ፍጹም ኣቦ: ምስትውዓል ሓልዮትን ፍቕርን ኣምላኽ

ፍጹም ኣቦ

«ሓደ ወዲ ካብ ኣቦታትኩም እንጌራ እንተ ሓተተ፣ ድንጋይ ክህቦ ድዩ? ወይስ ዓሳ እንተ ሓተተ፣ ኣብ ክንዲ ዓሳ ተመን ክህቦ ድዩ?» (ሉቃስ 11:11 NKJV)።

ጐይታ የሱስ ንደቀ መዛሙርቱ ኣምላኽ ኣቦ እንታይ ከም ዝመስል ክነግሮም ከሎ ከምኡ በለ። ኣብ ምድሪ ዘሎ ዘይፍጹም ኣቦ እኳ ንደቁ ጽቡቕ ነገር ክህብ እንተ ፈለጠ፣ ሰማያዊ ኣቦኦምከ ብልክዕ ዝድለ ነገር ኣይህቦምን ድዩ?

መጽሓፍ ቅዱስ ከምኡ እንተ ዘይገበረ፣ ንኣምላኽ ኣቦና ኢልና ክንጽውዖ ምተሰከፍና። እዚ ሓላዊ፣ መጋቢ፣ ቅርብ ዝኾነ ርክብ እዩ። ብተፈጥሮኣዊ ኣዘራርባ፣ ኩሎም ደቁ ኣብ ስድራቤቶም ዝደልይዎ ርክብ እዩ። ብርግጽ፣ ኣብ ስድራቤታት እቲ ርክብ ዝቋርጽ ጸገማት ኣለዉ፣ ብፍታሕ፣ ብሞት ወይስ ብስንፍና ናይ ምድራዊ ኣቦታትና። እንተኾነ ግን ኣምላኽ ንእዞም ስንፍናታት እዚኦም ኣይግዛእን እዩ፤ ከምኡ’ውን ምስኡ ዘሎና ርክብ ከም ኣቦና ክንፈልጥ ከለና ንህይወትና ርግጽ ዝኾነ መሰረት ክንረክብ ኢና – ብመንፈሳዊ ጥራይ ዘይኮነስ፣ ብኣካላውን ብስምዒታውን እውን።

ኣብ ብሉይ ኪዳን ኣምላኽ ኣቦ ተባሂሉ ዝጽዋዕሉ ገለ ኣጋጣሚታት ኣለዉ፣ ብፍላይ ብሃገራዊ መንገዲ ናብ እስራኤል። ሙሴ ንህዝቢ «ንሱዶ ኣቦኹም ኣይኮነን፣ ዝዓደገኩም?» (ዘዳግም 32:6) ኢሉ ሓተተ። «ንስኻ፣ ጐይታ፣ ኣቦና ኢኻ፤ መድሓኒና ካብ ዘለኣለም ስምካ እዩ»፣ ኢሳይያስ ኣረጋገጸ (ኢሳይያስ 63:16፤ ኢሳይያስ 64:8ን ሚልክያስ 2:10ን ርአ)። እንተኾነ ግን ብሓቂ ኣብ ሓድሽ ኪዳን እዩ ኣምላኽ ምሉእነት እዚ ርክብ እዚ ዝገልጽ። ንጐይታ የሱስ ባዕሉ እዚ ርክብ እዚ ንኽኸፍተልና የድልየና እዩ ምኽንያቱ ንሱ ጥራይ እዩ ንኣምላኽ ከም ኣቦ ምሕሳብ እንታይ ማለት ከም ዝኾነ ብሓቂ ዝፈልጥ (ሉቃስ 10:22)። ኣብ መዓልቲ ትንሳኤኡ፣ ኣብ ጎልጎታ ንሓጢኣትና ድሕሪ ምፍታሕ፣ የሱስ ንደቁ ኣምላኽ ኣቦኦም ምዃኑ ክዝክሩ ዓደሞም (ዮሃንስ 20:17)።

ኣብዚ ኣውድዕ እዚ ኣምላኽ ኣቦ ኩሉ ሰብ ምዃኑ ምጥቃስ ጽቡቕ ክኸውን ይኽእል እዩ። ኣብ ኣቴና፣ ጳውሎስ ነዚ ሓቂ እዚ ንምምላኽ ጣኦታት ዕብዳን ምዃኑ ንምሕባር ተጠቕመሉ። ኣምላኽ ንኹሉ ሰብ «ካብ ሓደ ደም» ገበሮ እሞ «ብእኡ ንነብርን ንንቀሳቐስን ንህልወትን»። ስለዚ፣ ጳውሎስ ደምደመ፣ «ንሕና ውሉድ ኣምላኽ ኢና» (ግብሪ ሃዋርያት 17:26,28-29) – ስለዚ ንዓና ዝነደፍናዮም ኣእማን ወይስ ብረት ነገራት ምምላኽ (ከም ቅዱስ ምሕሳብ) ግቡእ ኣይኮነን። እዚ ንኣምላኽ ከም ኣቦና ብሓፈሻዊ መንገዲ ምጥቃስ ንእኡ ፍልጠት ንዘይብሎም ሰባት ዝቐርብ ምሕጽንታ እዩ፤ እንተኾነ ግን ኩሉ ሰብ ሕጂ ብመንፈሳዊ መንገዲ ደቁ ምዃኑ ኣይገልጽን።

ናይ ስድራቤት መሰላት

እንተኾነ ግን፣ ንምእመናን ኣብ ጐይታ የሱስ፣ ምስ ኣምላኽ ከም ኣቦና ዘሎና ርክብ ዘደንቕ በረኸት እዩ። ምስዚ ርክብ እዚ ዝተኣሳሰሩ ብዙሓት መሰላት ኣለዉ። ሓደ ድማ ሓልዮት ኣቦ ምፍላጥና እዩ። ጐይታ ብዛዕባ እዚ ብጽኑዕ ተዛረበ፣ ንሰዓብቱ ኣምላኽ ንቑራናትን ንጽጌረዳታትን ከም ዝሓለየ ይዝክር – ንደቀ መዛሙርቱኸ ብዝበለጸ ኣይግምግሞምን ድዩ? ስለዚ፣ ከም ዝበሎ፣ «እንታይ ክትበልዑ ወይስ እንታይ ክትሰትዩ ኣይትድለዩ ... [ኣቦኹም] እዚ ነገራት እዚ ከም ዘድልየኩም ይፈልጥ እዩ» (ሉቃስ 12:29-30፤ ማቴዎስ 6:25-33 እውን ርአ)።

ብኣንጻሩ፣ ህዝብታት ዓለም ነዚ ሓደ ነገራት እዚ ይደልዩ (ሉቃስ 12:30)፤ ኣብዚ ድማ እቲ «ምድላይ» ተባሂሉ ዝተተርጐመ ቃል ተወሳኺ ጽንዓት ኣለዎ። ኣብ ህይወትና እዚ ማለት ንናይ ገዛእ ርእስና ድሌታት ንምምላእ ብሰባት ተኸቢብና ኣለና ማለት እዩ። ስለዚ፣ ንሕና እውን ነዚ ሓደ ምትእስሳር እዚ ንምምዕባል ቀሊል ክንረክቦ ንኽእል ኢና። ንምእመን ግን፣ ከምዚ ዝበለ ጭንቀት መሰረት የብሉን ምኽንያቱ ኣቦና እንታይ ከም ዘድልየና ይፈልጥ እዩ! እዚ ጥራይ ዘይኮነስ፣ ሓይሉ ንምምላእ እኹል ምዃኑ ርግጸኛታት ክንከውን ንኽእል ኢና። ካብ ኣብርሃም ክሳብ ጳውሎስ፣ ብሉይን ሓድሽን ኪዳናት ንኣካላዊ ድሌታትና ንምምላእ ብችሎታ ኣምላኽ ዝመልኡ እዮም።

ሓልዮት ኣቦ ክንፈልጥ ከለና ፍቕሩ እውን ንፈልጥ። «ኣቦ ንዓና ዝሃበና ፍቕሪ እንታይ ዓይነት ምዃኑ ርአ፣ ደቁ ኣምላኽ ክንጽዋዕ!» ሃዋርያ ዮሃንስ ኣወጀ (1 ዮሃንስ 3:1፤ ዮሃንስ 16:27 እውን ርአ)። ብምድሓን ፍቕሪ ኣምላኽ፣ ንሓጢኣትና ብክርስቶስ ምድሓን ሃበ። እንተኾነ ግን ካብኡ ንላዕሊ፣ ብባህሪኡ ከም ኣቦና፣ ንዓና ንምድሓን ጥራይ ዘይኮነስ ደቁ ንምግባር እውን ይደሊ። ኣብ ምድሪ ስምዒት ፍቕሪ ኣቦና ክጎድል ይኽእል እዩ፣ ኣብ ከቢድ ኩነታት ድማ ምጥላዕ ወይስ ጽልኢ እውን ክህሉ ይኽእል እዩ። እንተኾነ ግን ፍቕሪ ኣቦ ዘይቅየር እዩ።

ሓደ ኣገዳሲ ውጽኢት ናይ ፍቕሪ ኣቦ ምጥቃም ካብ ፍቕሪ ዓለም ከም ዝሕልወና እዩ። ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ ዓለም ብፍላይ ንኣቦ ተጻራሪት ኮይና ተገሊጻ ኣላ። «ሓደ ንዓለም እንተ ፈተወ፣ ፍቕሪ ኣቦ ኣብኡ የብሉን። ምኽንያቱ ኣብ ዓለም ዘሎ ኩሉ – ትምኒት ስጋ፣ ትምኒት ኣዒንቲ፣ ከምኡ’ውን ትዕቢት ህይወት – ናይ ኣቦ ዘይኮነስ ናይ ዓለም እዩ» (1 ዮሃንስ 2:15-16)። ዓለም ንርእሳ ንኹሉ ድሌትና ከተርዊ ከም እትኽእል ትገልጽ: «ኣምላኽ እንተ ዘይብሉ ደስታ ክንረክብ እንተኽኢልና ስለምንታይ ንጽበ?» እዚ እዩ ንዴማስ ዝበጽሖ፣ ንሱ «ነዛ ሕጂ ዘላ ዓለም ፈተዋ» እሞ ኣገልግሎቱ ንጐይታ ኣቋረጸ (2 2 ጢሞቴዎስ 4:10፤ ምስ ፊልሞን 24 ኣነጻጽር)። ብኣንጻሩ፣ ኣቦና ከም ዝፈትወናን ከም ዝሓልየልናን ዘሎና ርግጸኝነት ንዓለም ዘለዋ መስሕብ ንምስዓር ክሕግዘና እዩ ምኽንያቱ ንእኡ ክንውከል ከም እንኽእል ንፈልጥ እምበር ንድሌታትና ካልእ ቦታ ኣይንደልን።

ሓልዮትን ፍቕርን ኣቦና እንተ ረሲዕናዮ ኣይተሓደግናን፣ ምኽንያቱ ንሱ ካልእ ገጽ ናይ ርክብና ይጥቀም: ምእራሙ። ንደቁ ብቐጻሊ ንምምራሕ ዝሰነፍ ኣቦ ድኻ እዩ፣ ከምቲ ህዝቢ ጐይታ እውን ብሓዘን ዝረኸብዎ (ንዳዊት ኣብ 1 ነገስት 1:5-6 ርአ)። ህጻናት ካብ ምእራም ኣቦታቶም፣ ዘይፍጹማት እኳ እንተኾኑ፣ ምስትውዓልን ብስለትን ይረኽቡ፤ ስለዚ መጽሓፍ ቅዱስ ደምደመ፣ «ንኣቦ መናፍስቲ ብዝበለጸ ኣይንግዛእንዶ ንነብርን?» (እብራውያን 12:9)። ተግሳጽ ምናልባት ደስ ዘይብል ክኸውን ይኽእል እዩ፣ እንተኾነ ግን ካብኡ ክንመሃር ከለና ጽድቂ የፍሪ፣ ከምቲ ጳውሎስ ድሕሪ ሓደ ከቢድ «ሾኽ ኣብ ስጋ» ምቕባል ጸጋ ኣምላኽ ክውከል ዝተማህሮ (2 ቆሮንቶስ 12:7-9)። ብተወሳኺ፣ ተግሳጽ ኣቦ ናይ ስድራቤቱ ኣካል ምዃንና መረጋገጺ እዩ፣ ምስኡ ርክብ ምህላውና እንደገና የዘኻኽረና።

ተወሳኺ ትምህርቲ

እዞም ሰለስተ ገጻት ናይ ርክብ ኣቦ – ሓልዮቱ፣ ፍቕሩን ምእራሙን – ንዓና እውን ገለ ተወሳኺ ትምህርቲ የጠቓልሉ። ኣቦና ኩነታትና ከም ዝፈልጥ ክንዝክር ከለና ንእኡ ክንውከል ክንመሃር ንኽእል ኢና። ድሌታትና ከም ዝፈልጥን ድኻማትና ከም ዝርድኦን፣ ብርግጽ ብግዜኡ ዘድልየና ክህበና እዩ።

ሕጉሳት ክንከውን እውን ክንመሃር ንኽእል ኢና። ምኽንያቱ ንሱ ኣቦ ብርሃናት እዩ፣ ከቶ ዘይቅየር ወይስ ምስ ባህሪኡ ዘይሰማማዕ፣ ኩሉ ጽቡቕን ፍጹምን ህያብ ይህብ (ያዕቆብ 1:13-17)። እዚ ማለት ንሱ ዘይሃበና ነገር ኣብዚ እዋን እዚ ንዓና ጽቡቕ ኣይኮነን ማለት እዩ። ኣቦና ከም ዝፈልጥ ንርእስና እናዘከርና፣ ንሱ ዝሃበና ነገር፣ ንእሽቶ ይኹን ብዙሕ፣ ብልክዕ ክንመስግን ንኽእል ኢና።

ብተወሳኺ፣ ኣብ ኣዝዩ ከቢድ ኩነታት እውን ቅኑዕ ኣረኣእያ ክህልወና ክንመሃር ንኽእል ኢና። ንኣብነት፣ ብዙሓት ህዝቢ ጐይታ ኣብ ከባቢ ዓለም ብዓቢ ድኽነት ይነብሩ። ብዘይ ምቾት እዛ ዓለም ክንነብር ክንግደድ ከለና ብዘይሕጋዊ መንገዲ ድሌታትና ንምምላእ (ምሳሌ 30:9) ወይስ ንኣምላኽ ብጽኑዕ ከም ዝሓዘና ንምውቃስ (ሩት 1:20-21) ክንፍተን ንኽእል ኢና። ድኻማትና ንጐይታ ካብ ምግልጋል ከም ዝዓግተና እውን ክስምዓና ይኽእል እዩ። እንተኾነ ግን ኣቦና ድሌትና ከም ዝፈልጥ ምዝካርና ኣብ ቅኑዕ መገዲ ከም ዝሕልወና እዩ፣ ምኽንያቱ ንሱ ንብዙሓት ወለዶታት እሙን መጋቢ እዩ ነይሩ (መዝሙር 37:25)። ኣምላኽ ንሃጋር ንዝሞተ ወዳ ምንጪ ማይ ኣርኣያ፤ ንዝተጨነቑ መበለታት ሓርጭን ዘይትን ኣብዝሐሎም እሞ ሎሚ እውን ንዝደለዩ ሰባት ደግነቱ ምግላጽ ኣየቋርጽን (ዘፍጥረት 21:15-20፤ 1 ነገስት 17:11-16፤ 2 ነገስት 4:1-7፤ ሩት 2:20)። ንሕና ኣብ ዘይብልና ነገር ንምድሃብ ንደሊ (ብጽቡቕ ኩነታት እኳ እንተኾና)፣ እንተኾነ ግን ኣምላኽ ኣብ ዘለና ነገር ይድህብ (2 ቆሮንቶስ 8:12)። «ኣብ ኢድካ ዘሎ እንታይ እዩ?» ጐይታ ይሓትት (ዘጸኣት 4:2)። ንሱ እዩ ዝጥቀመሉ።

ኣብ ኩሉ ገጻት ናይ ርክብና ምስ ኣምላኽ ከም ኣቦና፣ ሓደ ስም ፍሉይ ትርጉም ኣለዎ: እቲ ስም ኣባ. እዚ ንኣቦ ዝገልጽ ኣራማይስጢ ቃል እዩ እሞ ብዙሕ ቅርበት የጠቓልል። ገለ ሰባት ከም እንግሊዝኛ ቃል «ፓፓ» እዩ ይብሉ። ኣብ ክልተ ኣጋጣሚታት (ሮሜ 8:15፤ ገላትያ 4:6) ጳውሎስ መንፈስ ኣምላኽ ኣብ ውሽጥና ንኣምላኽ «ኣባ፣ ኣቦ!» ኢልና ክንጽውዖ ከለና ነዚ ርክብ እዚ ክንጥቀመሉ ከም ዝፈቕደልና ጸሓፈ። ጐይታ ባዕሉ ነዚ ቃል እዚ ዝተጠቕመሉ ሓደ ኣጋጣሚ ጥራይ እዩ: ኣብ ኣትክልቲ ጌቴሴማኒ፣ ኣብ ዓሚቕ ስቓዩ መስቀል ክቕበል ከሎ (ማርቆስ 14:36)። እዚ ድማ ነቲ ዓሚቕ ቅርበት ናይዚ ስም እዚ ንኽንፈልጥ ይሕግዘና እዩ፣ እዚ ድማ ብልክዕ ሓቂ ናይ ርክብና ምስ ኣምላኽ ከም ኣቦና እዩ። ኣብ ዝጸልመተና እዋናት፣ ኣብ ዝዓመቑ ጸገማትና፣ ንእኡ ክንጥምት ንኽእል ኢና ምኽንያቱ ንሱ ይፈልጥን ይሓሊን እዩ።