ክርስቶስቀዳማይ ኣዳም፣ ዳሕረዋይ ኣዳም፦ ኩነታት ደቂ ሰብን ሓድሽ ህይወትንክርስቶስ ከምቲ ዳሕረዋይ ኣዳምን ካልኣይ ሰብኣይን ዘለዎ መለኮታዊ ትርጉም ንመርምር፡ ምስቲ ቀዳማይ ኣዳም ድማ ነጻረሮ።14 ዝተሓተ ንባብ·ዘይፍለጥ
ክርስቶስሎጂእቲ ብዕራግ ሰብኣይን እቲ ሓድሽ ሰብኣይን፡ ውድቀት ኣዳምን ህይወት ክርስቶስንብዛዕባ እቲ መጽሓፍ ቅዱሳዊ ፍልልይ ኣብ መንጎ እቲ ቐዳማይ ሰብ፡ ኣዳም፡ ንእቲ ካልኣይ ሰብ፡ ክርስቶስ፡ ብምጥቃስ ኣብ መበቆሎም፡ ባህርያቶም፡ ከምኡውን ኣብ ጽልዎኦም።14 ዝተሓተ ንባብ·ዘይፍለጥ
መከራትምህርቲታት ብዛዕባ እምነትን ትሕትናን ካብ መጽሓፍ እዮብመጽሓፍ እዮብ ኣብ ተመክሮ ናይ ሓደ ምእመን ዝኾነ እዮብ ትድህስስ። ንሱ ነዊሕ ዓመታት ቅድሚ ሕጂ ይነብር ነይሩ፣ እቲ ዝሓለፎ ድማ ንዓና እውን ኣብዚ ዘመንና ኣገዳሲ እዩ። እቲ ኣቦኣዊ ተራ ናይ እዮብ ከም ኣቦ ስድራቤት ድማ ኣብ መጽሓፍ ዘፍጥረት ብምሉኡ፣ ካብ ኣብርሃም ጀሚሩ ይርአ።14 ዝተሓተ ንባብ·ቢል ኩልከንስ
እምነት ኣምላኽትሽዓ ዝዓበዩ ትምህርትታት ካብ ህይወት ያእቆብ ኣብ ዘፍጥረትካብ ህይወት ያእቆብ ብዛዕባ ምምኽኻር፡ እምነት፡ ምእዛዝ፡ ዘይቅየር ጸጋ ኣምላኽን እምነትን ትሽዓ ዝቕይሩ ትምህርትታት ረኸብ።14 ዝተሓተ ንባብ·ሞሪስ ባሳሊ
ዮሴፍዳግማይ ምትካል ዮሴፍ፡ ፈተና እምነትን ናይ ሓቂ ንስሓንዮሴፍ ንንስሓ ኣሕዋቱ ብዳግማይ ምትካል ፈተኖም፣ ያእቆብ ድማ ምስ ፍርሕን ዘይምእማንን ተቓለሰ።15 ዝተሓተ ንባብ
ፖለቲካዘይተርፍ ምውዳቕ ዲሞክራሲ፡ ሓጢኣተኛ ልቢ ሰብዲሞክራሲታት ብሰንኪ ሓጢኣተኛ ልቢ ሰብን ንስልጣን ዘለዎም ትምኒትን ብዘይተርፍ ይወድቁ። እዚ ምብልሻው እዚ፡ ኣብ ምውዳቕ ሉሲፈርን ኣዳምን ዝተሰረተ ኮይኑ፡ ተደጋጋሚ ዛንታ እዩ።15 ዝተሓተ ንባብ
ምድሓንኣዳምን ሄዋንን ድሕሪ ምድራዊ ህይወቶም ኣብ ሰማይ ድዮም?ናይ ኣዳምን ሄዋንን እምነት ዝሕብር መጽሓፍ ቅዱሳዊ መርትዖን ትርጉምን ካብ ብሉይ ኪዳን ተወከስ፣ እዚ ድማ ኣብ ሰማይ ከም ዘለዉ ናብ ዝብል መደምደምታ የብጽሕ።2 ዝተሓተ ንባብ·ጆርጅ ሃውክ
መንግስቲ ኣምላኽዘለኣለማዊት መንግስቲ ኣምላኽን ግዝኣት ክርስቶስን ምግንዛብኣምላኽ ካብ ፈለማ ፍጥረት ሓሲቡ ነይሩ። ንኣዳምን ሄዋንን ምስ ፈጠረ፣ ኣምላኽ ንኣዳም ኣብ ቦታ ገዛኢ — ንጉስ — ንዕኡ ንምውካል ኣቐመጦ። ግናኸ ምውዳቕ ኣዳም ኣምላኽ ዝፈጠሮ ኣባላሸዎ (ዘፍ. 3)። ብዘይካ ኣቤልን ሴትን ምስ ወለዶኡ፣ ኣዳምን16 ዝተሓተ ንባብ·አልፍሬድ ቦውተር
ሓቂመጽሓፍ ቅዱሳዊ ስነ-ምግባር፡ ሓቂ ምሕባእ መዓስ እዩ ፍቑድ?እግዚኣብሔር ንሳሙኤል ከምዚ በሎ፡ “ንሳኦል ካብ ንግስነት እስራኤል ስለ ዝነጸግክዎስ ክሳዕ መዓስ ኢኻ እትሓዝነሉ? ቀርንኻ ብዘይቲ ምልኣ እሞ ኪድ። ናብ እያሴ ቤት-ልሄም እልእከካ ኣሎኹ።” ንእያሴ ናብቲ መስዋእቲ ዕደሞ፡ እንታይ ክትገብር ከም ዘሎካ ድማ ክሕብረካ እየ11 ዝተሓተ ንባብ·ዘይፍለጥ
ዮሴፍሞት ዮሴፍ፡ ቀብሪ ያእቆብ፡ ተስፋ ክርስቶስሞት ዮሴፍን ቀብሪ ያእቆብን መርምር፡ ንሞት ሰብ ምስቲ ኣምላኽ ብክርስቶስ ዝሃቦ ተስፋ ምድሓን ኣነጻጽር።21 ዝተሓተ ንባብ
ፍጥረትሓዳስ ፍጥረት፡ ዕዮ ኣምላኽ ብፍቑር ወዱኣምላኽ ብክርስቶስ ብሓዳስ ፍጥረት ከመይ ከም ዝዓዪ፡ ንምእመናን ናብ ሓድሽ ዝምድናታት ከመይ ከም ዘምጽእ፡ ከምኡ'ውን ንዘለኣለማዊ ክብሩ ንዋናታት ከመይ ከም ዘዳሉ ኣንብብ።17 ዝተሓተ ንባብ·ዘይፍለጥ
ልደትፍቕሪ ልደት: መብጽዓታት ኣምላኽ፣ ዮሴፍን ማርያምንናይ ልደት ዛንታ ንመርምር: መብጽዓታት ኣምላኽ ንዳዊት፣ መርገም ኣብ ወለዶኡ፣ ከምኡ'ውን ብተኣምር ዝኾነ ድንግልናዊ ልደት።20 ዝተሓተ ንባብ
መንፈሳዊ ውግእመንፈሳዊ ውግእ ከምኡ’ውን ፍርዲ ኣምላኽ ኣብ ልዕሊ ሓጢኣት ከነኣናውያንእዚ ጽሑፍ እዚ መንፈሳዊ ውግእን ፍርዲ ኣምላኽ ኣብ ልዕሊ ከነኣናውያን ብሰንኪ ሓጢኣቶም፣ ምዝመዛ፣ መስዋእቲ ህጻናት፣ ከምኡ’ውን ግብረ-ሰዶም ዝርከብዎም፣ ይምርምር።18 ዝተሓተ ንባብ
ሓጢኣትሓጢኣት ዳዊት፡ ጸጋ ኣምላኽ፡ ከምኡ’ውን ጸሊም ድሕረ ባይታ ሓጢኣትሓጢኣት ዳዊትን ዘደንቕ ጸጋ ኣምላኽን ብጸሊም ድሕረ ባይታ ተግባራት ኣምኖንን መርምር።18 ዝተሓተ ንባብ
ፈተናታትኣብ ህይወት ክርስትያን ዝመጹ ህቦብላታትን ዕላማ እግዚኣብሄርን ምርዳእኣብ ህይወት ክርስትያን ዝመጹ ህቦብላታት ባህርዮም፣ እግዚኣብሄር ኣብኦም ዘለዎ ዕላማ፣ ከምኡ'ውን አምነቲ ከመይ ክምልሱ ከም ዝግባእ ተማሃሩ። መፈተንቲ ብዛዕባ እግዚኣብሄር እንታይ ከም ዝገልጹ ተማሃሩ።23 ዝተሓተ ንባብ
ያእቆብጕዕዞ ያእቆብ፡ ካብ ምጥባር ናብ ለውጣዊ ጸጋ ኣምላኽስም ያዕቆብ ‘ተካኢ’ ወይ ‘ሓሳዊ’ ማለት እዩ፣ ኣብ ብዙሕ ኣጋጣሚታት ከኣ ንስሙ እሙን ከም ዝነበረ ክንርኢ ኢና። እቲ ሓደ ርእይቶ ንዕኡ እውን ክውዕል ይኽእል እዩ፣ ከምቲ ን“ሓሳዊ ናባል” ኣብ ዳዊት'' ዝተዋህበ።19 ዝተሓተ ንባብ·ዘይፍለጥ
ምትብባዕትምህርቲ ካብ በርናባስ፡ ወዲ ምጽንናዕን እሙንንገሊኦም ምእመናን ንኻልኦት ንምብርትታዕ ብእግዚአብሔር ብፍላይ ዝጥቀመሎም ይመስል። በርናባስ ካብቶም ሰባት ሓደ ነበረ። ብትውልዱ ዝተዋህቦ ስም ዮሴስ ነበረ፣ ከም ዮሴፍ እውን ዝትርጎም። ንሓድሽ ስሙ ኣብ ብዙሕ ኣጋጣሚታት ኣኽቢሩ፣ እዚ ስም እዚ ድማ ምብርትታዕ እግዚአብሔር ንኹሎም ምእመናን ከም ዘሎ የርኢ።23 ዝተሓተ ንባብ·አልፍሬድ ቦውተር
ጸጋዘይውዳእ ጸጋ ኣምላኽ ምስትውዓል፡ ሓሙሽተ ቀንዲ መዳያትሓሙሽተ ቀንዲ መዳያት ዘይውዳእ ጸጋ ኣምላኽ መርምር፡ ካብቲ ኣብ ፍጥረት ዘሎ ማዕሙቕ ጸጋ ክሳብ እቲ ብክርስቶስ ህያው ዜብለና ናይ ምድሓን ጸጋ።30 ዝተሓተ ንባብ
ፋሲካብዛዕባ ፋሲካ በጊዕን ምድሓን ክርስቶስን ምስትውዓልትርጉም በጊዕ ፋሲካ ኣብ ዘጸ 12 ብምምርማር፡ ናይ ክርስቶስ ምድሓንን ፍርዲ ኣምላኽ ኣብ ልዕሊ ሓጢኣትን ንምግላጽ።30 ዝተሓተ ንባብ
ምስዋእስለምንታይ ደም ኣገዳሲ ዝኸውን: መስዋእቲ ቃየንን ኣቤልን ምግንዛብዕብራውያን 9:22 ኣምላኽ ንመስዋእቲ ደም ኣቤል ስለምንታይ ከም ዝተቐበለ: ንመስዋእቲ ቃየን ከኣ ስለምንታይ ከም ዝነጸጎ ይገልጽ። ደም ከይፈሰሰ ምሕረት ሓጢኣት የልቦን።5 ዝተሓተ ንባብ·ዩጂን ፒ. ቬደር, ጁኒየር
ስድራቤትኣምላኽ ንዓኻ ኣብ ስድራቤትካ ንመለኮታዊ ዕላማ ኣንቢሩካኣምላኽ ብስትራተጂካዊ ኣገባብ ኣብ ስድራቤትካ ብፍሉይ ውህበታት ንፍሉያት ድሌታት ንምምላእ ኣንቢሩካ። ሎሚ መለኮታዊ ዕላማኻን ግደኻን ተወከስ።5 ዝተሓተ ንባብ·ፓት ስቱዋርት
መርዓንድፊ ንጥዑይ፣ ቅዱስን ኣወንታውን መርዓ ኣምላኽገለ ሰባት ንኣምላኽን ቃሉን ይነጽጉን ይጠራጠሩን ይጻረሩን ኣለዉ፡ ንኣምላኽ ዘየጠቓልል መርዓታት ድማ ይገብሩ ኣለዉ። በዚ ድማ፡ ዝምድናታት ይፈሽል፡ ምኽንያቱ ኣብ ኣምላኽ/ክርስቶስ ዝተመርኮሰ ክኸውን ከሎ፡ ኣብ ርእሶም ዝተመርኮሰ ስለዝኾነ። ብእምነት ንዝንስሑን ንየሱስ ክርስቶስ ከም ጐይታን መድሓንን ንዝቕበሉን ኩሎም ተስፋን ሓገዝን ኣሎ።5 ዝተሓተ ንባብ·እማኑኤል ጆን
ፍቕሪሰለስተ ዓይነት ፍቕሪ ምግንዛብ፡ ኣቦ፡ ሰበይቲ፡ ከምኡ’ውን ርእስኻሰለስተ ዓይነት ፍቕሪ ካብ ብሉይ ኪዳን መርምር፡ መስዋእታዊ ፍቕሪ ኣቦ፡ ተወፋይነት ሰብኣይ፡ ከምኡ’ውን ሓደጋታት ፍቕሪ ርእስኻ።6 ዝተሓተ ንባብ
ሰላምኣብ ሓደ ዝተጨነቐ ዓለም ብኢየሱስ ክርስቶስ ዘላቒ ሰላም ምርካብክርስትያናት ኣብ ዓለም ግጭት እኳ እንተሃለወ፡ ብኢየሱስ ክርስቶስ ምስ ኣምላኽ፡ ምስ ካልኦት፡ ከምኡ’ውን ምስ ገዛእ ርእሶም ዘላቒ ሰላም ክረኽቡ ይኽእሉ እዮም።6 ዝተሓተ ንባብ·ጆርጅ ሃውክ
