ኣብ ቅዱሳት ጽሑፋት፡ ንትምህርትና እተዋህቡ፡ መንፈስ ኣምላኽ ኣብ ገለ ጉዳያት ንህዝቡ ዝርዝር ታሪኽ ከም ዝነፍስ ተሓጒሱ እዩ። ብዛዕባ ኣብርሃም፡ ብዛዕባ ያእቆብ፡ ብዛዕባ ዮሴፍ፡ ብዛዕባ ምግባርን ተግሳጽን ኣምላኽ ንምምሃር ብዙሕ ተመዝጊቡ ኣሎ።
ግናኸ ብዛዕባ ገለ ሒደት ጥራይ ኢና እንፈልጥ፡ እዚ ሒደት እኳ እንተኾነ ኣገዳሲ እዩ። ክንደልዮም ከለና ኣይመጹን። ኣብ ሓደ ጉዳይ ከም ዓይነት ጐይታና የሱስ ክኸውን ይኽእል እዩ—ከም መልከጼዴቅ ኣብ ዘፍጥረት 14። ኣብ ካልእ ጉዳይ ከኣ ንመንገዲ ምእመናን ገለ ኣገዳሲ ትምህርቲ ንምምጻእ፡ ከምቲ ኣብ 1 ዜና መዋእል 4፡9-10 ብዛዕባ ያቤጽ ዘሎ። ንሓጺር እዋን ብዛዕባ እዚ ዳሕረዋይ ኣብነት ንሓስብ።
ኣብ ማእከል ስማት ወለዶ ይሁዳ ብዘይተጸበናዮ እዩ ዝቐርብ። ምስ ዓሌት ይሁዳ ተተሓሒዙ ድዩ ነይሩ? ክኸውን ይኽእል እዩ ግን ክንብል ኣይንኽእልን። ብዛዕባ ወለዱ ኣይተነገርናን። ሰበይቲ ወይ ስድራቤት እንተ ነበሮ ኣይንፈልጥን። ኣብ ጉዳዩ፡ ከምቲ ብዙሕ ግዜ ዝኸውን፡ ክንፈልጦ እንምነዮ ብዙሕ ነገር ተኸዊሉ እዩ። ንሓደ ነገር ጥራይ ምፍላጥ ኣየድልን እዩ። ግናኸ ብዛዕባ ታሪኽ ህይወቱ ብሓጺሩ እተነግረና ንኹላትና በረኸትን ትምህርትን ዝመልኦ እዩ፡
ያቤጽ ከኣ ካብ ኣሕዋቱ ዝኸበረ ነበረ። ኣዲኡ ድማ ያቤጽ [ማለት፡ ሓዘንተኛ] ኢላ ሰመየቶ፡ ከመይሲ ብሓዘን ወለድክዎ በለት። ያቤጽ ከኣ ንኣምላኽ እስራኤል ጸዊዑ፡ ኣባርኸኒ፡ ዶበይ ከኣ ኣስፍሓለይ፡ ኢድካ ድማ ምሳይ ትኹን፡ ካብ ክፉእ ከኣ ኣድሕነኒ፡ ከይሓዝነኒ በለ። ኣምላኽ ከኣ ዝለመኖ ሃቦ።
ያቤጽ “እቲ ሓዘንተኛ” እዩ። ንኣና ነዚ ናይ ሰባት ዓለምና ከምጽኣልና ይኽእል እዩ፡ ከመይሲ፡ “ሰብ ካብ ሰበይቲ እተወልደ፡ ሓጺር ዕድመ ዘለዎ፡ ብጭንቂ ዝመልአ እዩ።” ብሕማምን ሓዘንን ናብ ዓለም ይመጽእ፡ ብሕማምን ሓዘንን ከኣ መንገዱ ይቕጽል። “ኩሉ ሰብ ኣብ ዝበለጸ ኩነታቱ ብሓቂ ከንቱ እዩ” በለ እቲ መዝሙራዊ። “ምእንቲ ኹሉ መዓልትታቱ ሓዘን እዩ፡ ዕዮኡ ድማ ጓሂ እዩ፡ እወ፡ ልቡ ብለይቲ ኣየዕርፍን እዩ። እዚውን ከንቱ እዩ።” ከምኡ ድማ ሰሎሞን ኣብ መጽሓፍ መክብብ ጨደረ፡ እቲ መጽሓፍ ከምዚ ተገሊጹ እዩ፡ “ናይ ዝሞተ ዓለም መቓብር መዝሙር፡ እቲ ዝዓበየ ልኡል ከኣ ቀንዲ ሓዘንተኛ።” እቲ ዝጥበብ ሰብኣይ—ኩሉ ኣብ ትሕቲ ጸሓይ ዘሎ ፈቲኑ—ብሚዛን መዚኑ—“ጎደሎ” ኢሉ ጽሒፉ እዩ።
ኣብ ኤድን ንቀዳመይቲ ኣዴና ሄዋንን ንቀዳማይ ኣቦና ኣዳምን እተነግረ ነገር ኣረጋጊጹ እዩ። ሓዘን ንነፍሲ ወከፍ ካብ ገነት ወጻኢ ዝኸውን ግደ እዩ ነይሩ። እዚ ናይ ሓዘን ቀዳማይ ምጥቃስ እዩ። እቲ ዳሕረዋይ ምጥቃስ ኣብ ራእይ 21፡4 ይርከብ፡ ኣብኡ ብዛዕባ እቲ ናይ ዘለኣለም ሓጐስ ዝመልኦ ኩነታት ናይቶም ዝድሓኑ ከምዚ ተባሂሉ ኣሎ፡
ኣምላኽ ከኣ ንብዘሎ ንብዓት ካብ ኣዒንቶም ክድምስስ እዩ። ድሕሪ ደጊም ሞት ኣይኪህሉን እዩ፡ ሓዘን ወይ ኣውያት ድማ ኣይኪህሉን እዩ፡ ድሕሪ ደጊም ስቓይ ኣይኪህሉን እዩ፡ ከመይሲ እቲ ናይ ቀደም ሓሊፉ እዩ።
ንብዓት፡ ሞት፡ ሓዘን፡ ኣውያት፡ ስቓይ—ሰባት ንሓቂ ክሓብኡን ንሓቂ ክርስዕዎን ካብ ኣምላኽ ወጻኢ ክሕጐሱ ክጽዕሩ እኳ እንተኾኑ፡ እዚ እንታይ ዝበለ ምጥቕላል ናይቲ ዘሎ ኩነታት እዩ።
ብሓቂ ብጹኣን እዮም እቶም ካብ ብርሃን ጸሓይ ዝበለጸ ብርሃን ዝረኣዩን፡ ኩሉ ኣብ ትሕቲ ጸሓይ ዘሎ ንጥቕሞም ከም ዝሰርሕ ዝፈልጡን።
እቲ ሓዘንተኛ ያቤጽ ናብ ኣምላኽ—ናብ ኣምላኽ እስራኤል—እዩ ዝምለስ። “ኣምላኽ እስራኤል” ኣብ ዝምድናን በረኸትን ዝፍለጥ እዩ። እቲ ዝሰንከለ ያእቆብ ብእምነት ነቲ ዝተቓለሶን ዘሰንከሎን ሓሊፉ። እቲ ዝሰንከለ ያእቆብ ዝተጣበቐ ያእቆብ ኮነ፡ እቲ ዝተጣበቐ ያእቆብ ከኣ ዝሰዓረ ያእቆብ ኮነ። ኣብኡ ኣብ ጵኒኤል ከኣ “ሓይሊ ነበሮ…ኣብሊጹ፡ በኸየ፡ ለመነ” በለ፡ በዚ ድማ እስራኤል ዝብል ስም ረኸበ፡ እዚ ድማ “ልኡል ምስ ኣምላኽ” ማለት እዩ፡ ተባረኸ ድማ። ያቤጽ ነቲ ንያእቆብ ከምኡ ዝሓለዮን ዝባረኾን ለመኖ። ካብ ጭንቂ፡ ናብቲ ጸሎት ዝሰምዕን ክንዝክሮ ዝሕጐስን፡ ናይ ልባዊ ድሌትና ኣውያት ከነልዕል ንኽእል ኢና። እቲ ጽሑፍ “ሓደ ካባኻትኩም ጭንቂ እንተ ኣጋጢምዎ፡ ይጸሊ” ይብል። ንኣና ኣብዚ ሕጉስ ክርስትያናዊ ዘመን እዚ፡ እቲ ምሉእ ምግላጽ ተዋሂቡና እዩ። ኣቦ፡ ወዲ፡ መንፈስ ቅዱስ ተገሊጾም እዮም። “ንኣቦ ንጽውዕ”። ብክርስቶስ “ብሓደ መንፈስ ናብ ኣቦ ምእታው ኣሎና”። ከም ፍቓዱ ድማ እንሓትት እንተኾይና፡ ከም ዝሰምዓና ንፈልጥ ኢና።
ንዝርዝራት ጸሎት ናይዚ ሓዘንተኛ ክንምርምር ንኽእል ኢና፡ ንኣና ዝኸውን ተግባራት ድማ ክንረክብ ኢና።
ኦ! ብሓቂ ኣባርኸኒ።
ኣብ ኣምላኽ እስራኤል ዘለዎ ምትእምማንን ኣብ በረኸት ዘለዎ ምትእምማንን ተሰምዖ። የሆዋ፡ ኣምላኽ እስራኤል ንህዝቡ ከም ዝባርኽ ተስፋ ሂቡ ነይሩ፡ ያቤጽ ከኣ ኣብ ፍሉይ ጉዳዩ ንምፍጻም ናብኡ ይመጽእ። ንሕና ክርስትያናት ምሉእ ብምሉእ ተዋሂብና ኢና። ኣብ ሰማያዊ ቦታታት ብክርስቶስ ብኹሉ መንፈሳዊ በረኸት ተባሪኽና ኢና። ግናኸ ኩሉ ናትና እኳ እንተኾነ፡ ስፍሓቱን፡ ንውሓቱን፡ ዕምቁን፡ ቁመቱን ንምፍላጥ ኣዒንቲ ልብና ክኽፈታ ኣለወን። ጸሎት ሃዋርያ ጳውሎስ ኣብ ኤፌሶን 1ን 3ን ጸሎትና ድዩ ኢልና ንርእስና ንሕተት? ክንገብር ኣሎና።
ዶበይ ከኣ ኣስፍሓለይ።
ዝዓበየ ስፍሓት መሬት ይምነ ነይሩ—ንዝያዳ መሬት፡ ኣዒንቲ ኣምላኽ ካብ ሓደ ዓመት ናብ ካልእ ዓመት ዝርኣያኦ። ገና ብዙሕ ክውረስ ዝግብኦ ነይሩ ይኸውን—እቲ እተመደበሉ ግደ ኣይረገጸን ነይሩ፡ ነቲ ብሕጊ ናቱ ዝኾነ ንምእታውን “ንብረቱ ንምውራስ” ንምውጋእን ይጅምር ነይሩ። እዚ ኣተሓሳስባናን ተግባርናን ክኸውን ኣለዎ። ኩሉ ናትና ዝኾነ ንምውራስ ብሓይሊ ናብ ቅድሚት ክንጓዓዝ ኣብ ክንዲ ንገዛእ ርእስና ብዝረኸብናዮ ክንዕገብ ኩሉ ግዜ ኣብ ሓደጋ ኢና።
ኢድካ ድማ ምሳይ ትኹን።
ነቲ ንርእሱ ዝገለጸሉ መሪሕነትን ደገፍን ይናፍቕ ነይሩ። ንኣምላኻዊ ሓገዝ ዘለዎ ድሌት ተማሂሩ ነይሩ፡ ስለዚ ድማ ንሓገዝ ኣምላኽ እስራኤል፡ ኣብቲ ዝገብሮ ዝነበረ ይልምን። ኢድ እቲ ንበረኸትና እተዘርግሐት ኩሉ ዝኽእል ምዃና፡ ኩሉ ግዜ ካብ ላዕሊ ሓገዝ ከም ዘሎናን ንግዜኡ ዝኸውን ጸጋ ከም ዘሎናን ብምፍላጥና ሕጉሳት ኢና። ስለዚ ጳውሎስ ኩሉ ሰብኣዊ ሓገዝ ምስ ተሳእነ፡ “ግናኸ ጐይታ ምሳይ ደው በለኒ እሞ ኣበርትዓኒ” ክብል ከኣለ። ጐይታና “ኣብ ሰማይን ኣብ ምድርን ኩሉ ስልጣን ተዋሂቡኒ እዩ…እንሆ፡ ኩሉ ግዜ ምሳኻትኩም እየ” ኣይበለን ድዩ? ስለዚ ደጋጊምና ካብ ዘይውዳእ ሃብቱ ክንወስድ ንኽእል ኢና።
ካብ ክፉእ ከኣ ኣድሕነኒ፡ ከይሓዝነኒ።
ምድሓን ከም ዝግበረሉ ወይ መዕቆቢ ከም ዝግበረሉ ይናፍቕ ነይሩ፡ ስለዚ እቲ ሓዘንተኛ—ብሰንኪ ክፉእ ሓዘን ከይህልዎ። ምስ ኣምላኽናን ኣቦናን እንታይ ዝበለ ጸጋ ኣሎ፡ ጸጋ ንሓጢኣትና ከም ዘጽርየልና፡ ንዘለኣለም ከም ዘጥፍኦም፡ ንኩነታትና ድማ ከም ዝእዝዝን ዝቆጻጸርን፡ ንሳቶም ድማ ምንጪ ሰናይ ከም ዝኾኑ፡ እቲ ሸውሃት ንብዓት ከኣ ምንጪ ዝበለጸ ረብሓ ከም ዝኸውን፡ እቲ ሓዘን ድማ ብምዝማር ከም ዝልወጥ፡ ክንጓዓዝ ከለና። እቲ እተወሰኸ ቃላት ክንደይ ቀሊል እዩ! “ኣምላኽ ከኣ ዝለመኖ ሃቦ።” ወይ ከምቲ ካልእ ትርጉም ዘለዎ፡ “ኣምላኽ ከኣ ዝለመኖ ኣምጽአ።” ኩሉ ነገር ከምኡ እተሰርዐ እዩ ነይሩ፡ እቲ እተደልየ ፍጻሜ ድማ ተፈጺሙ።
ሓደ ሰብ ንመዝሙር 37፡5 ይዝክር፡ “መንገድኻ ናብ እግዚኣብሔር ኣሕልፍ፡ ብእኡ እውን ተኣመን፡ ንሱ ድማ ክገብሮ እዩ።” ንጥቕምና ዝበለጸ ዝኾነ መንገዲ ክገብር እዩ። ንሱ ንሓሳባቱ ብዛዕባ ሰናይ ንኣና ዝኸውን ተግባር ክገብር እዩ።ኣብዚ ክልተ ፍቕዲ እዚ ንጸሎትን ምትእምማንን እንታይ ዝበለ ምትብባዕ ኣሎና፡ እዚ ድማ “ብምጽንናዕን ምትብባዕን ቅዱሳት ጽሑፋት” ኣብ ኣምላኽና፡ እቲ ኣቦ ምሕረትን ኣምላኽ ኩሉ ምትብባዕን ዝኾነ፡ እምነትና ከነንብር ንኽእል ኢና።
