ኣብ ዝሓለፈ ወርሒ፡ ነቶም ናይ መጽሓፍ ቅዱስ ቤተ ክርስትያን ናይ መጀመርታ ሰለስተ ምልክታት – ቅቡእ ትምህርቲ፡ ንዝጠፍኡ ዘለዎም ሓልዮት፡ ከምኡ’ውን ባህላዊ ምትእስሳር – ተመያየጥና። ኣብዚ ሕታም እዚ፡ ነቶም ዝተረፉ ሾውዓተ ምልክታት ብምርኣይ ንዛዝም።
4. ናይ ሓቂ
ናብ ሓቀኛ ቤተ ክርስትያን ክንውፈ ኣሎና። የሱስ ክርስቶስ ንሰዓብቱ፡ “ነፍሰይ ክሳዕ ሞት ሓዚና ኣላ” (ማቴዎስ 26:38) በሎም። ብድፍረት የሱስ ክንገረም ኣሎና። ንትዕቢትና ምውሓጥን ንሓደ ሰብ ኣብ ህይወትና ነገራት ከምቲ ዝግባእ ከምዘይኮነ ምሕባርን ሓደ ነገር እዩ፡ እንተኾነ እዚ ሓጢኣት ዘይብሉ ወዲ ኣምላኽ ንዝቐረብዎ ሰባት “ክሳዕ ሞት” ከም ዝሓዘነ ይነግሮም።
ኣዳናይና ንሓቀኛነት መለክዒ ኣንቢሩ። ክንእከብ ከለና፡ ዝኾነ ምምሳል ወይ ግብዝና ክህሉ የብሉን። ሓቀኛታትን ቅኑዓትን ክንከውን ኣሎና። ከምቲ ዘይንኸውን እንተመሲልና ወይ ከኣ ምሉእ ህይወትና ተስተኻኺሉ ከምዘሎ እንተመሲልና፡ ንሓድሕድና ከመይ ጌርና ክንሓሊ ንኽእል?
ጳውሎስ፡ “ስለዚ ሓሶት ኣርሕቑ፡ ነፍሲ ወከፍኩም ንብጻዩ ሓቂ ይዛረብ፡ ከመይሲ ንሓድሕድና ኣካላት ኢና” (ኤፌሶን 4:25) ኢሉ ጸሓፈ። ኣብ ዓለም ብዙሕ ምምሳል ኣሎ፤ ኣብ ቲቪ ከም ዝተቐመጡ ኾይኖም ንኽረኣዩስ፡ ንመቀመጢታት እውን ይስእልዎም እዮም። ንመን ክንኣምን ንኽእል? ሓቀኛነት ዝደልዩ ሰባት ኣብ ቤተ ክርስትያን ክረኽብዎ ክኽእሉ ኣለዎም።
5. ኣገልጋሊ-ዝምባሌ ዘለዎ
ከም ማሕበረሰብ ኣገልገልቲ፡ መንፈሳዊ ውህበታቶም ዝጥቀሙ ቤተ ክርስትያን ክንውፈ ኣሎና። ክርስትያናት ክንከውን ከለና፡ ናይ ዓለምለኻዊት ቤተ ክርስትያን (ግብሪ ሃዋርያት 2:47) ክፋል ንኸውን፡ እዚ ድማ ካብ ጴንጠቆስጠ ንነጀው ዘለዉ ኩሎም ክርስትያናት ዝሓቖፈ እዩ። እዚ ናይ ቦታና ኣባልነትና እዩ። እንተኾነ ግብሪ ሃዋርያትን መልእኽታትን ኣብ ከባብያዊት ቤተ ክርስትያን ከመይ ጌርና ንጡፍ ኣባል ክንከውን ከም ዘሎና ይነግሩና። እዚ ናይ ተሳታፊ ኣባልነትና እዩ። ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ ብዛዕባ ናይ ቦታ ኣባል ጥራይ ምዃን ዝብል የልቦን።
እቶም ብዛዕባ መንፈሳዊ ውህበታት ዝገልጹ ጥቕስታት መጽሓፍ ቅዱስ፡ ኩሉ ክርስትያን ኣገልግሎት፡ ማለት ኣብ ቤተ ክርስትያን ሓደ ነገር ንምግባር ጽውዓ ከም ዘለዎ ይነግሩና (ሮሜ 12፤ 1 ቈረንቶስ 12፤ ኤፌሶን 4)። የሱስ፡ “ኣብ ማእከልኩም ዓብዪ ኪኸውን ዝደሊ ዘበለ ግልጋሊኹም ይኹን” (ማርቆስ 10:43) በለ። እዚ ድማ ንኣእጋር ደቀ መዛሙርቲ ምስ ሓጸበ ኣርኣየ፡ “እምብኣርሲ ኣነ፡ ጐይታኹምን መምህርኩምን ኴነ፡ ኣእጋርኩም ሓጺበኩም እንተ ኾይነ፡ ንስኻትኩም እውን ኣእጋር ንሓድሕድኩም ክትሕጽቡ ይግብኣኩም እዩ። ኣነ ገይረልኩም ዘሎኹኹም፡ ንስኻትኩም እውን ከምኡ ኽትገብሩ፡ ኣርኣያ ሂበኩም ኣሎኹ” (ዮሃንስ 13:14-15)። ኣብ ዓለም ስኬት ማለት ዕብየት፡ ስልጣን ከምኡ’ውን ጥቕሚ ዝኾነሉ ዓለም፡ የሱስ ንዕብየት እንደገና ገሊጽዎ። እዚ ድማ ኣገልግሎት እዩ!
ኩላትና ኣብ ሓንቲ ከባብያዊት ቤተ ክርስትያን መንፈሳዊ ውህበታትና ክንጥቀም ከለና፡ ኣገልጋሊ ኣተሓሳስባ ክህልወና ከሎ፡ ከምኡ’ውን “ብሓድነት ክንነብር” ከለና (መዝሙር 133:1)፡ ሽዑ እዩ እቲ ዝተፈላለየ ጉጅለ ንኣምላኽ፡ ንመንግስቱ ከምኡ’ውን ንኽብሩ ሓያል ሓድነት ዝኸውን።
6. ፍቕራዊ ዝምድናታት
ፍቕራዊ ዝምድናታት ኣብ ኩሉ መዳይ ህይወት ዝሰርጽሉ ቤተ ክርስትያን ክንውፈ ኣሎና። የሱስ፡ “ሓዳስ ትእዛዝ እህበኩም ኣሎኹ፡ ንሓድሕድኩም ተፋቐሩ። ከምቲ ኣነ ዝፈቶኹኹም፡ ንስኻትኩም እውን ንሓድሕድኩም ተፋቐሩ። ንሓድሕድኩም ፍቕሪ እንተ ኣልያትኩም፡ በዚ ኹሉ ሰብ ደቀ መዛሙርተይ ምዃንኩም ኪፈልጥ እዩ” (ዮሃንስ 13:34-35) በለ። ጳውሎስ፡ ብፍቕሪ እንተዘይኣገልገልና፡ ኣገልግሎት ከንቱ እዩ በለ (1 ቈረንቶስ 13:1-3)።
ዋና ምኽንያት ፍትሕ ወሲብ ዘይኮነስ፡ ምሕማቕ ምዃኑ ይንገር። ክሳዕ ዕድመ 35 ድማ ልዕሊ 80% ስራሖም ከም ዝጸልኡ ይገልጹ። ህይወት ንብዙሓት ሰባት ሓጢኣተኛ ጥራይ ዘይኮነስ፡ ምዉት እውን እዩ። እንተኾነ መልእኽቲ ንክርስትያናት፡ “ምዉታት ከለኹም ... ኣምላኽ ህያዋን ገበረኩም” (ቈሎሴ 2:13)። ከምኡ’ውን “መንፈስ እቲ ንየሱስ ካብ ምዉታት ዘተንስኤ ... ንሞት ዝግዛእ ስጋኹም እውን ህይወት ኪህቦ እዩ” (ሮሜ 8:11)። ንፍቕሪ ህያዋን ተገይርና ኢና – ንመከራን ሓጎስን እቶም ኣብ ከባቢና ዘለዉ ንኽስምዓና። ከምኡ ጌርና ክንፋቐር ከለና፡ ህያዋን ኢና።
እቲ ብስራት፡ ኣዳናይና ሓጢኣትና ይቕረ ምባል ጥራይ ዘይኮነስ፡ “ብዘይ ነቐፌታን ብዘይ ክሲን” (ቈሎሴ 1:22) ኣብ ቅድሚ ኣቦ የቕርበና። እዚ ክገብር ከሎ፡ ነቲ ኣብ ህይወትና ዘሎ ጽዩፍ ነገር የርሕቖ እሞ፡ ንኻልኦት ብሓቂ ክንሓሊ ንኽእል። ኣምላኽ ኣብ ህይወትና ክህሉ ከሎ፡ ንኻልኦት ክንትንክፍ የኽእለና። ኣምላኽ ንፍቕሪ ዝተዳለዉ ህዝቢ መንግስቲ ንምፍጣር መጸ። እታ ዘዳልወና ፍቕሪ ድማ ህይወት ክትቅይር እያ። ፍቕሪ ከመይ ከም ዝኸውን እትፈልጥ ከባብያዊት ቤተ ክርስትያን ኣብ ከባቢኣ ዘላ ዓለም ዓብዪ ጽልዋ ክህልዋ እዩ።
7. ንኣሽቱ ጉጅለታት
ህይወት-ምቅይያር ኣብ ንኣሽቱ ጉጅለታት ከም ዝኸውን እትፈልጥ ቤተ ክርስትያን እውን ክንውፈ ኣሎና። ኣብ ጴንጠቆስጠ፡ “እቶም ቃሉ ዝተቐበሉ ተጠምቁ፡ ኣብታ መዓልቲ እቲኣ ድማ ኣስታት 3000 ሰባት ተወሰኹ” (ግብሪ ሃዋርያት 2:41)። ነቲ ሓጎስ፡ ስምዒት ከምኡ’ውን ባህታ ክትሓስብ ትኽእል! ድሒኖም ነበሩ፡ እንተኾነ ሕጂ ደቀ መዛሙርቲ ምግባር የድልዮም ነበረ። እሞ ሓደ ዓብዪ ጉጅለ ጌሮም ድዮም ገይሮምዎ? ኣይፋል! “ንትምህርቲ ሃዋርያት፡ ንሕብረት፡ ንምብትታዕ እንጌራን ንጸሎትን ይውፍዩ ነበሩ ... ኣብ ኣደባባይ ቤተ መቕደስ ... ከምኡ’ውን ኣብ ኣባይቶም” (ግብሪ ሃዋርያት 2:42,46)። ንኣሽቱ ጉጅለታት ኣብ ቀዳማይ ቤተ ክርስትያን ኣገዳሲ ክፋል ህይወት ነበሩ።
እቶም ኣብ ንእሽቶ ጉጅለ ዘለዉ ንሓድሕዶም ተሓተቲ ምግባር ጥራይ ዘይኮነስ፡ ንሓድሕዶም ይሓልዩ፡ ይሕግዙ፡ ይድግፉ ከምኡ’ውን የባብዑ። ገለ ተኸልቲ ቤተ ክርስትያን እንታይ ዝተፈላለየ ነገር ምገበሩ እንተተሓቲቶም፡ ኩሎም “ንኣሽቱ ጉጅለታት ቀደም ምጀመርና” በሉ። ምቅይያር ህይወትን መንፈሳዊ ዕቤት ኣብ ንኣሽቱ ጉጅለታት ሰባት፡ እቶም ንሓድሕዶም ዝሓልዩን ዝሕግዙን፡ ብዝበለጸ ይኸውን። እዚ ድማ ደቀ መዛሙርቲ ምግባር እዩ።
8. ንልዑልነት ምጽዓር
ንኣምላኽ እተኽብርን ንሰባት ብምጽዓር ንልዑልነት እተተባብዕን ቤተ ክርስትያን ክንውፈ ኣሎና። ጳውሎስ፡ “ዝገበርኩምዎ ዘበለ፡ ብቓል ይኹን ብግብሪ፡ ኹሉ ብስም ጐይታ የሱስ ግበርዎ” (ቈሎሴ 3:17) ኢሉ ጸሓፈ። ኣምላኽ ድማ፡ “ኣይፈትወኩምን እየ ... ዝተጎድኡ፡ ሓንካሳት ወይ ሕሙማት እንስሳታት ... ከም መስዋእቲ ተምጽኡ” (ሚልክያስ 1:10,14) ኢሉ ኣጠንቀቐ። ኣምላኽ ዝበለጸና ይደሊ።
ሓደ ሰብ ንሓንቲ ኣደ ኣብ ህንዲ፡ ንወዲኣ ኣብ ሩባ ጋንጅስ ንምጥሓል ስለምንታይ ከም እትስውኦ ምስ ሓተታ፡ ንሳ ድማ፡ “ኣምላኸይ ዝበለጸይ ይግብኦ” ኢላ መለሰት። ኣምላኽና ዝበለጸና ይግብኦ፡ ከመይሲ የኽብሮ እዩ። ዝኾነ ሰብ ናይ ዝፈሽል፡ ማእከላይ ወይ ኣሕፋሪ ነገር ክፋል ክኸውን ኣይፈቱን። እንተኾነ ሰባት ናይቲ ልዑልነት ዝደሊ ነገር ክፋል ክኾኑ ይፈትዉ፡ ከመይሲ ንልዑልነት ምጽዓር የተባብዕ እዩ። ንልዑልነት ጻዓር፡ ንፍጹምነት ኣይትጻዓር። ንኣምላኽ ዝበለጸካ ሃቦ።
9. መሪሕነት ምፍላጥ
መሪሕነት ዘለዎም ውህበታት ዝፈልጥን ዝጥቀምን ቤተ ክርስትያን እውን ክንውፈ ኣሎና፡ “ውህበቱ ... መሪሕነት እንተኾይኑ፡ ብትግሃት ይምራሕ” (ሮሜ 12:6,8)። ህዝቢ ኣምላኽ ብመሪሕነት ውህበት ዘለዎም ክምርሑ ኣለዎም፤ ብውህበት መምህራን ክምህሩ፤ ብውህበት ምልማን ዘለዎም ብጸሎት ክተባብዑ፤ ብውህበት ምሕረትን ምትብባዕን ዘለዎም ኣብ ንኣሽቱ ጉጅለታት ክሕለዩ፤ ብውህበት ወንጌል ዘለዎም ድማ ንኻልኦት ንምብጻሕ ክተባብዑ። መጽሓፍ ቅዱስ ንከባብያዊት ቤተ ክርስትያን ከም ኣካል ይገልጻ፡ ኩሉ ክፋል ኣካል ድማ ዝበለጸ ዝገብሮ እንተገበረ፡ እቲ ኣካል ጥዑይ ክኸውን እዩ።
10. ንክርስቶስ ምውፋይ
ኣብ መወዳእታ፡ ምሉእ ምውፋይ ንክርስቶስን ንዕላማኡን ናይ ኩሉ ኣባል ድሌት ዝኾነሉ ቤተ ክርስትያን ክንውፈ ኣሎና። ሰሎሞን ብሃብቲ ተወሊዱ። ኣቦኡ ንጉስ ዳዊት፡ ኣዲኡ ድማ እታ ጽብቕቲ ባትሸባ ነበረት። መንግስቲ ኣብ ዝበዝሐ ሓይልን ሰላምን ኣብ ዝነበረሉ እዋን ተረከበ። ኣብ ልዕሊ እዚ ድማ፡ ኣምላኽ ዓብዪ ጥበብን ሃብትን ሃቦ። ኩሉ ንኣምላኽ ዕዳ ነበሮ። እንተኾነ ሰሎሞን ከም ድኻ ሽማግለ ሞተ፡ ካብቲ ብዙሕ ዝሃቦ ኣምላኽ ንምግልጋልን ንምምላኽን ርሑቕ ኮይኑ። ኣብ መወዳእታ ንሓሰኻ ኣምላኻት ኣምለኸ፡ ኣብ መወዳእታ ድማ ምሉእ መንግስቱ ተበታተነ።
እንታይ እዩ ተጋጊዩ? ኣብቲ ምፍራስ ሰሎሞን እንታይ እዩ ምንጪ ነይሩ? መጽሓፍ ቅዱስ፡ “ኣንስቱ ድማ ልቡ ናብ ካልኦት ኣምላኻት ኣዘምበላ፡ ልቡ ኸኣ ከም ልቢ ኣቦኡ ዳዊት ንእግዚኣብሔር ኣምላኹ ምሉእ ብምሉእ ኣይተወፈየን” (1 ነገስት 11:4) ይብል። “ምሉእ ብምሉእ ኣይተወፈየን” ማለት እንታይ ማለት እዩ? 50%፡ 75% ወይ 95% ማለት ድዩ? ብዛዕባ ህይወት ሰሎሞን ክንበብ ከለና፡ ምናልባት 95% ንኣምላኽ ዝተወፈየ ከም ዝነበረ ንረክብ። እንተኾነ እዚ ድማ 5% ይጎድል።
ኣብ ዝኾነት ቤተ ክርስትያን፡ ኩሎም ኣባላት ንክርስቶስ ምሉእ ብምሉእ ክውፈዩ፡ ንርእሶም ምሉእ ብምሉእ ንእኡ ከረክቡ ድሌት ክኸውን ኣለዎ። እዚ ድማ ሓደ ግዜ ዝግበር ምውፋይ ዘይኮነስ፡ ኣብ ኩሉ መዳይ ህይወት መዓልታዊ ምትእትታው እዩ።
ራእይ ምሓዝ
ነዚ ዓሰርተ ምልክታት ዘለዋ ቤተ ክርስትያን ክንርኢ እንተኽኢልና፡ ሽዑ ነቲ ኣምላኽ ዝሃበና ዓብዪ ትእዛዝ ብዝበለጸ ክንፍጽም ንኽእል ኢና፡ እዚ ድማ ነቶም ቤተ ክርስትያን ዘይብሎም ብዘይ ቅድመ ኩነት ፍቕሩን ይቕረታኡን ምብጻሕ፡ ከምኡ’ውን ደቀ መዛሙርቲ ምግባር (ማቴዎስ 28:19-20)። ኣምላኽ ብራእይ ከምዚ ዝኣመሰለት ቤተ ክርስትያን የሐጉሰካ።
ኩላትና ንኣምላኻዊ ትልሚ ንርእስና ክንውፊ ኣሎና፡ ብምሉእ ልብና፡ ነፍስና፡ ኣእምሮናን መንፈስናን ክንፈትዎ – ፍቕሩ፡ ምሕረቱን ሓልዮቱን ካባና ናብ ዝጠፍኡን ዝደልዩን ሰባት ክፈስስ። ንንጽህና ክንውፊ ኣሎና። ንነዊሕ እዋን ክንውፊ ኣሎና – ዕንቅፋታት፡ ተቓውሞን ምድሓርን እንተሃለወ እውን – እንተኾነ እዚ ድማ ኣምላኽ ብዙሕ ብዝባርኸናሉ እዋናት ክመጣጠን ምዃኑ ንፈልጥ፡ ክሳዕ ክንደይ ብስምዒት ክንሰዓር።
ፍጹማት ኣይንኸውንን። ምልውዋጥ ክህሉ እዩ። ሓቂ ፍቕሪ ኣምላኽ ኣብ ቅድሚ ፍርድን ቅድስናኡን ክምሃር ኣለዎ። ስሕተታት ክህሉ እዩ። ሓገዝና ዝነጽጉን ተስፋ ዘቑርጹናን ዝጎድኡናን ሰባት ክህሉ እዮም። ከምቲ ብሰብኣዊ ኢድ ዝተንከፈ ዝኾነ ነገር፡ ድኻም ክህሉ እዩ። እንተኾነ ዓብዪ ምንቅስቓስ ኣምላኽ እውን ክንርኢ ኢና።
ከባብያዊት ቤተ ክርስትያን ጽቡቕ ክትሰርሕ ከላ ዝመስላ የልቦን። (ኣብ ታሕቲ ሮሜ 12:9-18 ርአ።) ቤተ ክርስትያናት ንምድሓን ዘለወን ዓቕሚ ንምፍጻም ምሉእ ብምሉእ ክሳተፋ ከለዋ፡ እቶም ዝጠፍኡ ይርከቡ፡ እቶም ዝተደናገሩ ሓቂ ይረኽቡ፡ ህይወት ድማ ንዘለኣለም ይቕየር። ካልእ እንታይ ዕዮ እዩ ንጻዕርና ዝግብኦ?
