ቅድሚ ገለ ዓመታት ብዛዕባ እቶም “ጻዕዳ ርእሲ” ናይ ቤተ ክርስትያንና ገለ ሓሳባት ነይረኒ። ኣብዚ ሓሳባት እዚ፡ እዞም ሽማግለታት ናይ ጉባኤና፡ ገለ ውሑዳት ከም ዘይርከቡሉ፡ ንሓደስቲ ሓሳባት፡ ብፍላይ ድማ ንሓደስቲ ዓይነት ሙዚቃ፡ ዝተዓጽወ ኣእምሮ ከም ዝነበሮም እምነት ነይረኒ። እዚ ሓሳብ እዚ፡ “መዓስ ኢና ገለ ኣረጊት መዝሙራት ክንዝምር?” ዝብል ሕቶ ክሰምዕ ከለኹ ኩሉ ግዜ ይረጋገጽ ነይሩ። እዚ ሕቶ እዚ፡ ብዘይ ጻዕዳ ርእሲ ዘለዎም ሰባት እውን ከም ዝሕተት ክእመን ኣለኒ። ሕጂ ናይዚ ክብሪ ዘለዎ ጉጅለ ጻዕዳ ርእሲ ኣባል ስለዝኾንኩ (እኳ ደኣ ንርእሰይ “ብሎንድ” ኢለ ክሓስብ እመርጽ)፡ ንናይ መንእሰይነተይ ሓሳባት እገምግም ኣለኹ። ንሽማግለታተይ ኣዝየ ተቓዋሚ ነይረ ድየ?
ኣብ ግዜ መንእሰይና ኣብ ክርስትያናዊ ካምፕ፡ ኣነን ሓደ ዓርከይን “ጃዝ ዝኾነ” ስሪት ናይ ኣሜሪካዊ መንፈሳዊ መዝሙር እናተጻወትና ብዙሕ ባህ ይብለና ከሎ፡ ሓደ ዓብዪ መምህር ናብ ክፍሊ መጺኡ፡ “መን እዩ ነቲ ኒኬል ኣብ ጁክ ቦክስ ዘእተዎ?” ኢሉ ሓተተ። ንሓሳብ እዚ ሽማግለ ግጉይ ተረዲእናዮ ዲና? ወይስ እቲ ሕቶ ዝሓተተሉ ኣገባብ ዘይምፍቃዱ ኣርኣየ? ምናልባት ንሕና ካብ ክርስትያናዊ ካምፕ ዝተፈልየን ዝኸፍአን ነገር ክንጻወት ከም እንኽእል ፈጺሙ ኣይተረድኦን ይኸውን። ኣነን ዓርከይን ነቲ ናይ ሙዚቃ ስራሕና ዝምልከት ፍርዳዊ ግምገማ ንክርስትያናዊ ጉዕዞና፡ እንተላይ ንምዕባለ ምግንዛብን ምጥቃምን ዝተፈላለየ ንክርስቶስ ዘኽብር ሙዚቃ፡ ከም ዘየዕግተና ብጣዕሚ ሕጉስ እየ።
መብዛሕትኡ እቲ ሎሚ ኣብ ቤተ ክርስትያን ዝሰምዖ ዘለኹ ሙዚቃ፡ ካብቲ ኣነን ዓርከይን ኣብ ካምፕ ንጻወቶ ዝነበርና “ኒኬል ኣብ ጁክ ቦክስ” ዝበሃል ሙዚቃ ብዙሕ ዝተፈልየ ይመስል። መብዛሕትኡ እዚ ሙዚቃ እዚ ኣብ ዝተቐድሑ ሲዲታት፡ ኣብ ራድዮ ጣብያታት፡ ኣብ ህያው ኮንሰርታት፡ ከምኡ’ውን ኣብ ድኳናት ይርከብ። ሓድሓደ ግዜ ኣብ ቤተ ክርስትያን ምስዚ ሓድሽ ዓይነት ሙዚቃ ብምዝማር፡ ቃላት ካብ ዓብዪ ቪድዮ ስክሪን ኣብ መንደቕ እናንበብኩ ክዝምር እጽበ። ሓድሓደ ግዜ ንርእሰይ፡ “መዓስ ኢና ገለ ኣረጊት መዝሙራት ክንዝምር?” ኢለ እሓትት። ሓድሓደ ግዜ እውን ነቲ ዝያዳ ህዱእ “ጃዝ ዝኾነ፡ ኒኬል ኣብ ጁክ ቦክስ” ዝኾነ ናይ መንእሰይነተይ ሙዚቃ እናፍቕ። ግናኸ ሽዑ ሓደ ግዜ ኣብ 60ታት ከም ኣባል ናይ መምህራን ኮሌጅ መጽሓፍ ቅዱስ ኮይነ ዝጸለኹዎ ነገር ይዝክር።
እቲ ጸሎት ብዛዕባ ክርስትያናዊ ፎልክ ሙዚቃ ኣብ ካምፓስ ካብ ዝነበረ ግዜ ናይ ምብትታን እዩ መጺኡ። ገለ ካብቶም “ጻዕዳ ርእሲ” ናይ መምህራን ብሓደ ሓድሽ ብተማሃሮ ዝተወደበ ጉጅለ ፎልክ ሙዚቃ ብዙሕ ዘይምስጋና ይገልጹ ነበሩ። እቲ ዘይምስጋና፡ ኣብቲ ግዜ እቲ ኣብ “ዘመናዊ” ዓይነት ዝተመስረተ ሙዚቃ ን“ቅኑዕ” ክርስትያናዊ ኣምልኾ፡ ብፍላይ ድማ ኣብቲ ወንጌላዊ፡ ከም መሰረታዊ ዝኾነ ኮሌጅ ካምፓስና ወይ ኣብ ኣገልግሎት ወንጌል ምብጻሕና፡ ቅኑዕ ከም ዘይነበረ ኣብ ዝብል ሓሳብ ዝተመስረተ እዩ ነይሩ። ገለ ሰባት ነቲ መብዛሕትኡ “ቅኑዕ” ሙዚቃ ኣብ 19 ክፍለ ዘመን ከም ዝተወልደ፡ ከምኡ’ውን ብሓደ ክፋል ኣብቲ ግዜ እቲ ኣብ ዝነበረ ህቡብ ዋልትስ ሙዚቃ ከም ዝተመስረተ፡ ወይ ረሲዖምዎ ወይ ኣይሓሰቡሉን ይመስል። “ጐይታይ፡ በጃኻ ኣብቲ ዕድመ ምስ በጻሕኩ ከምዚ ዝበለ ዝተዓጽወ ኣእምሮ ከይህልወኒ ፈጺምካ ኣይትፍቀድ” ኢለ ጸለኹ።
ሕጂ ኣብቲ ዕድመ በጺሐ ኣለኹ። ግናኸ፡ ኣብ ግዜ መንእሰይነተይን መንእሰይ ዓብዪ ሰብነተይን ዝተፈጸሙ ፍጻሜታት ይዝክር፡ እዚኦም ድማ ኣብ ግዜ ለውጥን ሕቶን ናይ ኣምልኾ ሙዚቃ ዓይነታት ዝጸንሑኒ ሙዚቃዊን መንፈሳዊን መሰረት ሂቦምኒ። ናይ ገዛ ቤተ ክርስትያነይ ባህላዊ መዝሙራት፡ ናይ 19 ክፍለ ዘመን ወንጌላዊ መዝሙራት፡ ከምኡ’ውን ዘመናዊ ክርስትያናዊ ሙዚቃ ዝሓዘ ኣገባብ ኣምልኾ ሂባኒ። እቲ ኣብቲ ግዜ እቲ ዝነበረ ዘመናዊ ክርስትያናዊ ሙዚቃ ካብቲ ናይ 19 ክፍለ ዘመን ወንጌላዊ መዝሙር ኣገባብ ብዙሕ ዝተፈልየ እኳ እንተዘይነበረ፡ ግናኸ ንኣምልኾ ተመክሮና ዘይባህላዊ መግለጺ ሂቡና።
እታ ቤተ ክርስትያን ድማ ንውልቃዊ ምስታፍይ ኣብ ሙዚቃዊ መሪሕነት ኣተባብዓትኒ፡ ክሳዕ ክንደይ ዘይተመክሮ እኳ እንተነበረኒ። ኣብ ኮሌጅ መጽሓፍ ቅዱስን ድሕሪ ምረቓን ሙዚቃ ብምምሃር፡ ንክላሲካዊ ቤተ ክርስትያናዊ ሙዚቃ ዓሚቕ ኣድናቖት ረኸብኩ። ብሓቂ ድማ፡ ኣብቲ ናይ መጀመርታ ምሉእ ግዜ ቤተ ክርስትያናዊ ስራሕይ ዕላማይ፡ ንጉባኤ ነቲ “ዝበለጸ” ኣብ ቅዱስ ክላሲካዊ ሙዚቃ ከም ዘድንቕ ክምህር ነይሩ። ድሕሪኡ ብቕጽበት ኣብ ደቡባዊ ኮሌጅ መጽሓፍ ቅዱስ ካምፓስ ንህቡብ ክርስትያናዊ ፎልክ ሙዚቃ እከላኸል ነይረ፡ ከምኡ’ውን ንኮሌጅ ኦራቶርዮ ኳየር እመርሕን ባህላዊ መዝሙር እምህርን ነይረ።
ምናልባት እቲ ኣብ ዝሓለፉ ዓመታት ዝረኸብኩዎ ዝበለጸ ግንዛበ፡ ናይ ጳውሎስ ምትብባዕ “መዝሙራትን ውዳሴን መንፈሳዊ መዝሙራትን” ክንዝምር (ኤፌሶን 5:19፤ ቈሎሴ 3:16) ንዝበለጸ ጥዕና ክርስትያን ዝዓለመ ምዃኑ ምግንዛብ እዩ። ኣምላኽ ብክላሲካዊ፡ ባህላዊ፡ ከምኡ’ውን ዘመናዊ ሙዚቃ፡ ኩሉ እዚ ድማ ን“መዝሙራትን ውዳሴን መንፈሳዊ መዝሙራትን” ናይ ጳውሎስ ዝውክል እዩ፡ ብዙሕ ግዜያት ናይ ኣምላኽ ዝመርሖ ውዳሴን ኣምልኾን፡ ከምኡ’ውን ወንጌላዊ ምብጻሕን ሂቡኒ።
ሕጂ ከም ኣባል ናይ “ጻዕዳ ርእሲ ጉጅለ”፡ ከምቲ ንጥዑይ ኣካላዊ ኣካል ዝመጣጠነ ምግቢ ኣገዳሲ ዝኾነ፡ ዝመጣጠነ ዝርዝር ናይ ክርስትያናዊ ሙዚቃዊ መግለጺ ንጥዑይ መንፈሳዊ ኣካል ጠቓሚ ምዃኑ ክዝክር ኣለኒ። ሓደ ዓይነት ሙዚቃዊ ኣገባብ “ዝፈትዎ” ኣይኸውንን ይኸውን፡ ግናኸ ኣእምሮይን ልበይን እንተኸፊተሉ ብመንፈስ ክጠቕመኒ ይኽእል እዩ።
ኣብቲ ዘይነዊሕ ዝሓለፈ ግዜ ናይ ነፋሪት ምግቢ ዝነበረሉ ግዜ፡ ሓደ ካብ ሓደ ኣህጉር ናብ ካልእ ኣህጉር ዝኸይድ በረራ ይዝክር። እቲ ዝርዝር ምግቢ ስቴክ፡ ደርሆ ወይ ፍረታት የቕርብ ነይሩ። ናይ መጀመርታ ምርጫይ ስቴክ ነይሩ። እቲ ምርጫ ኣብቲ ቅድመይ ዝነበረ ወንበር ምስ ተወድአ፡ ደርሆ ሓተትኩ። ግናኸ ፍረታት ተዋሂበ፡ ምኽንያቱ ደርሆ እውን ተወዲኡ ነይሩ! ስቴክ ወይ ደርሆ ክረክብ ስለዘይከኣልኩ ተስፋ ቖሪጸ ነይረ። ይኹን እምበር፡ እቲ ፍረታት ዝፈትዎ እኳ እንተዘይነበረ፡ ጥዑምን ብኣካላዊ መዳይ መግብን ኮይኑ ተረኺቡ።
እቲ ዝነኣስ ዝፈትዎ ዓይነት ክርስትያናዊ ሙዚቃ ምዝማር ኣብ ፈለማ ገለ ተስፋ ምቑራጽ ክፈጥረለይ ይኽእል እዩ። ግናኸ ኣእምሮይን ልበይን ክፉት ገይረ እንተጸኒሐ፡ ኣምላኽ ነዚ ዓይነት እዚ ናብ ምንጪ ሃብታም መንፈሳዊ መግቢ ከመይ ገይሩ ከም ዝቕይሮ ብጣዕሚ ክግረም እየ። ዝያዳ ኣገዳሲ ድማ፡ እዚ ዓይነት እዚ ኣብ መወዳእታ ካብቶም ብዙሓት ዓይነታት ሓደ ክኸውን እዩ፡ ብእኡ ድማ ንኣምላኽ ዝመርሖ ውዳሴይን ኣምልኾይን ክገልጽ እኽእል እየ።
ኣብ ኣምልኾ ሃብታም ዝተፈላለየ ሙዚቃዊ መግለጺ እትህብ ቤተ ክርስትያን ኣባል ምዃን ክንደይ ባህ ዘብልን ጥዑይን እዩ። እዚ ፍልልይ እዚ ንውልቃዊ፡ ዝመጣጠነ መንፈሳዊ ዕብየት ጥራይ ኣይህበናን፡ ግናኸ ንቤተ ክርስትያን ዝምልከት፡ ንኹሉ ወለዶ ዝሓዘ፡ ማሕበራዊ ምሕዋስ እውን ይህብ፡ እዚ ድማ ሓድነትና ኣብ ክርስቶስ የዕብይ። ብሓባር ድማ፡ ሽዑ ብብቕዓት “ንእግዚኣብሔር ንስሙ ዝግባእ ክብሪ” ክንህብን “ንእግዚኣብሔር ብግርማ ቅድስናኡ” ከነምልኽን ንኽእል ኢና (መዝሙር 29:2 NIV)። ንእኡ ከነምልኽን ከነመስግኖን ከነመስግኖን ብዝተፈላለየ ዓይነት ሙዚቃ ከም እንገብር፡ ልብና “ብሓጎስ ክዝልል” እውን ክንረክብ ንኽእል ኢና (መዝሙር 28:7)።
