምእመናን ዝዓበየ ጥርጣሬኦም፣ ዝመርዘዘ ምጕርምራሞም፣ ከምኡ እውን ዝዓመቚ ቝጥዓኦም ክገልጹ ኣይክእሉን።1 “ጥርጣሬን ተስፋ ምቝራጽን ኣብ ካልእ ብተስፋ ዝመልአ እምነት ዝርከቡ ንኡሳን ስጕምታት ጥራይ ኣይኮኑን። ንሳቶም ብሓቂ ንተመክሮ እምነት ኣገዳሲ እዮም።” 2 ኣብ ቅድሚ ኣምላኽ፣ ብግልጽን ሓቀኛን ዝኾነ ምይይጥ ምስኡ፣ እቲ ዝዓመቚ ስቓይና ናብ ምትእምማን እምነት ይቕየር።

ቅርጺ እምነት

መዝሙራት ሓዘን ንሓደ ፍሉይ ቅርጺ የንጸባርቑ፣ እዚ ቅርጺ እዚ ድማ ነዚ ዝዓብለለ ባህርይ እምነት የርኢ። ኣብ መዝሙራት ሓዘን ክልተ ቀንዲ ክፍሊ ኣሎ። እቲ ቐዳማይ ምሕጽንታ እዩ – ንኣምላኽ ምጽዋዕ፣ ምምራር፣ ምሕጽንታ፣ ምኽንያት፣ ከምኡ እውን መርገም ዝሓውስ። እቲ ካልኣይ ምስጋና እዩ – ናይ ምትእምማን መግለጺታት፣ ክፍሊት መብጽዓታት፣ ከምኡ እውን ምስጋና ዝሓውስ።

እዚ ነገራት እዚ ሰለስተ ተግባራት የገልግል። እቲ ቐዳማይ እቲ ምይይጣዊ፣ ኪዳናዊ ኣውድዕ ዝምስርት መኽፈቲ ጽውዓ እዩ – ማለት፣ ኣምላኽ ብሰንኪ ዝሓለፉ መብጽዓታት ንመዝሙር ደራፊን ህዝብን ጣልቃ ከም ዝኣቱ ይጽበ (መዝሙር 4:1፤ 5:1፤ 12:1፤ 16:1፤ 17:1)። እቲ ካልኣይ ድማ ምግላጽ ናይቲ ዘሕዝን ኩነታት እዩ – ሕማም ይኹን (መዝሙር 6:2፤ 13:3፤ 22:14-15፤ 38:5-6፤ 39:4-6)፣ ብሕታዊነትን ስምዒት ምጥላምን (መዝሙር 13:1-4፤ 17:9,13፤ 35:4፤ 38:12፤ 55:3፤ 56:2፤ 64:1-6)፣ ሓፍረትን ውርደትን (መዝሙር 4:2፤ 22:6-7, 17፤ 69:19) ወይ ሞት (መዝሙር 28:1፤ 59:3፤ 88:3-9)፤ ምስኡ ድማ ምኽንያታት ወይ ምትብባዕ ኣምላኽ ንኽምልስ፣ ንስም ኣምላኽ ምሕጽንታ (መዝሙር 13:4፤ 25:11፤ 57:5)፤ ንዝሓለፈ ተግባር ኣምላኽ ምሕጽንታ፣ ምስኡ ድማ ክሰማማዕ ዝግባእ (መዝሙር 22:4-5፤ 143:5)፤ ጌጋ ናይቲ ተዛራቢ (መዝሙር 25:11፤ 38:18)፤ ንጽህና ናይቲ ተዛራቢ (መዝሙር 26:3-7፤ 35:7፤ 69:7)፤ መብጽዓ ምስጋና (መዝሙር 6:5፤ 22:22)፤ ዘይምኽኣል ናይቲ ተዛራቢ (መዝሙር 25:16፤ 55:18፤ 69:17፤ 142:4)፤ ከምኡ እውን ምትእምማን ናይቲ ተዛራቢ (መዝሙር 17:8-9፤ 22:9-10፤ 43:2፤ 57:1፤ 71:6)። ሳልሳይ ድማ መግለጺታት ምትእምማን ምስማዕ፣ ምስቲ ዝተለወጠ ተግባር ወይ ዝተፈጸመ ወይ ብምሉእ ዝተረጋገጸ ንኽኸውን (መዝሙር 13:5-6፤ 17:15፤ 28:6፤ 69:33)፤ ምስጋናን ምስጋናን ኣብ ማሕበር ብሰንኪ ምስማዕ (መዝሙር 7:17፤ 16:9-11፤ 22:22-31፤ 35:27)፣ ከምኡ እውን ክፍሊት ዝተመባጽዑ መብጽዓታት (መዝሙር 54:6-7፤ 56:12-13)።

እዚ ቅደም ተኸተል ሓሳብ ኣብቲ መዝሙራት ሓዘን ከም መግለጺ ናይ እምነት ናይቲ መዝሙር ደራፊን ናይ እግዚኣብሔር እሙንነትን ክረአ ይግባእ። ብምትእምማን ናይቲ መዝሙር ደራፊ ንእግዚኣብሔር ክቐርብ ከሎ ይጅምር፣ ብምስጋና ዝመልአ ምትእምማን ድማ ኣብኡ ይዛዘም። ኣምላኽ ንምሕጽንታ ጥራይ ዘይኮነስ መልሲ ሂቡ፣ እቲ ርክብ ናይቲ ተዛራቢ ምስ እግዚኣብሔር ድማ ተረጋጊጹ። ስለዚ እቲ መዝሙር ደራፊ ንእምነቱ ኣርእዩ፣ እግዚኣብሔር ድማ ንሓይሉን እሙንነቱን።

መደምደምታ

እቲ መዝሙራት ሓዘን ንዓና የቕርቡልና፣ ከምኡ እውን ንዓና ይገልጹልና፣ ሓቅታት ናይቲ ኣብ ህይወት ምእመናን ኣብ ሓጢኣተኛ ዓለም ዘሎ ቃልሲ። ንሳቶም ብግልጽን ሓቀኛን ዝኾነ መገዲ ነቲ ብዙሕ ግዜ ምስ ሓዘን ዝመልኦ ፈተናታት ዝመጽእ ጥርጣሬታት፣ ሕቶታት፣ ከምኡ እውን ብስጭት የርእዩ። ይኹን እምበር፣ እዚ ግልጽነትን ሓቀኛነትን እዚ ኩሉ ግዜ ብኣውድዕ ርክብ ምስ ኣምላኽ፣ ከምኡ እውን ኣብኡ ንምድሓንን ንሕቶታት መልሲ ንምርካብን ብምትእምማን ይግለጽ። እቲ ናይዚ ፈተናታት እዚ መወዳእታ ውጽኢት ድማ ምሕዳስ ምትእምማን ናይቲ ምእመን ኣብ እሙንነት እግዚኣብሔር፣ ከምኡ እውን ምስጋና ንስሙ እዩ።

መወዳእታ ማስታወሻታት

1. ዋልተር ብሩገማን፣ “ካብ ስቓይ ናብ ሓጎስ፣ ካብ ሞት ናብ ህይወት፣” ትርጉም: መጽሔት መጽሓፍ ቅዱስን ስነ-መለኮትን፣ ጥ. 28, (1974), ገጽ 4።
2. ሳሙኤል ኢ. ባለንታይን፣ እቲ ስውር ኣምላኽ: ምሕባእ ገጽ ኣምላኽ ኣብ ብሉይ ኪዳን፣ ኦክስፎርድ ስነ-መለኮታዊ ሞኖግራፋት፣ ኣርታዒያን ጄ. ባርን ካልኦትን፣ (ኦክስፎርድ: ኦክስፎርድ ዩኒቨርሲቲ ፕረስ፣ 1983)፣ ገጽ 173።