«Believer’s Bible Commentary»
ብዊልያም ማክዶናልድ
ኣሕታሚ፦ ቶማስ ኔልሰን ፓብሊሸርስ፣ ናሽቪል፣ ቲኤን፣ © 1995
ኣንበብቲ ብዙሕ ግዜ «ነዚ መጽሓፍ ቅዱስ ብዝበለጸ ንምርዳእ ሓገዝ ኣበይ ክረክብ እኽእል?» ኢሎም ይሓቱ። እቲ «Believer’s Bible Commentary» (BBC) ኣብ ኩሉ ክፍሊ ቃል ኣምላኽ ብስርዓት ሓጺር፣ ግሉጽን ክርድእ ዝኽእልን ሓሳባት ይህብ። ብዙሕ ግዜ ሓሳባት ዊልያም ማክዶናልድ ናብ ኣምልኾ ዝዓለመ ትኹረት ይህብ፣ ልቢ ኣንባቢ ናብ ምምስጋን ኣምላኽ ይስሕብ። ማክዶናልድ ቅድሚ ሞቱ ኣብ 2007፣ ንብዙሕ ዓመታት ኣብ «Emmaus Bible College»፣ ዱቡክ፣ ኣዮዋ መምህር ነይሩ። ኣብ ህይወቱ ልዕሊ 80 መጽሓፍትን ብሮሹራትን ብዛዕባ ዝተፈላለዩ ርእሰ-ጉዳያት መጽሓፍ ቅዱስ ጽሒፉ።
ኣብዚ እዋን እዚ ብዛዕባ ዝተፈላለዩ መጽሓፍቲ መጽሓፍ ቅዱስ ሓጺርን ናብ ነጥቢ ዝቐንዕን ሓሳባት ንደሊ ኣብ ዘለናሉ፣ እዚ 2462 ገጽ ዘለዎ ጥራዝ ንኹሉ ክፍሊ ቅዱሳት ጽሑፋት ቅልጡፍ መእተዊ ይህብ። ተወሳኺ ዋጋ ዝመጽእ ድማ እቲ ደራሲ ሓሳባቱ ካብ ዘመናዊ ኣረኣእያ ስለ ዘቕርብ እዩ። ብቓላቱ፣ «ዕላማ ናይ እቲ «Believer’s Bible Commentary» ንማእከላይ ክርስትያን ኣንባቢ ብዛዕባ ቅዱስ መጽሓፍ ቅዱስ እንታይ ምዃኑ መሰረታዊ ፍልጠት ምሃብ እዩ» ኢሉ ጽሒፉ።
እዚ ኣገዳሲ መሳርሒ መጽናዕቲ መጽሓፍ ቅዱስ ንብሉይ ኪዳንን ሓድሽ ኪዳንን፣ ከምኡ’ውን ንነፍሲ ወከፍ ክፍሊ መጽሓፍ ቅዱስ መእተዊ ይህብ። ነፍሲ ወከፍ መጽሓፍ ድማ ብመግለጺን ኣብ መጽሓፍ ቅዱስ ዘለዎ ፍሉይ ቦታ ብምግላጽን ይጅምር። ዕለታት ምጽሓፉ፣ ታሪኹን ዕላማኡን ተጠቒሱ ኣሎ። ቀጺሉ ቀንዲ ኣካል ናይቲ ትርጓሜ ይስዕብ፣ ብድሕሪኡ ድማ ንተወሳኺ ሓሳባት፣ ምንጭታት ሓበሬታ ወይ ዝተፈላለዩ ትርጓሜታት ዝህቡ ዝርዝር መወከሲታት ኣብ መወዳእታ ይርከቡ።
ዊልያም ማክዶናልድ ኣብ መንጎ እግዚኣብሔር ዝፈርሑ ምሁራት ዘሎ ፍልልይ ርእይቶታት ክዛረብ ኣይፈርሕን። እቲ ደራሲ ብዙሕ ግዜ ካልኦት ፍሉጣት፣ ወግዓውያን ጸሓፍቲ፣ እንተላይ ካብ መበል 19 ክፍለ ዘመን ዝነበሩ ከም ጄ. ኤን. ዳርቢን ዊልያም ኬሊን ይጠቅስ። እዚ ድማ ኣብ ቀንዲ ትምህርቲታት ዘሎ ዘላቒ ስምምዕነት እምነት ይህብ። ንሱ ድማ ንሓደ ክፍሊ ዘብርሁ ብዙሓት ሓጸርቲ ቃላት የካቱት እሞ ንምዝካር ድማ ቀሊል እዩ።
እቲ BBC ብዙሓት ካርታታት፣ ሰሌዳታትን ስእልታትን እውን ይሓዝ እሞ ንኣንባቢ ነቲ ጽሑፍ ብዝበለጸ ንኽርድኦ ይሕግዝ። እቲ ደራሲ ብቐንዱ ካብ «New King James Version»እንተወሓደ’ኳ እንተጠቀሰ፣ ብሰንኪ እቲ ኣብ ኩሉ ዘሎ ብዙሕ መወከሲታት ምስ ዝኾነ እንግሊዝኛ ትርጉም ክስዕቦ ቀሊል እዩ። ምንጭታት ሓበሬታኡ ኣብ መወዳእታ ናይ ነፍሲ ወከፍ መጽሓፍ ቀሪቡ ኣሎ። እዚ ድማ ንዝያዳ መጽናዕቲ ንዝደልዩ ጠቓሚ እዩ።
ምስቲ ኣጠቃላሊ ትርጓሜኡ፣ እዚ ጥራዝ እዚ ኣብ መንጎ ብሉይን ሓድሽ ኪዳንን ዘሎ እዋን (እቲ 400 ዓመታት ካብ ማላኺ ክሳብ ማቴዎስ) ዝምልከት ጽሑፍ፣ ኣብ ቅዱሳት ጽሑፋት ዝተጠቕሱ ኣገደስቲ ሰባትን ቦታታትን ዝርዝርን መግለጺን፣ ኣጠቃላሊ መወከሲ መጽሓፍቲ፣ ከምኡ’ውን ብዙሓት ካልኦት ሰሌዳታት፣ እንተላይ ዝተፈጸሙ ትንቢታት ይሓዝ።
ነዚ መወከሲ መጽሓፍ እዚ ንዝኾነ ሰብ፣ ንብዙሕ ግዜ ዝተሓላለኸ ስነ-መለኮት ናብ ግብራዊ ምርዳእ ዝቕይር፣ ምሉእ፣ ግናኸ ንምንባብ ቀሊል ዝኾነ ትርጓሜ መጽሓፍ ቅዱስ ክህልዎ ንዝደሊ ብልዑል ደረጃ እምሕጸን።
እንታይ እዩ ዝያዳ ኣገዳሲ?
ካብ ዝኾነ ትርጓሜ ዝያዳ ኣገዳሲ ቃል ኣምላኽ ባዕሉ እዩ፣ ብመንፈስ ቅዱስ ኣምላኽ ዝበርሃ። ብዘይኡ ህይወት፣ ዕብየት፣ ቅድስና፣ ወይ ተቐባልነት ዘለዎ ኣገልግሎት የለን። ክንብቦ፣ ክንምርምሮ፣ ክንዝምሮ፣ ክንሓስበሉ፣ ልዕሊ ኩሉ ድማ ክንእዘዞ ይግባእ። ከምቲ ሓደ ዝበሎ፣ «ምእዛዝ ኣካል መንፈሳዊ ፍልጠት እዩ።» — ዊልያም ማክዶናልድ፣ መእተዊ ደራሲ
