ዮሃንስ፣ ትርጉሙ “የሆዋ ለጋስ ወሃቢ እዩ”፣ ብግርማ ሞገሱ ፍሉይ ዝኾነ ወንጌል እዩ። ኣብዚ ጐይታ የሱስ ከምቲ ፈጣሪ ባዕሉ፣ ዘለኣለማዊ፣ እንኮ ወዲ ኣምላኽ፣ ካብ ኣቦኡ ዝተላእከ ንኽብሩ ብምሉኡ ንምግላጽ ይግለጽ። እዚ ካብ ስልጣን፣ ኣገልግሎት፣ ወይ ጸጋ ንላዕሊ እዩ፣ እንታይ ደኣ ብርሃንን ፍቕርን ናይቲ ዘለኣለማዊ ኣምላኽ እዩ። ንሱ፣ መለኮታዊ ሰብ፣ ኣብዚ ዕላማ ናይ ኣምልኾና እዩ።
እዚ ወንጌል እዚ ስለዚ ሲኖፕቲክ ኣይኮነን (ማለት፣ ብዛዕባ ህይወትን ግብርን ጐይታ ኣብ ምድሪ ሓፈሻዊ ርእይቶ ዝህብ)፣ ከምቶም ካልኦት ሰለስተ፣ እንታይ ደኣ ፍሉይ ኣቓልቦ ንሰብነቱን ንቓላቱን ይህብ፣ ከምቲ ብጸላእቱ እኳ ዝተመስከረሉ፡ “ከምዚ ዝበለ ሰብ ከቶ ኣይተዛረበን!” (7:46)። እቶም ኣብዚ ዝተመዝገቡ ተኣምራትን ምሳሌታትን እውን ንመለኮታዊ ክብሩ ብንጹር ይምስክሩ። ኣብዚ እዩ እቲ ቓላት ካብ ከናፍሩ እንረኽቦ፡ “ኣብርሃም ከይተወልደ ኣነ ኣለኹ” (8:58)። እቶም ኣብ ወንጌል ዮሃንስ ዝርከቡ ሸውዓተ “ኣነ ኣለኹ” ዝብሉ መግለጺታት ብሉጻት እዮም። ንመለኮታዊነቱ ይዛረቡ (ምስ ዘጸ. 3:14 ኣነጻጽር)።
እቲ ህዱእን ክቡርን ክብሪ ናይቲ ብዛዕባ ስቅለቱ ዝገልጽ ጽሑፍ እውን ብርግጽ ንኣቓልቦና ይስሕብ፣ ከመይሲ ኣብዚ እዩ እቲ ባህሪ ናይቲ ምሉእ ብምሉእ ዝሓርር መስዋእቲ ኣገልግሎቱ ዝረአ (ዘሌዋውያን 1)፣ እቲ ምሕራር ድማ ኩሉ ከም ጥዑም መኣዛ ናብ ኣምላኽ ከም ዝዓርግ ይዛረብ። እቲ ምሉእ ብምሉእ ዝሓርር መስዋእቲ ብቐንዱ ንኽብሪ ኣምላኽ ዝቐርብ መስዋእቲ ነበረ። እቲ ጣዕሚ ዘለዎ ቐሊልነት ናይቲ መጽሓፍ ንዝበለጸ ዘይተረድኦ ሰብ ዓብዪ ስሕበት ይህቦ፤ ይኹን እምበር እቲ ዝያዳ ስውር ዓሚቕ ትርጉሙ ንዝበለጸ ምሁራት ቅኑዕ ኣድናቖት ኣለዓዒሉ እዩ።
