ኣብ መንጎ ወለድን መንእሰያትን ኣወንታዊ ዝምድና ምህላው
ከም ወለዲ ኩሉ ግዜ ደቅና ህያባት ካብ ኣምላኽ ምዃኖም ክንዝክር ኣሎና – ብሓቂ ንዓና ብብድር ዝተዋህቡና። ንሳቶም ንኽብሪ ኣምላኽ ከም ዝዓብዩ ምግባር ዕድል ኣሎና። ዮሃንስ ከምዚ ኢሉ ኣወጀ፡ «ደቀይ ብሓቂ ኸም ዚመላለሱ ምስማዕ ካብዚ ዚዓቢ ሓጐስ የብለይን» (3 ዮሃንስ 4 NKJV)።
ደቂ ንወለዶም ከኽብሩን ከፍቅሩን ኣለዎም። ንዝዓበዩሎም ወለዶም ክነቅፉ የብሎምን። ይኹን እምበር፡ ገለ መንእሰያት፡ ውሽጣዊን ግዳማዊን ለውጥታት እናረኣዩ፡ ካብቲ ምስ ወለዶም ዝነበሮም ዝምድና ይርሕቁ ኣለዉ። ብሓዘን፡ ብሃንቀውታኦም ንናጽነትን ንስጋዊ ፍትወትን፡ ብዙሓት መንእሰያት ንፍትወት ፍቕሪ፡ ንመልክዕ ድማ ሓቂ ይብሉዎ። ገለ ድማ ብፖርኖግራፊ፡ ኣልኮል፡ ሓሽሽ፡ ዘይጥዑይ ዝምድናታትን ካልኦት ብዙሓት ነገራትን ተለኺፎም። በዚ ድማ ይሕረቑ፡ ይጕህዩን ንርእሶም ክቐትሉ ይሓስቡን። ብዙሓት ካብ ገዛ ይሃድሙ።
ኣብዚ ኣሉታዊ ዓለም፡ ወለዲ ምስ መንእሰያቶም ኣወንታዊ ዝምድና ንምሓዝ ዓቢ ብድሆ ኣለዎም። ይኹን እምበር፡ ኣብ ጐይታና የሱስ ክርስቶስ ተስፋ፡ ሓገዝን ምሕዋይን ኣሎ። ኣብ መንጎ ወለድን መንእሰያትን ኣወንታዊ ዝምድና ንምሓዝ ዝሕግዙ ኣርባዕተ መጽሓፍ ቅዱሳዊ ሓሳባት ከቕርብ ፍቐዱለይ።
1. ፍቕሪ
ወለዲ ንመንእሰያቶም ፍቕሪ ከርእዩ ኣለዎም። እዚ ናብ ስምዒታት ምቕባል ይመርሕ፡ ንቕኑዕ ነገር ምፍቓድ የርኢ፡ ናይ ምውሳኽን ምድላይን ስምዒት ድማ ይህብ። ብዙሕ ጸሎት የድሊ – ብዛዕባ ፍቕሪ ኣምላኽ ንዓና ምሕሳብን ፍቕሩ፡ ብመንፈስ ቅዱስ ኣብ ልብና ዝፈሰሰ፡ ንኽርአ ምፍቓድን (ሮሜ 5:5)። ምስ መንእሰያትና ግዜ ክንሰርዕ፡ ብጥንቃቐ ክንሰምዖምን ብዛዕባ ከም ፍቕሪ ዝብል ሓሳቦምን ምስ ኣዕሩኽቶም ዘለዎም ዝምድናታትን ክንሓትቶም ኣሎና።
2. ንመንእሰያትና ከይሰበርናዮም ምዕባይ
ወለዲ ስልጣን ብፍቕሪ ክጥቀሙ ኣለዎም። መንእሰያት ብዘይጥርጥር ጸገማት ኣይፈጥሩን እዮም ግን የርእዩዎም። ከም ወለዲ፡ ምስ መንእሰያትና ስልጣን ብፍቕሪ ንምጥቃም ኣብ ትሕቲ ስልጣን ጐይታ ክንከውን ኣሎና (ሉቃስ 7:8)። ስለዚ፡ ኣብ ባህርያትና ጥንቁቓት ክንከውንን ኣብ ተግባራትና ከም ክርስቶስ ክንከውንን ኣሎና። ንሓይልታት መንእሰያትና ክንፈልጥን፡ ብዝሓልየ መገዲ ድማ ብዛዕባ ድኻማቶም ዘለና ስግኣት ክንዛረብን ኣሎና – ንሓሳቦም ምላሽ ክንህብ እምበር ምላሽ ክንህብ የብልናን። ተስፋ ዝቘረጹ ክመስሉ ከለዉ ድማ፡ ተስፋ ክንህቦም ኣሎና ምኽንያቱ ኣምላኽና ኣምላኽ ተስፋ እዩ (ሮሜ 15:5)!
3. ምዝርራብ
መንእሰያት ስምዒታቶምን ድሌታቶምን ምስ ወለዶም ምዝርራብ ኣብ ክንዲ ዝመርጹ፡ ገለ መንእሰያት ብተደጋጋሚ ንመዛኑኦም፡ ንኣዕሩኽቶም ኣብ ፌስቡክ፡ ከምኡ እውን ንዓበይቲ ካልእ ጾታ ይደልዩ። ስለዚ፡ ወለዲ ብጥንቃቐ ምስማዕ፡ ትዕግስተኛታት ምዃን፡ ከምኡ እውን መንእሰያቶም ስምዒታቶም፡ ድሌታቶምን ዕላማታቶምን ንምምቕቓስ ድሕንነት ዝስምዖም ዝሓልየ ከባቢ ምፍጣር ኣገዳሲ እዩ። ንዝብልዎ ዘለዉን ከምኡ እውን ንዘይዛረብዎ መልእኽታትን ክንሰምዕ ኣሎና። «ንሰሚዕ ምህጥንታው፡ ንምዝራብ ምድንጓይ፡ ንቘጣዕ ምድንጓይ» ክንከውን ኣሎና (ያእቆብ 1:19)። ዝሰምዕ እዝንን ፍቕራዊ ልብን ንመንእሰያትና ዓቢ ሓገዝ እዩ።
4. መምርሒ
ብዙሓት መንእሰያት ብመዛኑኦም ናብ ዝተፈላለዩ ኣንፈታት ይስሓቡ፡ ሓድሓደ ግዜ ዘይጥዑይን ሓደገኛን ኩነታት ይዕዘቡ ወይ ይርከቡ። ብወለዶም ከም ዓበይቲ እምበር ከም ደቂ ኣይደልዩን እዮም። ደቂ ንርእሶም ዝሓስቡ ኮይኖም ይውለዱ፡ ከም መንእሰያት ድማ ብኣሉታዊን ብኣወንታዊን መገዲ መምርሕን ኣቓልቦን ንምድላይ ይቐርቡ። ወለዲ ተግሳጽ ክህልዎም ኣገዳሲ እዩ ወይ ንመንእሰያቶም ኣብ ምግሳጽ ይሽገሩ። ወለዲ ሰለስተ ነገራት ክገብሩ ኣለዎም፡
ናይ መንእሰያቶም ሕጂ ዘሎ ኩነታት ምግምጋም፤
- ኣብ ከም ግዜ ስልኪ ወይ ኮምፒተር ምጥቃም ዝኣመሰሉ ነገራት ጽኑዕ ግን ቅኑዕ ገደባት ምግባር፤ ከምኡ እውን
- ንጐይታ የሱስ ከም ጐይታኦምን መድሓኒኦምን ክኣምኑ፡ መጽሓፍ ቅዱስ ከንብቡ፡ ክጽልዩ፡ ምስ ካልኦት ክርስትያናት ክሓብሩ፡ ኣብ ንጥፈታት መንእሰያት ቤተ ክርስቲያን ክሳተፉ፡ ከምኡ እውን ናብ ቅኑዕ ኣንፈት ክኸዱ – እዚ ድማ መገዲ ኣምላኽ እዩ። «ብቕኑዕ መገዲ መርሖም» (መዝሙር 107:7)።
- መንእሰይኩም ብልምዲ፡ ብመንነት ወይ ብሓሳባት ምጥፋእ ርእሲ እንተ ተሸጊሩ፡ ፍሉይ ክርስትያናዊ ምኽሪ ድለዩ።
ኣምላኽ ዓበይቲ ነገራት ክገብር ይኽእል እዩ ኣብ መንእሰያትና፡ ንሳቶም ንሳቶም ብኣታቶም ። ህይወት ዘለዎ ክሳብ ዘሎ፡ ቅኑዕ ነገር ንምግባር ኣይዘግየን። ሎሚ ጸልዩን ተግበሩን!
