እዚ ዛዕባ እዚ ብዛዕባ ውልቀ ባህርይ ናይ ክቡር ጐይታናን ኣዲኡን ንምፍጣር ኣብ ዝሓለፈ እዋን ተላዒሉ ዝነበረ ምዃኑ እፈልጥ እየ። ነቲ ሕቶ ንምምላስ ሓደ ሰብ ነታ ማርያም ኣደ ጐይታና ዘለዋ ፍሉይነት ንምዕባይ ዝግበር ፈተነ ዚመስል ክኸውን ከም ዚኽእል ይፈልጥ እዩ፣ ግናኸ ብሓይሊ ኸኣ ኣብ ኵሉ ነገር ልዕልና ኺህልዎ ዘለዎ ውልቀ ባህርይ ንምዕባይን ንምልዕዓልን እዩ፣ ነቲ ኣብ ልቢን ኣእምሮን ናይ ነፍሲ ወከፍ ንእኡ ዘፍቅር እየ ዝብል ሰብ ኪህልዎ ዘለዎ ኣገዳሲ ቦታ ንምዕቃብ እዩ። ንዘለኣለማዊ ወድነቱ፣ ንፍጹም ሰብነቱን፣ ንፍጹም ግብሩን ብግቡእ ክንሕሉ ንደሊ። እዛ ንቕዱስ ጽሑፍ ምስ ቅዱስ ጽሑፍ ንምምስሳል ብትሕትና እትደሊ ንእሽቶ ጽሕፍቲ፣ ኣብ ቤት ዮሴፍን ማርያምን ዝነበሮ ፍሉይ ቦታ ከተርኢ እያ።
ወለዶ ክርስቶስ
እቲ ኣብ ወንጌል ማቴዎስ ዘሎ ወለዶ ወለዶ ዮሴፍ ሰብኣይ ማርያም እዩ። ንጉሳዊ ወለዶ እዩ፣ ካብኡ ኸኣ ጐይታና ብሕጊ ኣይሁድ ዮሴፍ ሕጋዊ ኣቦኡ ስለ ዝነበረ፣ ቅኑዕ ንጉስ እስራኤል ኮይኑ ተወሊዱ። ግናኸ ዮሴፍ ንጐይታና ሕጋዊ ማዕርግ ናይ ዝፋን እስራኤል ካብ ምሃብ ወጻኢ፣ ንእኡ ናብ ዓለም ኣብ ምምጻእ ዝገበሮ ነገር የብሉን። ንሱ እሞ ወለዶኡን ምስ ጐይታና ዝኾነ ደማዊ ዝምድና የብሎምን። ንእኡ ናብ ዓለም ዘምጽኦ ናይ ሓቂ ወለዶ ንምርካብ፣ ናብ ሉቃስ ምዕራፍ ሰለስተ ክንከይድ ኣሎና፣ ኣብኡ ኸኣ ወለዶ ማርያም ኣሎና። እዚ ወለዶ እዚ፣ ብሰብኣዊ መለክዒ ጽድቂ ክንፈርዶ ኸም እንኽእል፣ ንጹህን ቅዱስን እዩ። ካብ ናታን ንታሕቲ ኣብ ወገን ማርያም ሓደ እኳ ሰብ ኣብ መዝገቡ ኣብ ቃል ኣምላኽ ዝኾነ ነቐፌታ የብሉን።
ማርያምን ዮሴፍን ካብ ነገድ ይሁዳ እዮም ዝመጹ፣ ክልቲኦም ከኣ ካብ ንጉስ ዳዊት ዝወረዱ እዮም። ግናኸ እቲ መገዲ ዝፈላለየሉ ምስ ክልተ ደቂ ዳዊት፣ ሰሎሞንን ናታንን እዩ።
ሰሎሞን ኣቦ ወለዶ ዮሴፍ እዩ ነይሩ፣ ናታን ከኣ ኣቦ ወለዶ ማርያም እዩ ነይሩ።
ወንጌል ማቴዎስ ንክርስቶስ ከም ንጉስ እስራኤል ስለ ዘቕርቦ፣ ወለዶ ዮሴፍ ክሳዕ ኣብርሃም ጥራይ ይምለስ። ይኹን እምበር፣ ወንጌል ሉቃስ ንእኡ ከም ወዲ ሰብ የቕርቦ፣ ስለዚ ኸኣ ወለዶ ማርያም ክሳዕ ኣዳም ይምለስ።
መንነት «ኣሕዋቱ»
ግናኸ ኣብ ቃል «ኣሕዋቱ» ተባሂሎም ዝጽውዑ፣ ምስ ጐይታና ኣብ ሓደ ቤት ዝነበሩኸ እንታይ እዮም፧ ደቂ ዮሴፍዶ ኣይኮኑን፧
ብዝስዕብ ምኽንያት ክኾኑ ከም ዘይክእሉ ኣይኣምንን እየ፦
ወለዶ ዮሴፍን ትንቢትን
ዮሴፍ ኣብ ዝፋን ዳዊት ኪቕመጥ ዝኽእል ወዲ ኺህልዎ ኣይከኣለን፣ ከመይሲ ንሱ ዓብዪ ወዲ ኮንያ እዩ። ኣምላኽ ኮንያ ኸም ዘይህልዎ ኣነጺሩ ገሊጹ እዩ።
ካብ ዘርኡ ሓደ እኳ ሰብ ኣብ ዝፋን ዳዊት ኪቕመጥ የብሉን (ኤርምያስ 22:30)፣ (ኤርምያስ 36:30)፣ (ማቴዎስ 1:12)
እቲ ናይቲ እኩይ ንጉስ ዘርኢ ዝነበረ ድማ ዮሴፍ እዩ ነይሩ፣ ዮሴፍ ባዕሉ ጻድቕ ሰብ እኳ እንተ ነበረ (ማቴዎስ 1:19)፣ እቲ ትንቢት ግና ኪፍጸም ኣለዎ። ሕጂ ኣብ ማቴዎስ 13:55 ኣርባዕተ ሰባት ኣሕዋስ ጐይታ ተባሂሎም ከም ዝፍለጡ ንፈልጥ፣ ንሳቶም ከኣ ያእቆብ፣ ዮሴስ፣ ስምኦን፣ ከምኡ’ውን ይሁዳ እዮም። ካልኦት ቅዱሳት ጽሑፋት ከኣ ገለ ኣሓት ከም ዝነበራ የርእዩና፣ ምናልባት ሰለስተ። ንሱ ናብ ናዝሬት «ናብ ዓዱ» በጺሑ ነይሩ፣ እቶም ኣብኡ ዝነበሩ ሰባት ከኣ፦ «እዚ ወዲ ጸራቢዶ ኣይኮነን፧ ኣዲኡስ ማርያምዶ ኣይተባህለንን፧ ኣሕዋቱስ ያእቆብን ዮሴስን ስምኦንን ይሁዳንዶ ኣይኮኑን፧» ሕጂ ንቕዱስ ጽሑፍ ምስ ቅዱስ ጽሑፍ እናነጻጸርና ንመርምር!
ኣደ ኣሕዋስ ምምርማር
ኣደ እዞም ኣርባዕተ ኣሕዋስ ማርያም እትብሃል ሰበይቲ ነበረት፣ ከምቲ ኣብ ማርቆስ 15:40 እንረኽቦ፣ ኣብ መስቀል ዝነበረ ፍጻሜ፣ «ኣንስቲ ኸኣ ካብ ርሑቕ ይርእያ ነበራ፣ ካብአን ከኣ ማርያም መግደላዊት፣ ማርያም ኣደ ያእቆብ ንእሽቶን ዮሴስን፣ ከምኡ’ውን ሳሎሜ ነበራ።» ግናኸ እዛ ማርያም እዚኣ ሓብቲ ድንግል ባዕላ ነበረት። እዚ ኸኣ ብዛዕባ እዚ ሓደ ፍጻሜ ኣብ ካልእ መወከሲ፣ ዮሃንስ 19:25፣ ተገሊጹ ኣሎ።
«ኣብ ጥቓ መስቀል የሱስ ከኣ ኣዲኡን ሓብቲ ኣዲኡን ማርያም ሰበይቲ ቀለዮጳን ማርያም መግደላዊትን ደው ኢለን ነበራ።»
እዚ ኸኣ ናይቲ ግዜ እቲ ፍሉይ ልምዲ ይስዕብ ነይሩ፣ ሓሓሊፉ ንኽልተ ኣሓት ሓደ ስም ምሃብ። ኣብ ማቴዎስ 27:56፣ እዛ ማርያም እዚኣ እንደገና ኣደ ያእቆብን ዮሴስን ተባሂላ ተጸዊዓ ኣላ።
መደምደምታ፦ ኣቦሓጎታት፣ ዘይኮነስ ኣሕዋስ
ስለዚ ኻብ ቅዱስ ጽሑፍ ብንጹር ከምዚ ኽንብል ንኽእል ይመስለኒ፦
እዞም ሰባት፣ ያእቆብ፣ ዮሴስ፣ ስምኦን፣ ከምኡ’ውን ይሁዳ፣ ብሓቂ ኣሕዋስ ጐይታና ኣይነበሩን፣ ግናኸ ኣቦሓጎታቱ እዮም ነይሮም። ንሳቶምን ኣሓቶምን ደቂ ማርያም ሓብቲ ድንግልን ቀለዮጳን እዮም ነይሮም፣ ንሱ ኸኣ ኣልፋዮስ ተባሂሉ ይፍለጥ። ከመይሲ ኣብቲ ከባቢ ዓለም «ኣቦሓጎታት» «ኣሕዋስ» ኢልካ ምጽዋዕ ዝፍለጥ ልምዲ ነይሩ። ብተወሳኺ፣ እዛ ስድራቤት እዚኣ ኩላ ኣብቲ ሓደ ከባቢ ምስ ማርያም ኣደ ጐይታና ትነብር ከም ዝነበረት ይረአ (ማርቆስ 6:3)፣ ስለዚ ኸኣ እቶም ኣብ ከባቢ ዝነበሩ ሰባት ንሳቶም ኣሕዋቱ እዮም ኢሎም ምጽዋዖም ባህርያዊ እዩ። ማርያም ኣደ ጐይታ ኣብ ግዜ መስቀል መበለት ከም ዝነበረት ንፈልጥ፣ ሓልዮታ ኸኣ ንደቀ መዝሙር ዮሃንስ ተዋሂባ ነበረት፣ ንሱ ኸኣ ናብ ቤቱ ወሲዱዋ ንዝተረፈ ዘመና ይሓልያ ነይሩ። ቀለዮጳን ሰበይቱ ማርያምን፣ ከምኡ’ውን ደቆም፣ ንጐይታ ብትግሃት ዝፈቕሩን ዝስዕቡን ከም ዝነበሩ ንፈልጥ (ሉቃስ 24:18)። ክልተ ካብቶም ደቂ፣ ያእቆብን ይሁዳን ከም ሃዋርያት ጐይታ ተጠቒሶም ኣለዉ (ሉቃስ 6:16ን ግብሪ ሃዋርያት 1:13ን)።
ፍሉይ ክብሪ ክርስቶስ
እዚ ኩሉ ንዝኣምን ልቢ፣ ኣብ ቤት ዮሴፍን ማርያምን ምስ ጐይታና ዝኾነ ስጋን ደምን ቦታ ከም ዘይተኻፈሉ ምፍላጥ፣ ናይ ምጽንናዕን ናይ ኣኽብሮትን ስምዒት ይህብ። ንእኡ ኣብ ውርጅውጅ «ሓደ እኳ ሰብ ዘይተቐመጠሉ» (ሉቃስ 19:30) ኮርማ እናጋለበ ናብ የሩሳሌም ክኣቱ ክንሓስብ ንፈቱ። ስግኡ ኣብ መቓብር «ሓደ እኳ ሰብ ቅድሚኡ ዘይተቐመጠሉ» (ሉቃስ 23:53) ከም ዝተቐመጠ ክንሓስብ ንፈቱ። ኣብ ኩሉ ነገር ንፍሉይ ክብሩ ክንሓስብ ንፈቱ፣ ስሙ ካብ ኩሉ ስም ልዕል ዝበለ እዩ (ፊልጲ 2:9)፣ ከምኡ ዝበለ ኸኣ የልቦን።
