“ዳዊት ድማ ተንስአ፡ በቲ መዓልቲ እቲ ኸኣ ንሳኦል ፈሪሁ ሃደመ፡ ናብ ኣኪሽ ንጉስ ጋት ከኣ ከደ። ኣገልገልቲ ኣኪሽ ድማ፡ እዚ ዳዊት ንጉስ እዛ ምድሪ እዚኣዶ ኣይኮነን፧ ሳኦል ንኣሽሓት ቀተለ፡ ዳዊት ከኣ ንኣእላፋት፡ እናበሉ ብውርጭቕ ብዛዕባኡ ኣይዘመሩሉንዶ፧ በልዎ። ዳዊት ድማ እዘን ቃላት እዚኤን ኣብ ልቡ ኣቐመጠን፡ ንኣኪሽ ንጉስ ጋት ድማ ኣዝዩ ፈርሄ። ኣብ ቅድሚኦም ድማ ባህርዩ ለወጠ፡ ኣብ ኣእዳዎም ከኣ ከም እብድ ዝኾነ ገበረ፡ ኣብ ኣፍ ደገታት ከኣ ጸሓፈ፡ ምራቑ ድማ ኣብ ጽሕሙ ኣውረደ። ሽዑ ኣኪሽ ንኣገልገልቱ፡ እንሆ፡ እቲ ሰብ እብድ ምዃኑ ትርእዩ ኣሎኹም፡ ስለምንታይ ደኣ ናባይ ኣምጻእኩምዎ፧ እብዳትዶ የድልዩኒ እዮም፡ እዚ ሰብኣይ እዚ ኣብ ቅድመይ እብድ ኪኸውን ስለምንታይ ደኣ ኣምጻእኩምዎ፧ እዚ ሰብኣይ እዚ ናብ ቤተይ ኪኣቱዶ እዩ፧ በለ። ዳዊት ድማ ካብኡ ወጺኡ ናብ ዋሻ ዓዱላም ሃደመ፡ ኣሕዋቱን ኩሉ ቤት ኣቦኡን ምስ ሰምዑ ድማ፡ ናብኡ ወረዱ። ኩሉ እቲ ኣብ ጭንቀት ዝነበረ፡ ኩሉ እቲ ዕዳ ዝነበሮ፡ ኩሉ እቲ ዘይተሓጐሰ፡ ናብኡ ተኣከበ፡ ንሱ ድማ ሓለቓኦም ኮነ፡ ምስኡ ድማ ኣርባዕተ ሚእቲ ሰብ ነበሩ” (1 ሳሙኤል 21:10–22:2)።
“እዚ ኩሉ ድማ ንኣብነት ኮይኑ ተረኺቡ፡ ንኣና ድማ፡ ንኣና እቶም መወዳእታ ዘመን ዝበጽሓና፡ ንምዕዶ ተጻሒፉ ኣሎ” (1 ቈረንቶስ 10:11)።ፍርሃት ነቲ እንነብረሉ ዘሎና ዘመን ከም ዝገዝኦ ግልጺ እዩ። ኣብ ዝሓለፉ ውሑዳት ኣዋርሕ፡ ፍርሃት ንሰብ ብኸመይ ከም ዘንቀሳቕሶ፡ ካብኡ ንላዕሊ ድማ ንሓቀኛታት ኣመንቲ፡ ክሳዕ ቅድሚ ውሑዳት ኣዋርሕ ብኣምላኽ ከም ዝኣምኑ ዝምክሑ ዝነበሩ፡ ብኸመይ ከም ዚጸልዎ ንርኢ።
ሓደ ካብቲ ሓያል ባህርያት ቅዱሳት ጽሑፋት፡ ህያው ምዃኑን ንኹሉ ዘመን ህይወትና ዚውዕል ምዃኑን እዩ። እቶም ታሪኻዊ መጽሓፍቲ ኣዝዮም ጠቓሚ እዮም፡ ከመይሲ፡ ንሓቀኛታት ሰባት ዝበጽሑ ታሪኻዊ ሓቅታት የቕርቡልና፡ ቅዱሳት ጽሑፋት ቲኦሪኣዊ ወይ ኣብ ሓደ ዘመን ታሪኽ ጥራይ ዝተሓጽረ ኣይኮነን።
ዳዊት ካብ ዝነበሩ እቶም ዝበለጹ ደፋራት ሰባት ሓደ ምዃኑ ፍሉጥ እዩ። እቲ ኣብ 1 ሳሙኤል 17 ዘሎ ዛንታ፡ ንደፋር መንፈሱ ብግልጺ የርኢ፡ ምንም እኳ ኣብ ቅድሚ ሰባት ንጎልያድ ዘይመጣጠን እንተ ነበረ። ምስጢር ትብዓቱ ዘይግደስ መንፈስ ኣይነበረን፡ ግናኸ ንጎልያድ (ዘይተገዘረ ፍልስጥኤማዊ) ቅኑዕ ግምት ነበሮ፡ ከምኡውን ንሓይሊ ህያው ኣምላኽ ቅኑዕ ኣረኣእያ ነበሮ። ንኹሎም ኣብ ከባቢኡ ንዝነበሩ ድማ ኣገረሞም፡ እዚ ብህያው ኣምላኽ ዝኣመነ መንእሰይ፡ ነቲ ንኹሉ ሰራዊት እስራኤል ዝነበረ ፍርሃት ሰዓሮ፡ ዓወት ድማ ኣምጽአ፡ ንዝነበሩዎም ሰባት ድማ ትብዓት ሃቦም። ግናኸ ድሕሪ ውሑዳት ምዕራፋት ነቲ ሓደ ዳዊት ብኣንጻሩ ኺገብር ምርኣይ ኣገራሚ እዩ።
ኣነ ድማ ኩሉ ሳዕ እሓስብ ነይረ፡ ስለምንታይ፧ መንፈስ ፍርሃት ንልቡ ሒዝዎ ይኸውንዶ፧ ኣብ ቅድሚ ጐይታ ነዚ ንመርምር፡ ከምኡውን ንልብና ንመርምር።
ፍርሃት ሳኦል
ቀዳማይ፡ ፍርሃቱ ንሳኦል፡ ኣምላኽ ዝተስፈዎ ነገር ኬረስዖ ገበሮ፡ ንሱ ኸኣ ንጉስ ኪኸውን ምዃኑ፡ እዚ ኸኣ ኣምላኽ ክሳዕ ተስፋኡ ዚፍጽም ኬድሕኖ ምዃኑ ማለት እዩ፡ ከመይሲ ኣምላኽ ኪሕሱ ሰብ ኣይኮነን። እቲ ፍርሃት ንርስቱ ኺሓድግን ካብ ፍልስጥኤማውያን ምሕላው ኪደልን ገበሮ። ፍርሃት ከምኡ ንልብና ምስ ገዝአ፡ ንሕናውን ንርስናን ኩሉ ተስፋታቱን ኬሕድገና ወይ ኬጥፍኣና ከም ዘይብሉ ንርስዕ። ቅዱሳት ጽሑፋት ጐይታ ጋሻና ምዃኑ ይብል። ጐይታ ጋሻና ምዃኑ ኩሉ ሳዕ ንዘክር።
ፍርሃት ኣኪሽ
ድሕሪኡ፡ ፍርሃት ኣኪሽ፡ ንጉስ ፍልስጥኤማውያን። እቲ ደፋር ዳዊት፡ ብኽብሪ ዝገበረን ኣብ ቅድሚ ጎልያድ ብኣምላኽ ዝኣመነን፡ ኣብ ቅድሚ ኣኪሽ ከምኡ ኺገብር ኣዝዩ ኣጸጋሚ እዩ። ዳዊት ኣብ ግዜ ፍርሃቱ ከምኡ እንተ ገበረ፡ ንሕናውን ንጐይታ ምስ እንርስዕን ኣብ ዓለም፡ ኣብ ኣገባባታ፡ ኣብ ምኽራታ፡ ኣብ ኣረኣእያኣ ምሕላው ምስ እንደሊ፡ ከም እብዳት ክንገብር ኣብ ሓደጋ ኢና። እቲ ንዳዊት ዝነበረ ትርኢት ክንደይ ሓዘን ዝመልኦ ነበረ፡ ሰቡ ንመራሒኦም ከምኡ ኺገብር ከለዉ፡ ንሱ ብዛዕባ ድሕነቱ ስለ ዝተጨነቐን ስለ ዝፈርሀን፡ ነቲ ንእግዚኣብሔር ንዝፈርሑ፡ ንኢዱ ምሕላው ንዝደልዩ፡ ኣብ ኩሉ ኩነታቶም ድማ ብእኡ ንዝኣምኑ ዚግባእ ክብሪ ረሲዑ።
ግናኸ ንኣምላኽ ምስጋና ይኹን፡ እቲ ዛንታ ኣብኡ ኣይተዛዘመን። ዳዊት ቦታ ድሕነቱ ኣብ ዋሻ ዓዱላም ምዃኑ ተረድአ፡ እዚ ኸኣ “ምስክርነት ንኣቶም” ማለት እዩ። ምንም እኳ ቤተ-መንግስቲ ኣኪሽ ካብ ዋሻ ዓዱላም ዝበለጸ ምቹእ እንተ ነበረ፡ ኣብቲ ዋሻ ግን ሓይሊን ምሕላውን ጐይታ እንደገና ተማህረ፡ ከመይሲ ኣብ መዝሙር 56:11ን ኣብ መዝሙር 34ን ብዛዕባኡ ዝተማህሮ ነገራት ጸሓፈ። ግናኸ ከምቲ ፍርሃት ዚላባዕ፡ ትብዓት እውን ይላባዕ እዩ፡ ኣብ ዋሻ ዓዱላም፡ ምንም እኳ ኣብ ጭንቀት፡ ዕዳን ዘይተሓጐሱ እንተ ነበሩ፡ ንዳዊት ዝተሳሓቡ ነበሩ። ግናኸ ምስ ዳዊት ኣብቲ ዘይምቹእ ዋሻ እኳ እንተ ነበሩ፡ ድሕንነት ረኸቡ። እዚ ንኹሎም ፍርሃት ኬሰንፉ ንዝደልዩ ምስክርነት እዩ። ከመይሲ ካብ ዋሻ ዓዱላም እቶም ሰለስተ ሓያላት ሰባት ወጺኦም፡ ንህይወቶም ኣብ ሓደጋ ኣእቲኦም፡ ነቲ ናይ ጐይታኦም ዳዊት ዝነበረ ናፍቖት ኬማልኡን ሓደ ኩባያ ማይ ኬምጽኡሉን ንልቡ ኬሐድስዎ። ፍርሃት ጠፊኡ (1 ዜና መዋእል 11:15–19)።
ፍርሃት ሞት
“እምበኣር እቶም ደቅስ ስጋን ደምን ስለ ዝኾኑ፡ ንሱ እውን ከምኡ ብሓደ ዓይነት ነገር ተኻፈለ፡ ብሞት ገይሩ ኸኣ ነቲ ስልጣን ሞት ዝነበሮ፡ ማለት ንዲያብሎስ፡ ኬጥፍኦ፡ ነቶም ብፍርሃት ሞት ኩሉ ዘመኖም ባሮት ዝነበሩ ኸኣ ኬድሕኖ” (እብራውያን 2:14–15)።ኣብ ሓድሽ ኪዳን፡ መንፈስ ኣምላኽ ሓደ ካብቲ ኣብ መዝገብ ኣጽዋር ሰይጣን ዘሎ ዝበለጸ ፍርሃት ዝመልኦ ኣጽዋር ፍርሃት ሞት ምዃኑ ይነግረና፡ ከመይሲ ንሰብ ኣብ ባርነት ይሕዞ። ቅዱሳት ጽሑፋት ሞት “ንጉስ ሽበራ” ምዃኑ ይነግረና፡ ሎሚ ድማ ሰይጣን ከም ኣንበሳ ኾይኑ ፍርሃት ኣብ ልብና ኬእቱ ይጓዝም። ግናኸ ሎሚ ካብቲ ዳዊት ዝነበሮ ንላዕሊ ኣሎና። ንሱ ኸኣ ንስልጣን ሞት ዝነበሮ፡ ንዲያብሎስ፡ ዘጥፍአ ክርስቶስ ምሉእ ዕዮ ኣሎና (እብራውያን 2:14–15)፡ ካብ ፍርሃት ሞት ድማ ኣድሒፉና። ከመይሲ ሞት፡ ሃዋርያ ጳውሎስ ኣብ 1 ቈረንቶስ 15:26 ዝነግረና፡ እቲ ናይ መወዳእታ ጸላኢ፡ ነቲ መውጋእቱ ተወሲዱሉ፡ ሞት ድማ ጐይታ ንዓና እንተ ዘይመጸ፡ ናብ ገነት ዜሰጋግረና መገዲ ይኸውን።
ዳዊት እቲ ፍልጠት እንተ ዘይነበሮ፡ ብመንፈስ ቅዱስ እውን እንተ ዘይተመልአ፡ ንሕና እዞም ኩሉ እዚ ዘሎና፡ ንፍርሃት ኣብዚ ግዜ እዚ ብኸመይ ክንምልስ ኣሎና፧ ሳኦል፡ ዓይነት ሰብ ኣብ ስጋ፡ ወይ ስጋ ኣብ ውሽጥና፡ ፍርሃት የምጽእ፡ ንክርስትያናዊ ርስና ድማ ኬርስዖ የገድደና፡ እዚ ኸኣ ተስፋ ምሕላው ጐይታ የጠቓልል። ፍርሃት ካብቶም ኣብ ከባቢና ዘለዉ ፍልስጥኤማውያን ብዜና መራኸቢኦምን ብዝበሃሉ ክኢላታቶምን፡ ብዘይክብሪ ኽንገብርን ኣብ ስም ክርስቶስ፡ ንእኡ ዝተጸዋዕናሉ፡ ውርደት ኬምጽእ እዩ።
ግናኸ እቶም ስድራቤት ኣምላኽ ዝኾኑ፡ ብኣቦን ብወልድን ዝተፈቕሩን ብመንፈስ ቅዱስ ዝተመልኡን፡ ኣብ ክበብ መለኮታዊ ፍቕሪ ኺነብሩን ኪብሉን እዮም፡
“ኣብ ፍቕሪ ፍርሃት የለን፡ ግናኸ ፍጹም ፍቕሪ ንፍርሃት የውጽኦ፡ ከመይሲ ፍርሃት ስቓይ ኣለዎ። እቲ ዚፈርህ ኣብ ፍቕሪ ኣይተፈጸመን” (1 ዮሃንስ 4:18)።ብሓቂ፡ ፍርሃት ኣዝዩ ሓያል ስምዒት እዩ፡ ዮሃንስ ድማ ኣብ መልእኽቱ ኸም ዚሳቐ ይነግረና፡ ግናኸ ፍጹም ፍቕሪ ንፍርሃት የውጽኦ። ካብዘን ኣብ ቃል ኣምላኽ ዘለዋ ግልጺ ትምህርትታት ንመሃር፡ ትብዓት ንውሰድ፡ ብኽብሪ ደቅን ኣምላኽ ንመላለስ፡ ፍርሃቶም ድማ ኣይንፍራህ፡ ግናኸ ንክርስቶስ ከም ጐይታ ኣብ ልብና ንሰርዕ፡ ብብርሃን እቲ ፍልጠት ድማ ንመላለስ።
ዓለም ንክርስትያናት፡ “ኣብ ጸልማት ሞት እኳ እንተኸድኩ፡ ክፉእ ኣይፈርህን፡ ከመይሲ ንስኻ ምሳይ ኢኻ” ዚብሉ፡ ኣብ ማእከል ናይ ሎሚ ብኮቪድ 19 ዝመጸ ግራህትን ፍርሃትን ብኸመይ ከም ዚመላለሱ ትዕዘብ ኣላ።
ንሕና እቶም ብክርስቶስ ዘይኣምኑ ዘይብሎም ነገር ኣሎናዶ፧ ጐይታ ኣሎና፡ ምስኡ ድማ ሓደ ሰብ ኪረኽቦ ዚኽእል እንኮ ድሕንነትን ርግጸኝነትን ኣሎና።
ነቲ ብፍርሃትን ጭንቀትን ዝመልአን ናብ ዘለኣለማዊ ሓዊ ዚኸይድ ዘሎ ዓለም፡ ነቲ ጐይታና የሱስን ዓብዪ ምድሓኑን ኬቕርበሉ ኣሎና። ከመይሲ እዚ እዩ ሎሚ ፍርሃት ካብ ልቢ ደቅሰብ ዜርሕቕ ብኣምላኽ ዝተዋህበ እንኮ መድሓኒ። ግናኸ ንሳቶም ካባና እዚ ኺቕበሉ ኣይክእሉን፡ ክሳዕ ኣብ ውሽጥና ተግባራዊ መግለጺኡን እንኣምኖን እንሰብኮን ሓቂ ከም እንነብርን ዚርእዩ።
ሎሚ ዓለምን ክኢላታታን ብዛዕባ ስጋ ሰብ ጥራይ እዮም ዚሓስቡ። እንታይ ክንገብርን ብኸመይ ክንድሕንን ይነግሩና፡ ምንም እኳ ሓሳቦምን ምኽሮምን ምምካሮምን ትእዛዛቶምን ኩሉ መዓልቲ እንተ ለወጡ።
ብዙሓት ካብዞም ክኢላታት እኳ ዝበለጸ መገዲ ምሕላው ከም ዘይፈልጡ ይእመኑ። ሎሚ ብክኢላታትን ብኹሉ ሰብን ዚጥቀሙ መግለጺታት “ኣይፈልጥን”ን “ኣይንፈልጥን”ን እዮም። ክንደይ ግዜ፡ ፍቑራት ኣመንቲ፡ እዚ ሰሚዕኩምዎ፧
ብኣንጻሩ፡ ሓደ ኣብ ኣዝዩ ጽንኩር ኩነታት ዝነበረ፡ ኣብ ቤት ማእሰርቲ ሮሜ፡ ንጹህ ኣየር ዘይብሉ፡ ንጽህና ዘይብሉ ኩነታት፡ ብፍርዲ ሞት ድማ ኣብ ርእሱ ተንጠልጢሉ ዝነበረ፡ ኪብል ክንደይ ዘደንቕ እዩ፡
“ከመይሲ ንመን ከም ዝኣመንኩ እፈልጥ እየ፡ ነቲ ዝኣመንኩዎ ድማ ክሳዕ እታ መዓልቲ እቲኣ ኺሕልዎ ኸም ዚኽእል ተረዲኡኒ ኣሎ” (2 ጢሞቴዎስ 1:12)።እቲ ክብሪ፡ እቲ እምነት፡ እቲ ብጐይታ ዘሎ እምነት፡ እቲ ኣብ ልቢ እቶም ዜፍቅርዎ ዘሎ እምነት ብቓላት ጥራይ ኪኸውን ኣይክእልን፡ ከመይሲ ቲኦሪኣዊ ክርስትያናዊነት ንሓደ ሰብ ዋጋ የብሉን። ምስቲ ዝሓወየ ዳዊት ንሓብር፡ ንሱ ትምህርትታቱ ኣብ ቤት ትምህርቲ ኣምላኽ ተማሂሩ፡ ብመንፈስ ኣምላኽ ድማ ኣብ መዝሙር 34ን 56ን ጸሓፈልና፡ ምስኡ ድማ ንበል፡
“ፍርሃት ምስ ሓዘኒ፡ ብኣኻ ኽኣምን እየ…ብኣምላኽ ተኣሚነ ኣሎኹ፡ ሰብ እንታይ ኪገብረኒ ኸም ዚኽእል ኣይፈርህን እየ” (መዝሙር 56:3, 11)።
“ንእግዚኣብሔር ደለኹዎ፡ ንሱ ድማ ሰምዓኒ፡ ካብ ኩሉ ፍርሃተይ ድማ ኣድሓነኒ” (መዝሙር 34:4)።
ኦ፡ ብዛዕባ እዛ ዓለም ሓዘን ኣይትሕሰብ። ምንም እኳ ንሓዘን ተገዛኢ እንተኾንካ፡ ግናኸ ኣብኡ ግደኻ ኽትፈልጥ ድለ፡ እዚ ኸኣ ምጽንናዕ ኪህብ እዩ። ኣብ ኣምላኽ ኩሉ ሳዕ እመን፡ ንዝተዋህበ ኩሉ ተስፋ፡ ብደም የሱስ ድማ ምስኡ ንበር፡ *ኣብ ውሽጢ መጋረጃ ሰማይ።
