ልብኻ ምሕላው፡ ኣብ ክርስትያናዊ ህይወትካ ጣኦታት ምውጋድ

እዚ ንምእመናን ዚሕተት እምብዛ ዘገርም ሕቶ ኪመስል ይኽእል እዩ፣ ንዓና ግና ንርእስና ኸነስተንትነሉ ኣገዳሲ ሕቶ እዩ። እቲ ኣረጊት ሃዋርያ ዮሃንስ ንቐዳማይ መልእኽቱ ብ«ንርእስኹም ካብ ጣኦታት ሓልዉ» (1 ዮሃንስ 5:21 NKJV) ብምባል ደምዲሙ። ኣብዛ መጽሓፍ እዚኣ ዮሃንስ ምስ ኣቦና ኣምላኽን ወዱን ሕብረት ምህላው ዘለዎ ዓብዪ መሰል ኣጕሊሑ። ዮሃንስ ሕብረት ኣብ ጽድቂ፡ ፍቕርን ሓቅን ከም እተሰረተ ምሂሩ። ንሕብረት ዜድልዩ ረቛሒታት ኣስፊሩ፡ ንሕብረት ከኣ መጠንቀቕታ ሂቡ። እዚ ድማ ምስ ኣምላኽ ዘሎና ሕብረት ዜምጽኦ ባህርይ ብምግላጽ፡ ባህርያቱን ሳዕቤናቱን የርእየና።

እሞ ዮሃንስ ነዛ መልእኽቲ እዚኣ ብምዕዳም ንርእስና ኻብ ጣኦታት ንሕሉ ዝብል ስለምንታይ ደምደማ፧ ምኽንያቱ ጣኦት ንሕብረት ጸላኢ እዩ!

ምፍራስ

እቲ ኣብዚ ምዕዳም እዚ ዘሎ «ሓሉ» ዚብል ቃል፡ ብዘይ ዝኾነ ምጥርጣር፡ ህጹጽነትን ወሳንነትን ይገልጽ። ትርጉሙ ምሕላው ወይ ምድሓን ማለት እዩ። ብዛዕባ ሓሳዊ ሃይማኖት ክንጻወት የብልናን፡ ምኽንያቱ ንነፍስና ከቢድ ጉድኣት ከምጽእ ይኽእል እዩ። ንሓቂ ሕብረት ምስ ኣቦን ወዱን ንሓሶት ኣይትሕደግ። ዝኾነ ነገር ወይ ዝኾነ ሰብ ንኣምላኽ ዚትክእ እንተኾይኑ፡ ጣኦት እዩ። ልብና ኺሕሎ ኣለዎ!

ቀዳማይ ዮሃንስ 5:20 ንሓቂ ዘሎና የዘኻኽረና። ንሱ ንሓቀኛ ክርስትያናዊ ህይወት ምኽንያት እዩ። ብወዱ የሱስ ክርስቶስ ኣቢልና ንሓቀኛ ኣምላኽ ስለ ዝረኸብናዮ፡ ምስ ሓቂ ንራኸብ ኣሎና። ሕብረትና ምስ ሓቀኛ ኣምላኽ እዩ። እቲ «ሓቀኛ» ዚብል ቃል፡ ቅዳሕ ወይ ምምሳል ዘይኮነስ፡ ንመበቆላዊ ወይ ንሓቀኛ ነገር ይገልጽ። የሱስ ክርስቶስ እቲ ሓቀኛ ብርሃን (ዮሃንስ 1:9)፡ ሓቀኛ እንጌራ (ዮሃንስ 6:32)፡ ሓቀኛ ወይኒ (ዮሃንስ 15:1) ከምኡ’ውን ሓቂ ባዕሉ (ዮሃንስ 14:6) እዩ። ንሱ እቲ መበቆላዊ እዩ!

ጣኦት እንታይ እዩ፧

ኣብ ልዕሊ እቲ ቕድሚ ሕጂ ዝበልናዮ ብምውሳኽ፡ ጣኦት ማለት ኣብ ህይወትና ንዝኾነ ሰብ፡ ነገር ወይ ንጥፈት ካብ ምስ ኣምላኽ ዘሎና ርክብ ዝዓበየ ኣገዳስነት እንህቦ ማለት እዩ። እዚ ድማ ቤት፡ ስራሕ፡ መኪና፡ እንስሳን ኮምፒተርን ኪሓቍፍ ይኽእል እዩ። ኣልኮል፡ ሓሽሽ፡ ምንዝርናን ካልኦት ሓጢኣታትን ከም ጣኦታት ኪግለጹ ይኽእሉ እዮም። ጽቡቕ ጌርና እንርእዮም ነገራት እውን ጣኦታት ኪኾኑ ይኽእሉ እዮም፡ ከም ንጽልናን ስድራቤታትን። ጣኦት እቲ ንእግዚኣብሔር እትሰርሖ ስራሕ እውን ኪኸውን ይኽእል እዩ፡ ንእኡ እንተ ዘንጊዕካዮ፡ ብስራሕ ባዕሉ እንተ ተዋሒጥካ። ዝኾነ ነገር ንሱ ኺሕዞ ዘለዎ ቦታ ኺወስድ የብሉን። ኣምላኽ ቀናእ ኣምላኽ ምዃኑ ዘክር (ዘጸኣት 20:4-5፤ ዘዳግም 4:25, 6:15, 32:21)።

ስለዚ እግዚኣብሔር ጐይታ ሰራዊት፡ ኣምላኽ እስራኤል ከምዚ ይብል፡ «ኣብ የሩሳሌምን ኣብ ኵለን ከተማታት ይሁዳን ዘምጻእክዎ ዅሉ መዓት ርኢኹም ኢኹም፡ እንሆ ኸኣ፡ ሎሚ ምድረ በዳ እዮም፡ ሓደ እኳ ኣይነብርን እዩ፡ ምእንቲ ኺቘጥዑኒ ኢሎም ዝገበርዎ እከይ ስለ ዝገበሩ እዩ፡ ንኣኻትኩምን ንኣቦታትኩምን ዘይፈለጥኩምዎም ካልኦት ኣማልኽቲ ኺዐጥኑን ኬገልግሉን ስለ ዝኸዱ። ግናኸ ኵሎም ባሮኸይ ነብያት፡ ንግሆ እናተንስኤን እናለኣኸን፡ «እዚ ዝጸልኦ ዘስካሕክሕ ነገር እዚ ኣይትግበሩ» እናበልኩ፡ ናባኻትኩም ለኣኽኩ። ግናኸ ኣይሰምዑን፡ እዝኖም ከኣ ኣየቕንዑን፡ ካብ እከዮም ኪምለሱ፡ ንኻልኦት ኣማልኽቲ ኸኣ ከይዐጥኑ። ስለዚ ቘጥዓይን ሕርቃነይን ኣብ ከተማታት ይሁዳን ኣብ ኣደባባያት የሩሳሌምን ፈሰሰን ነደደን፡ ከምዚ ሎሚ ዘሎ ድማ ጠፍኤን ምድረ በዳ ኾነን።» (ኤርምያስ 44:2-6)

ድሕሪኡ፡ ኣብ ህዝቅኤል 14:1-8፡ ኣምላኽ ካብኡ ምዝራብን ሕቶታት ምቕራብን ዝኸልኦም ሽማግለታት ንረክብ፡ ምኽንያቱ ኣብ ልቦም ጣኦታት ስለ ዘቘሙ። እዞም ሽማግለታት፡ ብጣኦታት ኣቢሎም፡ ካብ ኣምላኽ ተፈልዮም ነበሩ። እቶም ጣኦታት ንርእሶምን ንኻልኦትን መዓንቀፊ ነበሩ።

ጣኦት ንኣምላኽ ኣብ ልብና ዘለዎ ቦታ ኸም ዚምንዝዖ ጥራይ ዘይኮነስ፡ ኣምልኾ ኣጋንንቲ እውን የጠቓልል (1 ቈረንቶስ 10:20፤ ዘዳግም 32:17)። እዚ ጸገም እዚ ንሓደ ፍሉይ ህዝቢ ወይ ጉጅለ ጥራይ ዝተወሰነ ኣይኮነን፡ ንሰብኣዊ ፍጥረት ዚምልከት ጉዳይ እዩ – ጉዳይ ልቢ! ዮሃንስ ካልቪን ሓደ እዋን ከምዚ ኢሉ፡ «ልቢ ሰብ ፋብሪካ ጣኦታት እዩ።» ሮሜ 1:21,25 ከምዚ ይብል፡ «... ንኣምላኽ እናፈለጥዎ ኸኣ፡ ከም ኣምላኽ ኣየኽበርዎን፡ ኣየመስገንዎን እውን፡ ግናኸ ብሓሳቦም ከንቱ ኾኑ፡ ልቦም እውን ጸልመተ ... ንሓቂ ኣምላኽ ብሓሶት ዝለወጡ፡ ንፍጡር ድማ ካብ ፈጣሪ ዝያዳ ዘምለኹን ዘገልገሉን፡ ንሱ ንዘለኣለም ዝተባረኸ እዩ።»

ጣኦታት ኣብ ልቢ ሰብ

ኣብ ልቢ ሓያል ቦታ ኺሕዙ ዚኽእሉ ገለ ጣኦታት ንርአ።

ትዕቢት። ኢሳይያስ 2:11 ከምዚ ይብል፡ «ዕቡይ ኣዒንቲ ሰብ ኪዋረድ፡ ትዕቢት ሰብ ከኣ ኪድቅስ እዩ፡ እግዚኣብሔር ጥራይ ድማ በታ መዓልቲ እቲኣ ኺዕበ።» ምሳሌ 16:5 ስማዕ፡ «ኵሉ ዕቡይ ልቢ ንእግዚኣብሔር ፍንፉን እዩ፡ ኢድ ንኢድ እንተ ተተሓሓዙ እኳ፡ ብዘይ መቕጻዕቲ ኣይኪተርፉን እዮም።» ያእቆብን ጴጥሮስን ከምዚ ጸሓፉ፡ ኣምላኽ ንዕቡያት ይጻረሮም፡ ንትሑታት ግና ጸጋ ይህቦም (ያእቆብ 4:6፤ 1 ጴጥሮስ 5:5፤ ምሳሌ 3:34 ርአ)።
ስስዔ ወይ ስስዔ። ጐይታ የሱስ ስስዔ ኣብ ልቢ ኸም ዚጅምር ኣዘኻኺሩና (ማቴዎስ 5:27-28)። ኣብ ሉቃስ 12:15 ከምዚ ኢሉ ኣጠንቂቑ፡ «ተጠንቀቑን ካብ ስስዔ ተጠንቀቑን፡ ህይወት ሰብ ኣብ ብዝሒ ዘለዎ ነገር ኣይትምርኮስን እያ።» ጳውሎስ ከምዚ ጸሓፈ፡ ምኽንያቱ እዚ ትፈልጡ ኢኹም፡ ዝኾነ ምንዝርና ዝገብር፡ ርኹስ ሰብ፡ ወይ ስሱዕ ሰብ፡ ንሱ ጣኦት ኣምላኺ እዩ፡ ኣብ መንግስቲ ክርስቶስን ኣምላኽን ዝኾነ ውርሻ የብሉን (ኤፌሶን 5:5)።
ስጋዊ ጣኦታት። ብዛዕባ እዞም ከምዚኦም ዝኣመሰሉ ጣኦታት፡ ኣምላኽ ኣዝዩ ንጹር ነበረ፡ ካብ ቅድመይ ካልኦት ኣማልኽቲ ኣይትሃልዉኻ። ንርእስኻ ቕርጺ ዝተቐርጸ ምስሊ ኣይትግበር – ኣብ ላዕሊ ኣብ ሰማይ ዘሎ፡ ወይ ኣብ ታሕቲ ኣብ ምድሪ ዘሎ፡ ወይ ኣብ ትሕቲ ምድሪ ኣብ ማይ ዘሎ ዝኾነ ነገር ምስሊ። ኣይትስገድሎምን ኣይተገልግሎምን። ምኽንያቱ ኣነ እግዚኣብሔር ኣምላኽካ፡ ቀናእ ኣምላኽ እየ፡ ንሓጢኣት ኣቦታት ኣብ ልዕሊ ደቆም ክሳዕ ሳልሳይን ራብዓይን ወለዶ ንዝጸልኡኒ እበጽሕ እየ (ዘጸኣት 20:3-5)።
ርእስኻ። ኣብ «ኣነ ቅድሚት» ዝብል ወለዶ ንነብር ኣሎና። ይኹን እምበር፡ ጐይታ የሱስ ከምዚ ኢሉ፡ «ቅድም መንግስቲ ኣምላኽን ጽድቁን ድለዩ፡ እዚ ዅሉ ድማ ኪውሰኸኩም እዩ» (ማቴዎስ 6:33)። እዛ ዓለም እዚኣ ንርእሳ ትነብር፡ ብዛዕባ ርእሳ ጥራይ ትሓስብ፡ ጐይታ ግና ቅድሚትና ኪኸውን ኣለዎ!
መዘናግዒ። እቲ ጸላኢ ንኣና እንተ ኣዘናጊዑና፡ ኣእምሮና ኻብ ክርስቶስ እንተ ኣርሓቐ፡ ኪገብሮ እዩ። መዘናግዒ ባዕሉ ብዘይካ እከይ ኣይኮነን፡ ግናኸ «ብቓል ወይ ብግብሪ ዝገበርኩምዎ ዅሉ፡ ብስም ጐይታ የሱስ ግበሩ፡ ብእኡ ኣቢልኩም ድማ ንኣምላኽ ኣቦ ኣመስግኑ» ተባሂልና ኣሎና (ቈሎሴ 3:17)።
ናብ ሕግታት ዚልወጡ ልምድታት። ጐይታ ንፈሪሳውያን እናገሰጸ ከምዚ ኢሉ ተዛሪቡ፡ «እዚ ህዝቢ እዚ ብኸናፍሩ የኽብረኒ፡ ልቡ ግና ካባይ ርሑቕ እዩ። ብኸንቱ ድማ የምልኹኒ፡ ትእዛዛት ሰብ ከም ትምህርቲ እናመሃሩ።» ምኽንያቱ ንትእዛዝ ኣምላኽ ብምሕዳግኩም፡ ንልምዲ ሰብ ትሕዙ ኢኹም – ምሕጻብ ማይ ማይ ዝሓዘሉ ኣቕሓን ጽዋእን፡ ከምዚ ዝኣመሰለ ብዙሕ ካልእ ነገር ትገብሩ ኢኹም ... ንትእዛዝ ኣምላኽ ብፍጹም ትነጽግዎ ኢኹም፡ ምእንቲ ንልምድኹም ክትሕዙ ... ቃል ኣምላኽ ብዝተረከብኩምዎ ልምድኹም ከንቱ ትገብርዎ። ከምዚ ዝኣመሰለ ብዙሕ ነገር ድማ ትገብሩ (ማርቆስ 7:6-9,13)።
ሃይማኖት። ክርስቶስ ካብኡ እንተ ተረሲዑ፡ ብዝያዳ ኣብ ስርዓታትን ልምድታትን ካብኡ ንላዕሊ ብምምርኳስ፡ ሃይማኖት እውን ጣኦት ኪኸውን ይኽእል እዩ። ጐይታ የሱስ እዚ ኣብ ማቴዎስ 23:27-31 ኣጕሊሑ፡ «ወይለኹም ጸሓፍትን ፈሪሳውያንን ግብዞታት! ምኽንያቱ ከም ጸዓዱ መቓብር ኢኹም፡ ብወጻኢ ጽቡቕ ዚመስል፡ ብውሽጢ ግና ብኣዕጽምቲ ምዉታትን ብዅሉ ርኽሰትን ዝመልአ። ከምኡ ኸኣ ንስኻትኩም ብወጻኢ ንሰብ ጻድቃን ትመስሉ፡ ብውሽጢ ግና ብግብዝነትን ብዓመጽን ምሉኣት ኢኹም። ወይለኹም ጸሓፍትን ፈሪሳውያንን ግብዞታት! ምኽንያቱ ንመቓብር ነብያት ትሰርሑ፡ ንመቓብር ጻድቃን ድማ ተስልሙ፡ ከምዚ ድማ ትብሉ፡ ‘ኣብ ዘመን ኣቦታትና እንተ ንነብር ኔርና፡ ኣብ ደም ነብያት ኣይምተኻፈልናን ኔርና።’ ስለዚ ንስኻትኩም ደቅን ነብያት ዝቐተሉን ምዃንኩም ንርእስኹም መሰኻኽር ኢኹም።»
ጽልእን ምርርን። እንተ ዘይሓደግና፡ ንሓደ ነገር ከኣ ኪበስብስን ኪውሕጠናን እንተ ፈቐድና፡ እቲ ዚመጽእ ስምዒታት ጣኦታት ኪኸውን ይኽእል እዩ። ስለዚ ጳውሎስ ከምዚ ኢሉ፡ «ተቘጥዑ፡ ግናኸ ኣይትሓጥኡ፡ ጸሓይ ኣብ ልዕሊ ቘጥዓኹም ኣይትዕረብ፡ ንሰይጣን ከኣ ቦታ ኣይትሃቡ ... ንመንፈስ ቅዱስ ኣምላኽ ከኣ ኣይተጕህይዎ፡ ብእኡ ንመዓልቲ ምድሓን ተሓቲምኩም ኢኹም እሞ። ኵሉ ምርር፡ ቘጥዓ፡ ሕርቃን፡ ጭርሖ፡ ክፉእ ምዝራብ፡ ምስ ኵሉ ኽፍኣት ካባኻትኩም ይርሓቕ። ንሓድሕድኩም ድማ ለዋሃት ኩኑ፡ ለዋህ ልቢ ዘለኹም፡ ንሓድሕድኩም ይቕረ ተባሃሃሉ፡ ከምቲ ኣምላኽ ብክርስቶስ ይቕረ ዝበለኩም (ኤፌሶን 4:26-27,30-32)።
ፍርህን ጭንቀትን። ብዛዕባ ዜጨንቑና ነገራት ዘሎና ቃልሲ እውን ጣኦት ኪኸውን ይኽእል እዩ። ስለዚ ብዝኾነ ነገር ከይተጨነቕና፡ ግናኸ ብጸሎትን ልማኖን ምስ ምስጋና፡ ሕቶታትኩም ንኣምላኽ ይፍለጥ፡ ሰላም ኣምላኽ ድማ፡ ንዅሉ ምስትውዓል ዚሓልፍ፡ ልብኹምን ኣእምሮኹምን ብክርስቶስ የሱስ ኪሕሉ እዩ (ፊልጲ 4:6-7)።
እዛ ዓለም እዚኣ። ዮሃንስ ከምዚ ጸሓፈ፡ «ንዓለም ወይ ኣብ ዓለም ዘሎ ነገራት ኣይትፍቀሩ። ዝኾነ ሰብ ንዓለም እንተ ፈትዩ፡ ፍቕሪ ኣቦ ኣብኡ የብሉን» (1 ዮሃንስ 2:15)። ንእዛ ዓለም እዚኣ እንተ ንነብር፡ ንዓና ጣኦት ኪኸውን ይኽእል እዩ።

ጳውሎስ ንጣኦታት ካብ ህይወትና ብዛዕባ ምውጋድ መምርሒ ኺህብ ከሎ፡ ኣዝዩ ዓብዪ ምርጫ ኣቕረበ።

ስለዚ ምስ ክርስቶስ እንተ ተንስእኩም፡ ኣብ ላዕሊ ዘሎ ነገር ድለዩ፡ ክርስቶስ ኣብ የማን ኣምላኽ ተቐሚጡ ኣሎ። ኣእምሮኹም ኣብ ላዕሊ ዘሎ ነገር ኣንብሩ፡ ኣብ ምድሪ ዘሎ ነገር ኣይኮነን። ምኽንያቱ ሞይትኩም ኢኹም፡ ህይወትኩም ድማ ምስ ክርስቶስ ኣብ ኣምላኽ ተሓቢኡ ኣሎ። ክርስቶስ ህይወትና ኺግለጽ ከሎ፡ ሽዑ ንስኻትኩም እውን ምስኡ ብኽብሪ ኽትግለጹ ኢኹም። ስለዚ ኣብ ምድሪ ዘለዉ ኣካላትኩም ቅተሉ፡ ምንዝርና፡ ርኽሰት፡ ፍትወት፡ ክፉእ ትምኒት፡ ስስዔ፡ ንሱ ጣኦት ኣምልኾ እዩ (ቈሎሴ 3:1-5)።

ኣብ ተሰሎንቄ ዝነበሩ ምእመናን ምስ ድሓኑ ጽቡቕ ኣብነት ንርኢ። ንሳቶም «ካብ ጣኦታት ናብ ኣምላኽ ተመልሱ፡ ንህያው ሓቀኛ ኣምላኽ ኬገልግሉ፡ ንወዱ ኸኣ ካብ ሰማይ ኪጽበዩ፡ ንእኡ ኻብ ምዉታት ዘተንስኦ፡ ንሱ የሱስ ካብ ዚመጽእ ቘጥዓ ዜድሕነና» (1 ተሰሎንቄ 1:9-10)። እቲ ዝተመልሱሉ ነገር ካብቲ ዝገደፍዎ ነገር ኣዝዩ ዝዓበየ ነበረ!

ጳውሎስ «መንፈሱ ኣብ ውሽጡ ተቐስቀሰ» ከም ዝበለ፡ ከተማ ኣቴና ንጣኦታት ከም እተዋህበት ምስ ረኣየ፡ ኣብ ህይወትና ጣኦታት ክንርኢ ከሎና ኸምኡ ኽንጨነቕ ይግባእ (ግብሪ ሃዋርያት 17:16)። ኣብ ልብና ዘለዉ ጣኦታት ምስ ረኸብናን ምስ ተጻረርናን፡ ጳውሎስ ኣብ ኤፌሶን ከም ዝነበረ፡ ብመንፈስ ሓያላት ክንከውን ኣሎና (ግብሪ ሃዋርያት 19:23-26)። ዮሃንስ ኒውተን፡ ደራሲ እቲ መዝሙር «ዘገርም ጸጋ»፡ ከምዚ እውን ጸሓፈ፡ «ብዛዕባ ናይ ገዛእ ርእሰይ ተመክሮ እንተ ዝዛረብ፡ ንዓይ ከም ሰላምን ህይወትን ንክርስቶስ ጥራይ ምጥማት ካብ ኵሉ ናይ ኣገልግሎተይ ዝኸበደ ክፋል ምዃኑ እረክብ ... ንርእስኻ ኣብ ሽሕ ግዜያት ናይ ወጻኢ ባህርይ ምኽሓድ ዝቐለለ ይመስል፡ ካብቲ ንጽድቅን ሓይልን መሰረት ኪኸውን ዘለዎ ዘይተቋርጽ ጻዕሩ።»

ንጐይታ ኣምላኽ ኣብ ልብና ምፍላይ ክንደይ ኣገዳሲ እዩ (1 ጴጥሮስ 3:15)!

ጣኦታትካ ምልላይ

ዳዊት ፓውሊሰን፡ ኣብ መጽሓፉ «ብሓድሽ ኣዒንቲ ምርኣይ»፡ «12 ሕቶታት ንጣኦታትካ ንምልላይ» ሂቡ። ንሳቶም ንልበይ ኽምርምርን ንጐይታ ኽፈልን ሓጊዞምኒ። ንጥቕምኹም እነሆ እዞም ዝስዕቡ።

ብዛዕባ እንታይ እየ ዝያዳ ዝጭነቕ፧
እንታይ እዩ፡ እንተ ዘይተዓዊተ ወይ እንተ ዘይሰኣንክዎ፡ ክነብር እኳ ዘይደሊ ኸም ዝኾንኩ ዜስምዓኒ፧
ነገራት ምስ ዝበላሾ ወይ ምስ ዝኸብዱ ንርእሰይ ንምጽንናዕ እንታይ እየ ዝጥቀም፧
ንኽዋሳእ እንታይ እየ ዝገብር፧ መውጽኢታትና እንታይ እዮም፧ ንኽሓይሽ እንታይ እየ ዝገብር፧
እንታይ እዩ ዜሕስበኒ፧ ብዛዕባ እንታይ እየ ሕልሚ ዝርኢ፧
እንታይ እዩ ዝያዳ ንርእሰይ ዋጋ ዜስምዓኒ፧ ብዛዕባ እንታይ እየ ዝያዳ ዝሕበን፧ ብዛዕባ እንታይ እየ ኽፍለጥ ዝደሊ፧
ኣብ ዝርርብ እንታይ እየ ቅድሚት ዝገብር፧
ቅድሚት፡ ሰባት ብዛዕባይ ኺፈልጡኒ ኸም ዝደሊ እንታይ እየ ርግጸኛ ኽኸውን ዝደሊ፧
እንታይ ጸሎት እዩ፡ እንተ ዘይተመለሰ፡ ካብ ኣምላኽ ንምርሓቕ ብሓቂ ኸም ዝሓስብ ዜገብረኒ፧
ካብ ህይወት ብሓቂ እንታይ እየ ዝደሊን ዝጽበን፧ ብሓቂ እንታይ እዩ ዜሐጕሰኒ፧
ተስፋይ ንመጻኢ እንታይ እዩ፧
ኣብ ማሕበራዊ መራኸቢ ብዙሓን ብዛዕባ እንታይ ኢኻ ዝያዳ ትጽሕፍ፡ ትዊት ትገብር ወይ ትፖስት፧

ጣኦታት ኣብ ቤት

ብዛዕባ ጣኦታት ኣብ ልቢ ኢና ተዛሪብና ዘሎና፡ ግናኸ ብዛዕባ ጣኦታት ኣብ ቤትከ፧ ሓንቲ ጥንታዊት ምሳሌ ክልቲኡ ትራኽብ፡ «ቤት ማለት ልቢ ዘለዎ ቦታ እዩ!» መጽሓፍ ቅዱስ ንብዙሓት ሰባት ተራፊም ወይ ጣኦታት ቤት ከም ዝነበሮም ይገልጽ። እዚኦም መብዛሕቱ ግዜ ንቤት በረኸት ከም ዜምጽኡ ብዝብል ሓሳብ ይሕለዉ ነበሩ፡ ግናኸ ኣብ ታሪኽ ራሄልን ሚካልን ብዙሕ ሓዘን ኣምጺኦም!

ኣብነት ያእቆብን ራሄልን ንርአ። ኣምላኽ ንያእቆብ ንሃገር ሓሙኡ ላባን ኪሓድግን ናብ ሃገር ኣቦታቱ ኺምለስን ኣዘዞ (ዘፍጥረት 31:3)። ያእቆብ ኵሉ ነገሩ ኣኪቡ ምስ ስድራቤቱ ናብ ጉዕዞ ወጸ፡ ግናኸ ያእቆብ ሰበይቱ ራሄል ንጣኦታት ኣቦኣ ብሕቡእ ከም ዝወሰደቶ ኣይፈለጥን ነበረ (ዘፍጥረት 31:19)። ኣምላኽ ንያእቆብ ባሪኽዎ ነበረ፡ ንዝዓበዩ ነገራት ድማ የዳልዎ ነበረ፡ ይኹን እምበር ኣረማውያን ጣኦታት ናብ ቤት ያእቆብ ኣትዮም ነበሩ።

ራሄል ንጣኦታት ቤት ስለምንታይ ከም ዝሰረቐት ኣይተነግረናን፡ ግናኸ ራሄል ንኣቦኣ ዝነበሮም ኣጉል እምነታትን ገለ ኣረማውያን ልምድታትን ክትሕዝ ከም ዝቐጸለት ይረአ። ሎሚ ብዙሓት ክርስትያናት ከም ክፋል ናይ ስድራቤቶም ልምዲ ዝነበሩ ዘይክርስትያናዊ ልምድታት ንምሕዳግ ይሽገሩ። ንኣምላኽ ብምምላኽ ወይ ብጸጋኡ ብምሕጓስ ኣይሓደግናዮን፡ ግናኸ ጣኦታት ኣብ ኣባይትና ኸም ዚኣትዉ ፈቒድና ንኸውን። እዚ ንልቢ ኺፈታተን ኣለዎ!

ሚካል፡ ሰበይቲ ንጉስ ዳዊት፡ እውን ጣኦት ቤት ነበራ። ሓደ እዋን ኣቦኣ ሳኦል ንዳዊት ኪቐትል ሰባት ለኣኸ። ሚካል ንሰብኣያ ብመስኮት ኬምልጥ ሓገዘቶ፡ ድሕሪኡ ድማ ዓብዪ ጣኦት ቤት ወሲዳ ኣብ ዓራቱ ኣንበረት። ነቲ ምስሊ ብሽፋን ሸፊናቶ ኸም ዳዊት ኪመስል ገበረቶ (1 ሳሙኤል 19)። እዚ ዓብዪ ጣኦት እዚ ቕድሚ ሕጂ ኣብ ቤታ ነበረ፡ ግናኸ ኣብ ቅዱሳት ጽሑፋት ንምህላዉ ዝኾነ መግለጺ ኣይተዋህበን።

ኣብ ክልቲኡ እዋናት፡ ሰበይቲ ሓደ ኣምላኻዊ ሰብ ካብ ስድራቤት ኣቦኣ ብዝመጹ ኣረማውያን ልምድታት ክትጽሎ ቐጸለት። እዚ ድማ ወለዲ ኣብ ደቆም ሓያል መንፈሳዊ ጽልዋ ኸም ዜርእዩ፡ እዚ ድማ መብዛሕቱ ግዜ ናብ ድሕሪ ህይወት ከም ዚሰፍሕ የርኢ።

ጣኦታት ብዝኾነ ይኹን መልክዕ ክፋል ናይ ክርስትያናዊ ህይወት ኪኾኑ የብሎምን። ቅዱሳት ጽሑፋት ሓደ ኣምላኽ ጥራይ ከም ዘሎ፡ ንሱ ጥራይ ድማ ኪግልገል ከም ዘለዎ ንጹር እዩ። ኣብ ዘዳግም 7:26 ኣምላኽ ከምዚ ኢሉ ኣጠንቂቑ፡ «ርኽሰት ከኣ ናብ ቤትካ ኣይተምጽእ፡ ከምኡ ኸኣ ንስኻ ኸይትጠፍእ። ብፍጹም ክትጸልኦን ብፍጹም ክትፍንፍኖን ኣለካ፡ ምኽንያቱ ርጉም ነገር እዩ።»

ኣብ ግብጺ ኣብ ዝነበሩ ብዙሓት ዓመታት፡ እብራውያን ናብ ጣኦት ኣምልኾ ወዲቖም። ድሕሪ ምውጻኦም፡ ካብኡ ቕድሚ ምድሓኖም ነዊሕ ግዜ ሓለፈ (እያሱ 24:14፤ ህዝቅኤል 20:7)። ታሪኽ እስራኤል እንተ ኣጽኒዕካ፡ ሳዕቤን ጣኦታት ኣምልኾ ኣዝዩ ኣዕናዊ ምንባሩ ኽትርኢ ኢኻ።

ትምህርቲ ካብ ዘጸኣት

ኣብ ዘጸኣት 32 ሎሚ ንዓና ብዙሕ ኣገዳሲ ትምህርቲ ሒዙ ዘሎ ፍጻሜ ንረክብ። ብሓቂ፡ ሓድሽ ኪዳን ንዓና ኣብ ህይወትና ከምኡ ዝኣመሰለ ነገር ከይንገብር እናገሰጸና ይጠቕሶ (1 ቈረንቶስ 10:7,14)።

ኣብ ግብጽን ኣብ ቀይሕ ባሕርን ሓያላት ምልክታት ድሕሪ ምርኣዮም፡ ደቂ እስራኤል ብሙሴ ናብ ደብረ ሲና ተመርሑ። ግናኸ ሙሴ ንቓል እግዚኣብሔር ኪቕበል ናብ ከረን ምስ ደየበ፡ እቲ ህዝቢ ንኣሮን «ኣማልኽቲ ግበረልና» ኢሎም ሓተቱ – ሓቀኛ ኣምላኽ ምስኦም ከም ዘሎ ዘይተረድኡ ይመስል። ኣሮን ካብ ህዝቢ ወርቂ ኣከበ፡ ዕጕሎ ገበረ፡ ንእኡ መሰውኢ ሰርሐ፡ «ንእግዚኣብሔር» ድማ በዓል ኣወጀ (ዘጸኣት 32:5)። ንኣምልኾ የሆዋ ምስ ኣምልኾ ጣኦታት ኪሓዋውስ ፈተነ!

ኣምላኽ ንሙሴ ብዛዕባ እቲ ህዝቢ ዝገብሮ ዝነበረ ሓጢኣት ምስ ነገሮ፡ ንሱ ምእንትኦም ለመነ፡ ንምሕረት ኣምላኽ ድማ ለመነ። ሙሴ እኳ ምስኦም ኪመውት ድሉው ምዃኑ ገለጸ። ካብ ደብረ ሲና ምስ ወረደ፡ ሙሴ ስልጣንን ሓይልን ምስ ኣምላኽ ዝነበረ ሰብ ነበሮ – ኵሉ እስራኤል ድማ ፈሊጥዎ ነበረ። ናብ ሰፈር ምስ ቀረበ፡ ሙሴ ነቲ ሕጊ ዝሓዘ ሰሌዳታት ሰበረ። ድሕሪኡ ነቲ ዕጕሎ ብምፍሓስ ናብ ዱቄት ለዊጥዎ ኣብቲ ኻብ ከረን ዚፈስስ ዝነበረ ርባ ኣእተዎ። እቲ ህዝቢ ድሕሪኡ ነቲ ማይ ኪሰቲ ተገብረ (ዘጸኣት 32:15-20፤ ዘዳግም 9:12-21)። ምኽንያታት ናይዚ ብሙሴ ዝተገብረ ፍርዲ ዝሓዘ ስራሕ ዝሓዘ።

እቲ ኣምላኽ ተባሂሉ ዝጽዋዕ ነገር ከንቱ ምዃኑን ብቐሊሉ ኺጠፍእ ከም ዚኽእልን ንምርኣይ፡
ነዚ ጣኦት እዚ ብፍጹም ንምጥፋእ፡
ንህዝቢ ንሓጢኣቶም ቅጽበታዊ ሳዕቤን ንምኽፋል፡ ከምኡ’ውን
ወርቂ እቲ ጣኦት ብፍጹም ዘይጥቀመሉ ንምግባር።

ንዘጸኣት 32 ክንርኢ ከሎና፡ ናብ ጣኦት ኣምልኾ ስለምንታይ ከም እንወድቕ ቢያንስ ኣርባዕተ ትምህርቲ ንረክብ። እዚ ነገራት እዚ ምፍላጥና ካብ ጣኦታት ኪሕልወና ይኽእል እዩ። ናብ ጣኦት ኣምልኾ ኽንወድቕ ንኽእል ኢና እሞ።

ምስ ኣምላኽ ትዕግስቲ ምስ እንስእን። ሓድሓደ ግዜ ኽንጽበ፡ ኣብ ኣምላኽ ክንምርኮስን ክንእምንን ኣይንደልን ኢና። ኣብ ገዛእ ርእስና ምስትውዓል ምምርኳስ መብዛሕቱ ግዜ ኣብ ህይወትና ጣኦታት ንምፍራይ የብጽሓና፡ ምኽንያቱ ክንጽበ ከሎና ብሕብረቱ ኣይንሕጐስን ወይ ኣይንምርኮስን ኢና።
ቅድሚ ጐይታ ቅኑዕ ዝኾነ ነገር ክንገብር ከሎና፡ እቲ ህዝባዊ ዝኾነ ነገር ክንገብር ከሎና። ምስዛ ዓለም ምምስሳል ኣብ ህይወትና ጣኦታት ንምፍራይ የብጽሓና። ስለዚ ጳውሎስ ከምዚ ኢሉ ኣተባብዓና፡ ንስጋኹም ህያው መስዋእቲ፡ ቅዱስ፡ ንኣምላኽ ቅቡል ዝኾነ፡ ንሱ እቲ ግቡእ ኣገልግሎትኩም እዩ፡ ኣቕርቡ። ምስዛ ዓለም እዚኣ ኣይትምሰሉ፡ ግናኸ ብምሕዳስ ኣእምሮኹም ተለወጡ፡ ምእንቲ እቲ ጽቡቕን ቅቡልን ፍጹምን ፍቓድ ኣምላኽ እንታይ ምዃኑ ኽትምርምሩ (ሮሜ 12:1-2)።
ናይ ገዛእ ርእስና ምስሊ ኣምላኽ ክንፈጥር ከሎና። ሓድሓደ ግዜ ንኣምላኽ ብምስልና ወይ ብገዛእ ርእስና ምናባዊ ኣምላኽ ክንፈጥር ንጅምር፡ ካብቲ ቃል ኣምላኽ ዜቕርቦ መገዲ ንላዕሊ። ስለዚ ብዛዕባ መን ምዃኑን እንታይ ከም ዝመስልን ንምፍላጥ ኣብ ቃል ኣምላኽ ምህላው ኣዝዩ ኣገዳሲ እዩ!
ኣምላኽ ክንደይ እሙን ምንባሩ ኽንዝክር ምስ እንስእን።